CÁNH ÉN BẠC TRÊN BẦU TRỜI TỔ QUỐC

Trong những năm tháng khốc liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, bầu trời miền Bắc Việt Nam trở thành một chiến trường đặc biệt. Trên đó, những phi công trẻ của Không quân Nhân dân Việt Nam phải đối đầu với những máy bay chiến đấu hiện đại của Không lực Hoa Kỳ. Giữa cuộc chiến trên không đầy hiểm nguy ấy, có một người con của miền Tây Nam Bộ đã trở thành một trong những phi công nổi tiếng nhất của Việt Nam. Đó là Nguyễn Văn Bảy.

Nguyễn Văn Bảy sinh ngày 2 tháng 2 năm 1936 tại Lai Vung, Đồng Tháp. Ông sinh ra trong một gia đình đông anh chị em và lớn lên giữa vùng quê sông nước Nam Bộ. Từ một người thanh niên xuất thân từ nông dân, ông bước vào con đường quân ngũ khi đất nước còn chìm trong chiến tranh.

Điều đặc biệt trong cuộc đời ông là từ một chiến sĩ bộ binh, năm 1960 ông được lựa chọn chuyển sang học lái máy bay. Sau quá trình huấn luyện, ông sang Liên Xô học lái máy bay phản lực. Từ một người chỉ được học văn hóa rất ít khi còn nhỏ, Nguyễn Văn Bảy đã vượt qua những khó khăn về học tập để trở thành một phi công chiến đấu.

Năm 1965, ông trở về nước.

Bầu trời miền Bắc lúc ấy đang trong những ngày vô cùng căng thẳng. Những chiếc máy bay Mỹ liên tục tiến vào đánh phá. Nhiệm vụ của các phi công Việt Nam là bảo vệ bầu trời Tổ quốc, bảo vệ những thành phố, làng quê và những công trình đang ngày đêm phục vụ cuộc kháng chiến.

Nguyễn Văn Bảy được biên chế vào Trung đoàn Không quân tiêm kích 923.

Trong tay ông là chiếc MiG-17, một loại máy bay đã được thiết kế từ trước nhưng được các phi công Việt Nam vận dụng rất linh hoạt. So với nhiều loại máy bay hiện đại của Mỹ, MiG-17 có những hạn chế về tốc độ và trang bị. Nhưng trong chiến đấu, máy bay chỉ là một phần của sức mạnh. Quan trọng hơn là bản lĩnh, kỹ năng và sự sáng tạo của người phi công.

Nguyễn Văn Bảy đã chứng minh điều đó.

Trong những trận không chiến, ông thường lựa chọn cách tiếp cận táo bạo, tìm cách áp sát đối phương để tận dụng ưu thế của MiG-17. Những cuộc đối đầu trên bầu trời diễn ra trong thời gian rất ngắn nhưng đòi hỏi người phi công phải có khả năng quan sát, phán đoán và quyết định gần như trong từng khoảnh khắc.

Năm 1966, những chiến công của Nguyễn Văn Bảy bắt đầu được biết đến rộng rãi.

Ông lần lượt bắn rơi những máy bay Mỹ trong các trận không chiến. Có những trận đối phương có ưu thế về số lượng và trang bị, nhưng người phi công Việt Nam vẫn bình tĩnh tìm cách tiếp cận và đánh trúng mục tiêu.

Theo các tư liệu về ông, từ năm 1965 đến năm 1967, Nguyễn Văn Bảy đã nhiều lần xuất kích và tham gia 13 trận không chiến. Kết quả, ông bắn rơi 7 máy bay Mỹ, gồm các loại F-4 và F-105.

Con số 7 trở thành dấu ấn đặc biệt trong cuộc đời người phi công này.

Ông tên Bảy, là người con thứ bảy trong gia đình, nhập ngũ năm 17 tuổi, từng có câu chuyện đặc biệt về việc học văn hóa trong thời gian ngắn, rồi sau này lái MiG-17 bắn rơi 7 máy bay Mỹ. Năm 1967, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới mang quân hàm Thượng úy.

Nhưng điều đáng quý ở Nguyễn Văn Bảy không chỉ nằm ở những con số hay những chiến công.

Trong ký ức của ông, những trận chiến trên bầu trời không phải để khoe khoang về bản thân. Ông luôn coi những chiến thắng ấy là kết quả của cả tập thể: của đồng đội trên không, của lực lượng radar, của bộ đội phòng không và của biết bao người phía sau đang ngày đêm bảo đảm cho mỗi chuyến bay.

Có lẽ vì thế mà hình ảnh người phi công Nguyễn Văn Bảy được nhớ đến không chỉ bởi 7 chiếc máy bay đối phương bị bắn rơi, mà còn bởi sự giản dị của một người lính.

Sau những năm tháng chiến đấu, ông tiếp tục công tác trong quân đội, đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ khác nhau và góp phần đào tạo, truyền lại kinh nghiệm cho thế hệ phi công sau. Ông từng giữ các chức vụ chỉ huy trong lực lượng Không quân Nhân dân Việt Nam, trước khi nghỉ hưu.

Điều khiến nhiều người xúc động là sau khi rời quân ngũ, vị Đại tá từng tung cánh trên bầu trời lại trở về với cuộc sống rất bình dị ở quê nhà. Ông làm vườn, nuôi cá, trồng sen và sống gần gũi với bà con quê hương.

Một người từng đối mặt với những trận không chiến sinh tử lại chọn cuộc sống thanh bình sau chiến tranh.

Có lẽ đó chính là điều mà những người lính năm xưa luôn mong muốn: chiến đấu để đất nước có ngày bình yên, để người dân được sống cuộc đời bình dị trên chính quê hương mình.

Ngày 22 tháng 9 năm 2019, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Bảy qua đời, hưởng thọ 84 tuổi.

Ông đã trở về với đất mẹ, nhưng câu chuyện về người phi công mang tên Bảy vẫn còn được kể lại.

Đó là câu chuyện về một người con miền Tây từ một chiến sĩ bộ binh trở thành phi công chiến đấu. Đó là câu chuyện về một con người vượt qua hạn chế của hoàn cảnh để học tập, rèn luyện và làm chủ bầu trời. Và đó cũng là câu chuyện về lòng dũng cảm của những con người đã đặt Tổ quốc lên trên sự sống của chính mình.

Những chiếc máy bay ngày ấy đã nằm lại trong lịch sử. Những trận không chiến cũng đã lùi xa. Nhưng trên bầu trời Việt Nam hôm nay, mỗi khi nhìn những cánh chim bay giữa nền trời xanh, chúng ta có quyền nhớ đến những người đã từng bảo vệ bầu trời