Anh hùng Lực lượng vũ trang

CÁNH ÉN BẠC VÀ KỶ LỤC TRÊN TẦNG CAO

Anh hùng phi công Nguyễn Văn Cốc — người giữ kỷ lục cao nhất Việt Nam (và cũng là một trong những phi công hàng đầu thế giới) với thành tích bắn hạ 9 máy bay Mỹ.

Lạng Sơn10/01/2026Kỳ Lừa (Kỳ Lừa)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

CÁNH ÉN BẠC VÀ KỶ LỤC TRÊN TẦNG CAO

Nguồn trích dẫn ấn phẩm:

Ấn phẩm chính: Phi công tiêm kích (Hồi ký) – Đại tá, Anh hùng LLVTND Nguyễn Văn Cốc, NXB Quân đội Nhân dân.

Ấn phẩm bổ trợ: Lịch sử không quân tiêm kích Việt Nam (1963 - 2013) – NXB Quân đội Nhân dân.

Tư liệu quốc tế: MiG-21 Units of the Vietnam War – Tác giả István Toperczer (Osprey Publishing). Đây là tài liệu phương Tây ghi chép khách quan về các trận không kích của phi công Việt Nam.

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, bầu trời miền Bắc luôn bị cày xới bởi những loại máy bay hiện đại nhất thế giới bấy giờ như F-4 Phantom (Con ma) hay F-105 Thunderchief (Thần sấm). Đối đầu với dàn "siêu phẩm" của không lực Hoa Kỳ là những chiếc MiG-21 bé nhỏ của Việt Nam. Và trong số những người cầm lái ấy, Nguyễn Văn Cốc nổi lên như một tay súng thiện xạ bậc nhất.

Ông Cốc quê gốc ở Bắc Giang, vốn là một người có vóc dáng thư sinh nhưng lại sở hữu một thần kinh thép và một trực giác thiên bẩm về không chiến. Cái tài của ông không chỉ nằm ở việc bay giỏi, mà là ở lối đánh "độc bản". Ông thường vận dụng chiến thuật du kích trên không: bí mật áp sát từ phía sau, dưới tầm radar của địch, rồi bất ngờ vọt lên tấn công ở cự ly cực gần.

Ông tưởng tượng xem, trên bầu trời xanh thẳm, khi các biên đội máy bay Mỹ đang nghênh ngang với số lượng áp đảo, thì bỗng nhiên một chiếc MiG-21 từ trong mây lao ra như một mũi tên bạc. Nguyễn Văn Cốc thường đợi đến khi mục tiêu lấp đầy kính ngắm — cự ly mà giới phi công gọi là "nhìn thấy cả mắt kẻ thù" — mới bóp cò tên lửa. Lối đánh này nguy hiểm vô cùng vì chỉ cần chậm một giây là có thể va chạm trên không, nhưng nó lại khiến tên lửa của ông gần như không bao giờ trượt.

Có một trận đánh vào năm 1967 đã trở thành kinh điển. Một mình ông cùng đồng đội đối đầu với cả một biên đội máy bay Mỹ đông gấp nhiều lần. Bằng những cú ngoặt gấp với gia trọng lớn khiến cơ thể gần như bị ép chặt vào ghế lái, ông đã lách qua làn đạn tên lửa của địch, bám đuổi và hạ gục chiếc F-4 của một phi công lão luyện Mỹ. Sau này, chính các phi công Mỹ khi trở về đã phải thừa nhận rằng: "Chúng tôi không sợ máy bay Việt Nam, chúng tôi sợ những người ngồi trong đó".

Tổng cộng, Nguyễn Văn Cốc đã bắn hạ 9 máy bay địch (theo hồ sơ ta ghi nhận là 9 chiếc, Mỹ thừa nhận 7 chiếc), một con số mà bất kỳ phi công tiêm kích nào trên thế giới cũng phải ngả mũ. Thế nhưng, đằng sau những chiến công lẫy lừng ấy, ông vẫn luôn là một người khiêm tốn. Ông thường nói rằng: "Tôi không bắn rơi máy bay bằng đôi tay mình, mà bằng trái tim của cả một dân tộc đang bị ném bom".

Sau chiến tranh, ông tiếp tục cống hiến cho quân đội và giữ chức vụ Chánh Thanh tra Bộ Quốc phòng với quân hàm Trung tướng. Hình ảnh "cánh én bạc" Nguyễn Văn Cốc vẫn luôn là niềm cảm hứng bất tận cho những người lính trẻ canh giữ bầu trời Tổ quốc hôm nay.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn