Cánh tay và ý chí

Anh sinh năm 1932 tại Cao Bằng, trong một gia đình dân tộc Tày có truyền thống yêu nước. Tham gia cách mạng từ khi còn trẻ, La Văn Cầu trở thành chiến sĩ của Quân đội nhân dân Việt Nam trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Năm 1950, quân ta mở Chiến dịch Biên giới nhằm phá thế bao vây, khai thông đường liên lạc quốc tế và mở rộng căn cứ địa Việt Bắc. Một trong những trận đánh quan trọng là trận Đông Khê. Đây là trận đánh khó khăn, bởi Đông Khê là cứ điểm mạnh nằm trên tuyến đường chiến lược Cao Bằng – Lạng Sơn.

Trong trận đánh ấy, La Văn Cầu thuộc lực lượng tiến công vào cứ điểm Đông Khê. Khi trận chiến diễn ra quyết liệt, anh bị thương nặng. Một cánh tay bị thương gần như không còn khả năng sử dụng. Nhưng điều đáng nhớ không chỉ nằm ở vết thương mà ở quyết tâm của người chiến sĩ lúc ấy.

Theo các tư liệu lịch sử, La Văn Cầu đề nghị đồng đội chặt bỏ phần cánh tay bị thương để tiếp tục chiến đấu. Sau khi được đồng đội giúp đỡ, anh tiếp tục mang bộc phá tiến về phía lô cốt địch.

Hình ảnh ấy về sau trở thành một trong những biểu tượng nổi bật của tinh thần chiến đấu trong kháng chiến chống Pháp. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nhắc đến La Văn Cầu cùng những chiến sĩ tiêu biểu của quân đội trong các bài viết về gương chiến đấu và hy sinh. B

BTLLANG

Nhưng nếu chỉ nhìn La Văn Cầu như một biểu tượng của lòng dũng cảm, câu chuyện vẫn chưa đủ.

Điều đáng suy nghĩ hơn là phía sau người anh hùng ấy là một con người bằng xương bằng thịt. Anh cũng có nỗi đau của một người bị thương, cũng đứng trước giới hạn của thân thể. Cái làm nên sức mạnh của anh không phải là một cơ thể không biết đau, mà là khả năng đặt nhiệm vụ chung lên trên nỗi đau riêng.

Chiến tranh không phải lúc nào cũng được quyết định bởi những vũ khí lớn hay những kế hoạch trên bản đồ. Ở một thời điểm nào đó, thắng lợi có thể được tạo nên từ ý chí của những con người rất bình thường.

La Văn Cầu đã trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Cánh tay bị mất trở thành dấu tích suốt đời của chiến tranh. Nhưng lịch sử không chỉ ghi nhớ phần cơ thể anh để lại trên chiến trường. Lịch sử ghi nhớ điều lớn hơn: trong giờ phút thử thách, anh đã không để thương tích làm mình khuất phục.

Ngày nay, thế hệ trẻ không còn phải đối mặt với bom đạn như những người lính năm xưa. Nhưng mỗi người vẫn có những “trận chiến” của riêng mình: sự lười biếng, ích kỷ, sợ thất bại, thái độ vô trách nhiệm trước công việc và cộng đồng.

Nhìn lại La Văn Cầu không phải để ca ngợi chiến tranh. Trái lại, chính những mất mát của anh giúp chúng ta hiểu hơn giá trị của hòa bình. Một cánh tay của người lính đã nằm lại trong chiến tranh; đổi lại, đất nước có thêm một biểu tượng về ý chí.

Và câu chuyện ấy đặt ra một câu hỏi giản dị cho người trẻ hôm nay: khi gặp khó khăn, ta sẽ tìm lý do để bỏ cuộc, hay tìm cách vượt qua?