Cao Thắng – Kỹ sư quân sự thiên tài của khởi nghĩa Hương Khê
Vị tướng trẻ tài ba của Phan Đình Phùng, người đã tự nghiên cứu và chế tạo thành công súng hỏa lực kiểu Pháp.
Cao Thắng sinh ra tại Hà Tĩnh, từ nhỏ đã thông minh và giỏi võ nghệ. Khi phong trào Cần Vương bùng nổ, ông trở thành trợ thủ đắc lực nhất của Lãnh tụ Phan Đình Phùng, giữ chức chỉ huy quân sự cấp cao của cuộc khởi nghĩa Hương Khê.
Điểm đặc biệt nhất tạo nên huyền thoại Cao Thắng là khả năng sáng tạo quân sự thiên tài. Nhận thấy vũ khí thô sơ của nghĩa quân không thể chọi lại súng đạn hiện đại của quân Pháp, ông đã tìm cách thu thập những khẩu súng dòng 1874 (Chassepot) của Pháp bị hỏng hoặc lấy được từ trận đánh. Ông cùng các thợ gạt địa phương tháo rời từng bộ phận, đúc khuôn và tự tay chế tạo thành công hàng trăm khẩu súng nạp đạn đuôi theo đúng nguyên mẫu của Pháp.
Những khẩu súng do Cao Thắng chế tạo có độ chính xác và sức công phá không kém súng thật của Pháp, khiến chính các sĩ quan quân Pháp sau này khi thu được vũ khí cũng phải kinh ngạc thán phục. Nhờ có lực lượng hỏa lực này, nghĩa quân Hương Khê đã gây cho địch tổn thất nặng nề trong suốt nhiều năm. Năm 1893, trong một trận tiến đánh đồn Nghệ An, Cao Thắng anh dũng hy sinh khi mới 29 tuổi, để lại sự tiếc thương vô hạn cho toàn thể nghĩa quân.
