CẬU BÉ 10 TUỔI GIỮ TRỌN KÝ ỨC NGÀY ĐỘC LẬP

Ngày 2/9/1945 đã đi vào lịch sử dân tộc như một mốc son chói lọi, đánh dấu sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Hàng chục vạn người từ khắp nơi đổ về Quảng trường Ba Đình để chứng kiến khoảnh khắc thiêng liêng khi Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh một nước Việt Nam tự do.

Trong biển người ấy có một cậu bé mới 10 tuổi – người sau này trở thành nhà sử học nổi tiếng Lê Văn Lan. Hơn tám thập kỷ đã trôi qua, nhưng những ký ức về ngày lịch sử ấy vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí ông.

Ông kể rằng sáng hôm đó, Hà Nội ngập tràn cờ đỏ sao vàng. Dòng người từ các ngả đường đổ về Ba Đình đông chưa từng thấy. Ai nấy đều mặc những bộ quần áo đẹp nhất, mang theo niềm háo hức và hy vọng về một tương lai mới của dân tộc.

Lúc ấy, cậu bé Lê Văn Lan chưa thể hiểu hết ý nghĩa lớn lao của sự kiện. Điều đọng lại sâu sắc nhất trong trí nhớ non trẻ của ông lại là cái nắng tháng Chín gay gắt trên quảng trường rộng lớn. Giữa biển người chen kín, cậu bé nhiều lần phải nhón chân để nhìn lên lễ đài nơi Bác Hồ xuất hiện.

Rồi một sự cố rất đời thường xảy ra. Do còn nhỏ, lại phải đứng giữa đám đông quá lâu, cậu bé bất ngờ buồn đi vệ sinh. Người thân phải đưa cậu len lỏi ra phía một bụi cây ô rô ven quảng trường. Chính khoảnh khắc hồn nhiên ấy đã trở thành một kỷ niệm đặc biệt, khiến ngày lịch sử càng trở nên gần gũi và chân thực trong ký ức của ông.

Nhưng trên tất cả, điều khiến nhà sử học Lê Văn Lan không thể nào quên chính là thời khắc Chủ tịch Hồ Chí Minh cất giọng đọc Tuyên ngôn Độc lập. Không khí trang nghiêm bao trùm quảng trường. Hàng vạn người lặng đi để lắng nghe từng lời của vị lãnh tụ kính yêu. Khi Bác hỏi: “Tôi nói đồng bào nghe rõ không?”, tiếng hô vang “Có!” từ biển người như sấm dậy, lan tỏa niềm xúc động và tự hào đến tận hôm nay.

Đối với cậu bé năm ấy, đó có thể chỉ là một ngày đông vui khác thường. Nhưng khi trưởng thành, nghiên cứu lịch sử và hiểu rõ giá trị của nền độc lập dân tộc, ông càng thấm thía ý nghĩa của việc được tận mắt chứng kiến thời khắc khai sinh nước Việt Nam mới.

Lịch sử thường được ghi lại bằng những sự kiện lớn lao, những quyết định mang tầm vóc dân tộc. Nhưng đôi khi, chính những ký ức giản dị của một cậu bé giữa quảng trường Ba Đình năm ấy lại giúp thế hệ hôm nay cảm nhận rõ hơn không khí thiêng liêng của ngày Độc lập đầu tiên.

Từ tiếng hô vang của hàng chục vạn người dân đến hình ảnh cậu bé 10 tuổi nép bên bụi cây ô rô dưới nắng tháng Chín, tất cả đã hòa thành một phần ký ức không thể phai mờ của dân tộc Việt Nam – ký ức về ngày đất nước bước sang một trang sử mới, trang sử của tự do và độc lập.