Câu chuyện: Bác Hồ tự vá áo

Câu chuyện: Bác Hồ tự vá áo – lời kể của ông Nguyễn Lương Bằng

Ông Nguyễn Lương Bằng, nguyên Phó Chủ tịch nước, là người có nhiều năm làm việc và sinh hoạt gần gũi với Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong những kỷ niệm mà ông kể lại, có một câu chuyện rất giản dị nhưng phản ánh rõ nét phong cách sống tiết kiệm và tự trọng của Bác Hồ: chuyện Bác tự vá chiếc áo đã sờn.

Theo lời ông Nguyễn Lương Bằng, vào những năm đầu hòa bình ở miền Bắc, điều kiện vật chất của đất nước còn rất khó khăn. Cán bộ cấp cao dù được quan tâm hơn trước nhưng đời sống vẫn hết sức giản dị. Bác Hồ khi ấy vẫn mặc những bộ quần áo kaki đã dùng nhiều năm, có chiếc đã sờn cổ, rách ở khuỷu tay.

Một buổi tối, trong lúc sang Phủ Chủ tịch trao đổi công việc, ông Nguyễn Lương Bằng thấy ánh đèn trong phòng Bác vẫn còn sáng dù đã khuya. Nghĩ Bác còn làm việc, ông định quay về, nhưng khi bước lại gần thì thấy Bác đang ngồi bên bàn, tay cầm kim chỉ, cẩn thận vá lại chiếc áo kaki đã cũ.

Theo lời ông Bằng, ông rất ngạc nhiên. Ông thưa với Bác rằng áo đã cũ thì nên thay áo mới, Nhà nước không thiếu vài bộ quần áo cho Bác. Nghe vậy, Bác Hồ ngẩng lên, mỉm cười hiền hậu rồi nói:
“Áo này còn mặc được, vá lại là xong. Bỏ đi thì phí lắm.”

Ông Nguyễn Lương Bằng kể rằng lúc đó ông định nói thêm rằng Bác là Chủ tịch nước, ăn mặc chỉnh tề cũng là để giữ thể diện quốc gia. Nhưng Bác nhẹ nhàng lắc đầu:
“Thể diện không nằm ở cái áo. Dân còn khó, mình mặc thế này là được.”

Bác vừa nói vừa tiếp tục xỏ kim, từng mũi vá rất chậm và cẩn thận. Ông Bằng để ý thấy những đường chỉ tuy không đẹp nhưng rất chắc chắn. Điều đó khiến ông càng thêm xúc động. Trước mắt ông là người đứng đầu Nhà nước, nhưng lại tự tay làm những việc rất bình thường, không hề coi đó là điều nhỏ nhặt.

Theo lời ông Nguyễn Lương Bằng, không chỉ có lần ấy, Bác Hồ thường xuyên tự sửa sang quần áo của mình. Có chiếc áo đã được vá nhiều lần, nhưng Bác vẫn mặc trong những buổi làm việc bình thường. Khi cán bộ phục vụ đề nghị may áo mới, Bác chỉ nhận khi thật sự cần thiết, và luôn dặn không được làm tốn kém.

Một lần khác, ông Bằng nhớ lại, Bác Hồ nói với ông rằng:
“Dân mình làm ruộng, một tấm áo phải đổi bằng bao nhiêu công sức. Mình dùng được thì nên dùng, không nên phung phí.”

Câu nói ấy theo ông Nguyễn Lương Bằng là rất giản dị, nhưng chứa đựng một triết lý sống sâu sắc. Với Bác, tiết kiệm không phải là ép mình sống kham khổ, mà là cách thể hiện sự trân trọng đối với lao động của nhân dân. Bác không muốn vì mình mà Nhà nước phải chi thêm, trong khi còn nhiều người dân thiếu ăn, thiếu mặc.

Nhiều năm sau, khi kể lại câu chuyện này, ông Nguyễn Lương Bằng cho rằng chính lối sống ấy đã tạo nên uy tín đặc biệt của Bác Hồ. Nhân dân tin Bác không chỉ vì lời nói, mà vì cách sống nhất quán giữa lời nói và việc làm. Bác kêu gọi tiết kiệm, và chính Bác là người thực hiện điều đó trước tiên.

Theo ông, Bác Hồ hiểu rất rõ rằng người lãnh đạo nếu không tự rèn mình từ những việc nhỏ thì khó có thể thuyết phục người khác làm theo. Một chiếc áo vá không làm Bác nhỏ đi, mà trái lại, làm cho hình ảnh của Bác trở nên lớn hơn trong lòng mọi người.

Câu chuyện Bác Hồ tự vá áo, qua một nhân chứng duy nhất là ông Nguyễn Lương Bằng, không phải là câu chuyện lớn lao, nhưng lại phản ánh trọn vẹn phẩm chất cần, kiệm, liêm, chính của Người. Từ những hành động giản dị trong đời sống hằng ngày, Bác đã nêu tấm gương sáng về đạo đức cách mạng, để lại bài học bền vững cho các thế hệ sau noi theo.