CÂU CHUYỆN BIÊN CƯƠNG SỐNG BÁM ĐÁ, CHẾT HÓA ĐÁ, THÀNH BẤT TỬ

CÓ MỘT NƠI ĐÁ CŨNG MANG TÊN NGƯỜI LÍNH

Có những vùng đất khi nhắc đến, chúng ta không chỉ nghĩ về núi non, mà còn nghĩ về những con người đã gửi lại tuổi xuân của mình nơi ấy.

Vị Xuyên – Hà Giang là một nơi như thế. Nơi những dãy núi đá trùng điệp từng vang lên tiếng pháo.

Nơi những người lính tuổi đôi mươi đã đứng giữa mưa bom, bão đạn để bảo vệ biên cương.

Nơi có những người ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ và mãi mãi nằm lại giữa những triền núi đá.

Trong những câu chuyện về những người lính Vị Xuyên, có một cái tên khiến chúng em đặc biệt xúc động:

Anh hùng, liệt sĩ Nguyễn Viết Ninh.

Anh là người dân tộc Mường, quê ở xã Minh Hòa, huyện Yên Lập, tỉnh Phú Thọ. Tên tuổi của anh gắn với Mặt trận Vị Xuyên – nơi những người lính đã chiến đấu kiên cường để bảo vệ từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc.

Trên báng súng của Nguyễn Viết Ninh có khắc chín chữ:

“Sống bám đá, chết hóa đá, thành bất tử.”

Chín chữ ngắn ngủi.

Nhưng phía sau chín chữ ấy là cả một lời thề.

Một lời thề của người lính.

Một lời thề với Tổ quốc.

Và cũng là lời nhắn gửi cho những thế hệ mai sau.

BIÊN CƯƠNG – NƠI MỖI TẤC ĐẤT ĐỀU THIÊNG LIÊNG

Sau khi đất nước thống nhất năm 1975, dân tộc Việt Nam bước vào một thời kỳ mới với nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Nhưng hòa bình chưa lập tức mang đến những năm tháng hoàn toàn yên bình.

Từ năm 1979, cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc diễn ra và kéo dài nhiều năm. Trong đó, Vị Xuyên trở thành một trong những mặt trận đặc biệt ác liệt, nhất là từ năm 1984 đến năm 1989.

Ở nơi địa đầu Tổ quốc ấy, những người lính phải đối mặt với một chiến trường vô cùng khắc nghiệt.

Núi cao.

Đá tai mèo sắc nhọn.

Địa hình hiểm trở.

Địa hình hiểm trở.

Mưa rừng.

Thiếu thốn.

Và bom đạn ngày đêm.

Nhưng điều khiến chúng em khâm phục nhất không phải là sự khắc nghiệt của thiên nhiên.

Mà là cách những người lính đã đứng vững trước tất cả những điều đó.

Họ hiểu rằng phía sau mình là quê hương.

Là bản làng.

Là gia đình.

Là những người dân đang sống trong hòa bình.

Và trước mặt họ là đường biên giới thiêng liêng của Tổ quốc.

Vì thế, họ đã lựa chọn ở lại.

Bám đá để giữ đất.

Bám trận địa để giữ biên cương.

Bám đồng đội để cùng nhau vượt qua hiểm nguy.

NGUYỄN VIẾT NINH – NGƯỜI LÍNH VỚI LỜI THỀ TRÊN BÁNG SÚNG

Trong dòng người đã đến Vị Xuyên, Nguyễn Viết Ninh là một trong

những người lính để lại dấu ấn đặc biệt.

Anh mang trong mình tình yêu quê hương của một người con đất Phú Thọ.

Anh cùng đồng đội đến với miền biên cương Hà Giang trong những năm tháng chiến tranh khốc liệt.

Ở đó, giữa những mỏm đá và trận địa, anh đã khắc lên báng súng của mình chín chữ:

“Sống bám đá, chết hóa đá, thành bất tử.”

Chúng em đọc câu nói ấy và tự hỏi:

Tại sao một người lính lại viết những lời mạnh mẽ đến như vậy?

Có lẽ bởi anh hiểu rằng người lính có thể phải đối mặt với cái chết bất cứ lúc nào.

Nhưng nếu sự sống của mình có thể góp phần giữ lại từng tấc đất quê hương, thì sự hy sinh ấy cũng trở nên có ý nghĩa.

“Bám đá” không chỉ là bám vào những vách núi.

Đó còn là bám vào nhiệm vụ.

“Chết hóa đá” không chỉ là hình ảnh của sự hy sinh.

Đó còn là mong muốn được hóa thành một phần của mảnh đất mình đã bảo vệ.

Còn “thành bất tử” chính là niềm tin rằng người lính có thể nằm xuống, nhưng lý tưởng và sự hy sinh của họ sẽ sống mãi trong ký ức dân tộc.

MẶT TRẬN VỊ XUYÊN – NƠI NHỮNG NGƯỜI LÍNH GIỮ TỪNG TẤC ĐẤT

Trong những năm 1984–1989, Mặt trận Vị Xuyên trở thành một chiến trường vô cùng ác liệt.

Theo tư liệu của VOV, trong 5 năm chiến đấu tại Vị Xuyên, hơn 4.000 chiến sĩ đã hy sinh; riêng ngày 12 tháng 7 năm 1984 là một trong những ngày chiến đấu đặc biệt khốc liệt.

Những con số ấy khiến chúng em lặng người.

Bởi phía sau mỗi con số là một con người.

Một người con.

Một người anh.

Một người bạn.

Một người lính.

Mỗi người đều có gia đình để nhớ.

Có quê hương để thương.

Có những ước mơ chưa kịp thực hiện.

Nhưng họ đã gửi lại tất cả nơi biên cương.

Trong những ngày chiến đấu ấy, người lính Vị Xuyên phải chiến đấu giữa một địa hình hiểm trở.

Có những cao điểm chỉ toàn đá.

Có những trận địa nằm giữa những sườn núi hiểm nguy.

Có những nơi tiếng pháo vang lên liên tục.

Vậy mà những người lính vẫn giữ vững vị trí.

Họ động viên nhau.

Chia sẻ từng ngụm nước.

Từng mẩu lương khô.

Từng viên đạn.

Và quan trọng nhất là chia sẻ với nhau niềm tin rằng phía sau họ là Tổ quốc.

“SỐNG BÁM ĐÁ” – MỘT LỜI THỀ KHÔNG CHỈ CỦA RIÊNG MỘT NGƯỜI

Chín chữ trên báng súng của Nguyễn Viết Ninh dần trở thành biểu tượng của những người lính Vị Xuyên.

Sống bám đá.

Đó là sự kiên cường.

Chết hóa đá.

Đó là sự hy sinh.

Thành bất tử.

Đó là ký ức.

Bộ Quốc phòng ghi nhận rằng dòng chữ này được khắc trên báng súng của Nguyễn Viết Ninh và cũng trở thành lời thề của thế hệ những người lính đã chiến đấu trên mảnh đất Vị Xuyên.

Ngày hôm nay, khi nhìn những dãy núi đá Vị Xuyên, chúng ta có thể thấy đó chỉ là đá.

Nhưng với những người lính năm xưa, mỗi mỏm đá có thể là một trận địa.

Mỗi con đường núi có thể là một tuyến tiếp tế.

Mỗi cao điểm có thể là nơi quyết định sự sống còn của đồng đội.

Và mỗi tấc đất đều mang ý nghĩa thiêng liêng.

Có lẽ vì vậy mà lời thề ấy vẫn còn vang vọng.

Không phải bằng tiếng súng.

Mà bằng ký ức.

Không phải giữa chiến trường.

Mà trong lòng những người hôm nay.

NGƯỜI LÍNH CÓ THỂ NẰM XUỐNG, NHƯNG TÊN ANH KHÔNG MẤT

Nguyễn Viết Ninh đã hy sinh.

Nhưng câu chuyện về anh không kết thúc ở đó.

Bởi sau chiến tranh, những người đồng đội vẫn nhớ về anh.

Nhân dân vẫn nhắc đến anh.

Và đất nước vẫn ghi nhớ những người đã hy sinh.

Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Vị Xuyên trở thành một địa chỉ đỏ để nhân dân cả nước đến tưởng niệm, tri ân những người đã ngã xuống vì Tổ quốc. Nơi đây có tấm bia khắc chín chữ “Sống bám đá, chết hóa đá, thành bất tử” – câu chữ gắn với Nguyễn Viết Ninh và những người lính Vị Xuyên.

Đứng trước nghĩa trang, chúng em nghĩ đến những người lính tuổi còn rất trẻ.

Họ đã từng có những ước mơ giống chúng em.

Có thể họ từng muốn trở thành người thợ giỏi.

Người thầy giáo.

Người nông dân.

Người bác sĩ.

Hoặc đơn giản chỉ là trở về quê, gặp lại mẹ, gặp lại cha sau những tháng ngày xa cách.

Nhưng chiến tranh đã giữ họ lại.

Họ không trở về.

Nhưng sự hy sinh của họ đã trở thành một phần của lịch sử.

ĐIỀU GÌ LÀM NÊN SỰ BẤT TỬ?

Có phải bất tử là không bao giờ chết?

Không.

Người lính cũng là con người.

Họ có thể bị thương.

Có thể hy sinh.

Có thể trở về với đất mẹ.

Nhưng có một thứ không dễ mất đi:

Đó là ký ức của nhân dân.

Một người lính sẽ trở nên bất tử khi sự hy sinh của họ được các thế hệ sau ghi nhớ.

Nguyễn Viết Ninh trở nên bất tử không phải bởi anh không chết.

Anh bất tử bởi lời thề của anh vẫn còn được nhắc đến.

Bất tử bởi những người lính đã cùng anh chiến đấu vẫn còn kể về đồng đội.

Bất tử bởi mỗi khi nhắc đến Vị Xuyên, chúng ta lại nhớ đến những người đã giữ đất.

Và bất tử bởi thế hệ hôm nay vẫn biết cúi đầu trước những người đã hy sinh.

TỪ VỊ XUYÊN ĐẾN MÁI TRƯỜNG BẾ VĂN ĐÀN

Hôm nay, chúng em – những đội viên của Liên đội Trường Tiểu học Bế Văn Đàn, Phường 3 Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng – được học tập trong những lớp học đầy ánh sáng.

Chúng em được đến trường.

Được đọc sách.

Được vui chơi.

Được sống bên gia đình.

Được ước mơ về tương lai.

Chúng em không phải sống trong chiến hào.

Không phải nghe tiếng pháo.

Không phải trèo lên những mỏm đá giữa biên cương.

Nhưng chúng em hiểu rằng cuộc sống bình yên hôm nay có một phần được xây dựng từ sự hy sinh của những người đi trước.

Vì thế, chúng em không muốn chỉ nói:

“Chúng em biết ơn các anh.”

Chúng em muốn biến lòng biết ơn thành hành động.

Đó là học tập chăm chỉ.

Đó là đoàn kết với bạn bè.

Đó là kính trọng thầy cô.

Đó là yêu thương cha mẹ.

Đó là biết giữ gìn môi trường.

Đó là không ngại khó khăn.

Đó là biết đứng lên sau mỗi lần thất bại.

Bởi chúng em hiểu:

Cha anh đã giữ đất bằng lòng dũng cảm.

Thế hệ chúng em phải giữ gìn tương lai bằng tri thức và trách nhiệm.

CHÚNG EM KHÔNG QUÊN

Có thể chúng em chưa từng gặp Nguyễn Viết Ninh.

Có thể chúng em chưa từng đứng trên những mỏm núi Vị Xuyên.

Có thể chúng em chỉ biết về anh qua những trang sách, những bức

ảnh và những câu chuyện của các thế hệ đi trước.

Nhưng chúng em vẫn có thể gọi tên anh.

Nguyễn Viết Ninh.

Một người lính dân tộc Mường.

Một người con của quê hương Phú Thọ.

Một người chiến sĩ của biên cương.

Một người đã để lại chín chữ khiến nhiều thế hệ phải suy ngẫm:

“Sống bám đá, chết hóa đá, thành bất tử.”

Chín chữ ấy không chỉ dành cho quá khứ.

Nó còn là lời nhắc nhở đối với chúng em hôm nay.

Rằng khi đất nước cần, mỗi người đều phải có trách nhiệm.

Rằng khi gặp khó khăn, không được dễ dàng bỏ cuộc.

Rằng những điều tốt đẹp chỉ có ý nghĩa khi chúng ta biết bảo vệ và gìn giữ.

LỜI HỨA CỦA THẾ HỆ HÔM NAY

Chúng em không thể viết tiếp lịch sử bằng những trận đánh.

Thời đại của chúng em cần những cách cống hiến khác.

Chúng em sẽ viết tiếp câu chuyện của cha anh bằng những trang sách.

Bằng những bài học.

Bằng những phát minh.

Bằng những việc tốt.

Bằng sự tử tế.

Bằng trách nhiệm với cộng đồng.

Và bằng tình yêu quê hương, đất nước.

Chúng em sẽ nhớ rằng ở một nơi rất xa mái trường Bế Văn Đàn, có những người lính đã từng đứng giữa núi đá Vị Xuyên.

Có những người đã ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ.

Có những người mãi mãi không trở về.

Nhưng họ đã để lại cho chúng em một món quà vô giá:

Hòa bình.

NGỌN LỬA KHÔNG TẮT

Một ngày nào đó, chúng em sẽ lớn lên.

Có thể mỗi người sẽ đi một con đường khác nhau.

Có bạn trở thành bác sĩ.

Có bạn trở thành thầy giáo.

Có bạn trở thành kỹ sư.

Có bạn trở thành người lính.

Có bạn làm những công việc bình dị giữa cuộc đời.

Nhưng dù đi đâu, làm gì, chúng em vẫn sẽ mang theo ký ức về những người đã hy sinh cho Tổ quốc.

Trong ký ức ấy có Nguyễn Viết Ninh.

Có những người lính Vị Xuyên.

Có những người đã nằm lại giữa núi đá biên cương.

Và có chín chữ mà chúng em sẽ không bao giờ quên:

“Sống bám đá, chết hóa đá, thành bất tử.”

Ngày hôm nay, chúng em hiểu rằng “bất tử” không phải là sống mãi bằng thân xác.

Bất tử là khi tên tuổi được nhân dân ghi nhớ.

Bất tử là khi sự hy sinh trở thành bài học cho thế hệ sau.

Bất tử là khi lòng yêu nước tiếp tục được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Vì vậy, trước những trang sử về Vị Xuyên, chúng em xin được cúi đầu tưởng nhớ.

Trước những người lính đã hy sinh, chúng em xin được nói một lời từ trái tim: 

Chúng cháu cảm ơn các anh!

Chúng cháu sẽ học tập tốt hơn.

Sống tốt hơn.

Có trách nhiệm hơn.

Để xứng đáng với những người đã nằm lại nơi biên cương.

Để những hy sinh của các anh không bị lãng quên.

Và để ngọn lửa yêu nước mà các anh trao lại cho thế hệ hôm nay sẽ tiếp tục cháy sáng.

Vị Xuyên – nơi đá hóa thành ký ức.

Người lính – nơi tuổi xuân hóa thành bất tử.

Và Tổ quốc – nơi mọi sự hy sinh đều được ghi nhớ.

Chúng em không quên.

Không bao giờ quên.

*Nguồn tư liệu:

Bộ Quốc phòng – tư liệu về Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Vị Xuyên và Nguyễn Viết Ninh. 

Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) – tư liệu về sự hy sinh của các chiến sĩ tại Mặt trận Vị Xuyên. 

Cổng thông tin địa phương – tư liệu về diễn biến, vị trí và tính chất ác liệt của Mặt trận Vị Xuyên.