Bài viết

Câu chuyện “chọi cờ” ở 2 đầu cầu Hiền Lương

Quảng Trị26/01/2026Ban Biên tập tổng hợp1 lượt xem0 lượt chia sẻ

Đây là một cuộc đấu tranh hết sức quyết liệt xảy ra tại hai đầu cầu Hiền Lương từ những năm 50 đến những năm 60 của thế kỷ XX. Ban đầu từ năm 1954 đến 1956, bên ta làm một cột cờ bằng cây phi lao cao 12 m, treo lá cờ rộng 3,2x4,8m.

Ở bờ Nam, Pháp cho cắm cờ tam tài trên nóc lô cốt Xuân Hòa, cột cờ cao 15 m. Theo đề nghị của nhân dân, cờ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phải cao hơn cờ kẻ thù. Quân ta đã làm một cột cờ bằng gỗ cao 18 m, treo lá cờ rộng hơn của địch là 24 m bằng vải sa tanh. Ngay sau đó, quân Việt Nam Cộng hòa không chịu kém. Một trụ cờ bằng xi măng cốt thép cao 30m được Tổng thống Việt Nam Cộng hòa Ngô Đình Diệm cho dựng ở bờ Nam. Trên đỉnh, chúng treo một lá cờ vàng ba sọc đỏ lớn, có hệ thống đèn nhấp nháy nhiều màu. Tháng 7-1957, Tổng Công ty lắp máy Việt Nam đã gia công cột cờ bằng thép ống cao 34,5m chuyển vào giới tuyến. Trên đỉnh cột cờ gắn một ngôi sao bằng đồng có đường kính 1,2m, 5 đỉnh ngôi sao gắn chùm bóng điện loại 500W, lá cờ rộng 108m2. Chính quyền miền Nam bị "dội" trước sự kiện bất ngờ này nên gấp rút đôn cột cờ của họ lên 35m và lên giọng: "Việt Nam Dân chủ Cộng hòa muốn chọi cờ nhưng chọi sao nổi với Quốc gia".

Năm 1962, nhân dịp sửa lại cổng chào và Đồn Công an Hiền Lương bị hư hoại do bão, Trung ương điều hẳn một đơn vị công binh và đưa vật liệu từ Hà Nội vào Vĩnh Linh xây dựng một trụ cờ mới bằng thép ống cao 38,6m, lá cờ rộng 134m2, nặng 15 kg. Với chiều cao của cột cờ và độ rộng của lá cờ, đồng bào bờ Nam ở tận Dốc Miếu hay trên Kinh Môn cách xa 6 – 8km đều có thể nhìn thấy. Hàng ngày, lá cờ của ta được kéo lên từ 6h30 đến 18h30. Vào dịp lễ tết hay quốc khánh, cờ được duy trì 24/24 giờ. Cột cờ này được xem là cột cờ cao nhất ở vĩ tuyến 17 (Theo Hồ sơ di tích đôi bờ Hiền Lương của Bảo tàng Quảng Trị).

Ngày 2-8-1967, địch tập trung nhiều đợt máy bay dội bom liên tục suốt ngày đêm. Cột cờ bờ Bắc trúng bom bị gãy và cầu Hiền Lương bị đánh sập. Tối hôm ấy, loa của bờ Nam huyênh hoang: "Cột cờ của Bắc Việt trên đầu cầu Hiền Lương đã bị không lực Hoa Kỳ đánh tan thành tro bụi". Nhưng ngay đêm hôm đó, một cột cờ mới được dựng lên. Sáng hôm sau, lá cờ đỏ sao vàng xuất hiện tung bay trong gió. Tiếp sau đó, quân ta đã ôm bộc phá sang đánh gãy cột cờ ở bờ Nam. Kể từ đó, lá cờ của chính quyền Sài Gòn không còn hiện hữu trên bầu trời của sông Bến Hải nữa. Cầu Hiền Lương chỉ có duy nhất lá cờ của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tung bay phấp phới, uy nghi, hùng tráng đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng. Do điều kiện thiên nhiên khắc nghiệt, và bị bom đạn đánh phá làm rách cờ; tính từ 19/5/1956 đến 8/10/1967, ta đã treo tổng cộng 267 lá cờ các loại.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn