CÂU CHUYỆN: CHUYẾN XE THỒ HUYỀN THOẠI QUA ĐÈO PHA ĐIN

Thực dân Pháp xây dựng tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ dựa trên tính toán rằng quân đội Việt Minh không thể nào vận chuyển lương thực, đạn dược vượt qua hàng trăm cây số đường núi hiểm trở để nuôi sống một bộ đội đại quân. Nhưng chúng đã lầm trước sức mạnh của hàng vạn chiếc xe thồ thô sơ – thứ vũ khí mà tướng Pháp Navarre chưa từng tính đến trong sách giáo khoa quân sự. Ông Trịnh Đình Bẩm chính là một trong những "kiện tướng" của đội quân xe thồ năm ấy.

Rời quê hương Thanh Hóa với chiếc xe đạp thồ thô sơ được gia cố bằng những thanh tre, thanh gỗ bên sườn để tăng độ chịu lực, ông Bẩm cùng đoàn dân công hỏa tuyến ròng rã đi bộ suốt đêm ngày hướng về Tây Bắc. Đường ra tiền tuyến phải vượt qua đèo Pha Đin dài 32km, dốc cao dựng đứng, một bên là vách đá, một bên là vực sâu hun hút, lại luôn bị máy bay Pháp ném bom bắn phá.

Ban đầu, mỗi chiếc xe chỉ thồ được khoảng 50 - 100kg lương thực. Nhưng với tinh thần "tất cả cho tiền tuyến", ông Bẩm đã tự mày mò, quấn thêm vải rách vào lốp xe, buộc thêm những thanh gỗ dài làm tay ngai để đẩy. Trọng lượng thồ trên xe của ông tăng dần lên 150kg, rồi 200kg. Kỷ lục cao nhất có chuyến xe ông thồ tới 325kg gạo và đạn dược – một trọng lượng bằng cả một chiếc xe tải nhỏ lúc bấy giờ, gấp 5 lần trọng lượng cơ thể ông.

Đôi bàn chân rớm máu vì gai rừng, bờ vai chai sạn vì lực tì của ngai đẩy xe, nhưng ông Bẩm không một ngày rời hàng ngũ. Suốt chiến dịch, chiếc xe thồ của ông đã vận chuyển an toàn hàng tấn lương thực đến tận hầm pháo của bộ đội. Những chiếc xe thồ vĩ đại của những người dân công như ông Trịnh Đình Bẩm đã đập tan mọi tính toán hậu cần của các tướng lĩnh Pháp, góp phần làm nên chiến thắng chấn động địa cầu.