Câu chuyện của những chiến sĩ lái xe tăng* Để đảm bảo bí mật: Phải thật cần thiết thì mới sử dụng xe tăng

Nhớ lại những ngày tháng khi nhận nhiệm vụ chỉ huy đoàn cán bộ Binh chủng Tăng - Thiết giáp vào Nam giúp các đơn vị khôi phục sữa chữa xe tăng - thiết giáp và tập huấn cán bộ tăng về cách đánh hiệp đồng có xe tăng tham gia. Những chi tiết đặc biệt đượcTư lệnh Binh chủng Tăng - Thiết giáp Lê Xuân Kiện kể lại:“Chiều ngày 20/9/1974, hết giờ làm việc, tôi về nghỉ tại trạm 66 thuộc Bộ Quốc phòng thì gặp anh Phạm Viễn, cán bộ Tuyên huấn phòng chính trị Binh chủng Tăng - Thiết giáp. Phạm Viễn vui vẻ nói: “Theo lệnh của Bộ, anh thu xếp công việc ở Hà Nội về ngay Binh chủng để chuẩn bị đi công tác miền Nam”. Đúng 8 giờ ngày 21/9/1974, tôi vào cơ quan Bộ Tổng tham mưu được anh Văn Tiến Dũng tiếp rất thân tình và giao nhiệm vụ cho tôi: “Cậu chỉ huy một đoàn cán bộ và thợ sửa chữa các loại về xe tăng - thiết giáp vào miền Nam để giúp các đơn vị khôi phục, sữa chữa xe tăng - thiết giáp và tập huấn cán bộ xe tăng thiết giáp về cách đánh hiệp đồng binh chủng có xe tăng tham gia từ Quảng Trị đến miền Đông Nam Bộ (B2) và chuẩn bị cho hoạt động Đông Xuân 1974-1975”.

Ngày 5/10/1974, tại Núi Đanh đoàn cán bộ hành quân bằng hai xe con chở cán bộ và hai xe ô tô đại xa chở thợ sửa chữa kỹ thuật. Trong hơn 2 tháng, đoàn công tác đã làm nhiệm vụ sửa chữa xe tăng và tập huấn cán bộ đánh hiệp đồng binh chủng cho các đơn vị Tăng - Thiết giáp từ Quảng Trị, Nam Lào, Tây Nguyên và miền Đông Nam Bộ, đến đầu tháng 1/1975 đoàn quay trở lại chiến trường Tây Nguyên theo lệnh của đồng chí Vũ Lăng. Trung tuần tháng 2/1975, Bộ Tư lệnh mặt trận Tây Nguyên tổ chức cuộc họp báo với Thượng tướng Tổng tham mưu trưởng kế hoạch chiến dịch và quyết tâm chiến đấu trận tiến công tiêu diệt chi khu Đức Lập và thị xã Buôn Ma Thuột. Thiếu tướng Lê Xuân Kiện may mắn được tham dự: “Tham mưu phó mặt trận B3 báo cáo xong, Thượng tướng Văn Tiến Dũng hỏi: Các anh trong Bộ Tư lệnh B3 có phát biểu bổ sung thêm không? Anh Hoàng Minh Thảo nói: Kế hoạch chiến dịch và quyết tâm chiến đấu tiến công chi khu Đức Lập và thị xã Buôn Ma Thuột, chúng tôi đã thông qua thống nhất như đã báo cáo với Thủ trưởng Bộ. Anh Văn Tiến Dũng hỏi: Các binh chủng có ai có ý kiến cần bổ sung thì phát biểu. Hội nghị một phút im lặng, anh Dũng chỉ vào tôi vào nói: Kiện đại diện cho xe tăng phát biểu đi. Tôi giơ tay xin nói:….Về sử dụng lực lượng trong chiến dịch, tôi đồng ý như kế hoạch của B3 đã chuẩn bị, Sư đoàn bộ binh 10 được tăng cường một đại đội xe tăng T54 làm lực lượng dự bị để tiến công tiêu diệt Chi khu Đức Lập, nhưng lưu ý phải thật cần thiết thì mới điều đại đội tăng vào chiến đấu ở Đức Lập vì phải đảm bảo bí mật bất ngờ khi ta sử dụng hiệp đồng với bộ binh tiến công Buôn Ma Thuột. Lực lượng xe Tăng - Thiết giáp của B3 sẽ sử dụng tất cả để tiến công Buôn Ma Thuột, mỗi trung đoàn đánh vào đây sẽ được tăng cường một đại đội tăng T54 và tổ chức một mũi thọc sâu do một tiểu đoàn tăng và đại đội thiết giáp chở bộ binh trên xe thọc sâu đánh chiếm sở chi huy Sư đoàn 23 của địch. Sau khi Đức Lập bị tiêu diệt, đại đội tăng dự bị của Đức Lập sẽ làm dự bị cho Buôn Ma Thuột”.

Quá trình tiến công Đức Lập, Sư bộ binh 10 đã đánh chiếm được một số mục tiêu quan trọng, nhưng còn một số mục tiêu chưa được giải quyết xong, Sư trưởng Sư 10 gọi điện cho đồng chí Vũ Lăng đề nghị cho sử dụng đại đội xe tăng dự bị vào chiến đấu, đồng chí Vũ Lăng đã hỏi ông Lê Xuân Kiện:“Có nên sử dụng xe tăng vào dứt điểm Đức Lập không?, ông Kiện trả lời: “Đề nghị anh gọi điện cho sư trưởng là để đảm bảo bí mật cho xe tăng khi đánh Buôn Ma Thuột, đại đội tăng dự bị chưa sử dụng, sư đoàn kiểm tra xem sư đoàn bộ binh dự bị và DKZ đã sử dụng hết chưa? Nếu chưa thì sử dụng lực lượng dự bị vào đánh các mục tiêu còn lại, nếu lực lượng dự bị không giải quyết được mục tiêu Đức Lập thì mới sử dụng xe tăng dự bị, may mắn khi Sư 10 điều lực lượng dự bị đã chiếm được các vị trí quan trọng”.

Đêm 10/3/1975, bộ đội Tây Nguyên tiến công thị xã Buôn Ma Thuột, khi pháo binh chiến dịch chuẩn bị bắn, xe tăng tốc độ cao tiếp cận mục tiêu, khi pháo binh bắn chuyển làn chi viện xung phong, các đại đội tăng cường cho các trung đoàn bộ binh nhanh chóng tiến lên hiệp đồng với bộ binh xung phong đánh chiếm từng mục tiêu trong thị xã. Tiểu đoàn tăng – thiết giáp chở bộ binh nhanh chóng thọc sâu vào khu trung tâm thông tin để phát triển đánh chiếm sở chỉ huy Sư đoàn 23 địch. Địch chống cự quyết liệt, mũi thọc sâu phải dừng lại củng cố, các trung đoàn bộ binh bộ binh và đại đội tăng chiếm các mục tiêu trong thị xã cũng dừng lại để củng cố. Ngày 11/3, lực lượng bộ binh và xe tăng, đặc công tiếp tục tiến công đợt II, 11h cùng ngày toàn bộ địch trong thị xã Buôn Ma Thuột đã bị tiêu diệt, bộ đội ta làm chủ chiến trường. Thất bại ở Tây Nguyên chỉ huy địch quyết định rút bỏ Tây Nguyên, ngày 20/3 toàn bộ lực lượng địch ở Pleiku hơn ba vạn hai nghìn tên và vợ con rút theo đường 14 xuống ngã ba đường 7 đi Cheo Reo, Củng Sơn. Bộ Tư lệnh Mặt trận Tây Nguyên dự kiến đúng tình hình đã điều Sư đoàn 320 được tăng cường một tiểu đoàn Tăng – Thiết giáp nhanh chóng đến thị xã Cheo Reo tiến công tiêu diệt địch. Toàn bộ lực lượng rút lui của địch một phần bị tiêu diệt, một phần bị bắt làm tù binh, còn vợ con của họ được Bộ chỉ huy mặt trận cho ở tạm Cheo Reo một vài ngày, sau đó động viên họ trở về quê cũ.