Câu chuyện của Trần Văn Xuân — “Khắc tinh” máy bay Mỹ
Trần Văn Xuân, một chàng sinh viên ngành Thủy điện của Trường Đại học Thủy Lợi, quyết định tạm gác ước mơ học hành để nhập ngũ vào năm 1970, khi chiến tranh khốc liệt lan rộng khắp miền Nam. Ông gia nhập Tiểu đoàn 172, thuộc Trung đoàn 64, Sư đoàn 361 — lực lượng tên lửa thuộc Quân chủng Phòng không – Không quân, đơn vị được trang bị tên lửa vác vai A72, còn được gọi là “mũi tên xanh”.
rần Văn Xuân và truyền thuyết “Mũi tên xanh”
Trong lịch sử Quân đội Nhân dân Việt Nam, Tiểu đoàn 172 – thuộc Trung đoàn 64, Sư đoàn 361 – nổi lên như một đơn vị vô cùng đặc biệt. Đó là lực lượng xạ thủ sử dụng tên lửa vác vai A72 (tên hiệu 9K32 Strela-2 do Liên Xô viện trợ), được mệnh danh là “mũi tên xanh”. Quân Đội Nhân Dân+3sknc.qdnd.vn+3Phong Khong Khong Quan+3
Khởi đầu đầy bí mật
Trần Văn Xuân, khi còn là sinh viên trường Đại học Thủy Lợi, tình nguyện nhập ngũ vào năm 1970. Phong Khong Khong Quan+1 Tiểu đoàn 172 được chính thức thành lập vào tháng 1/1972, và chỉ sau vài tháng huấn luyện với chuyên gia Liên Xô, họ lên đường vào chiến trường miền Nam. Quân Đội Nhân Dân+1
Theo ký ức của các cựu chiến binh, trong thời gian huấn luyện, để giữ bí mật cho loại vũ khí mới, các xạ thủ gần như “cô lập”: họ không được liên lạc thư từ với gia đình. sknc.qdnd.vn
Sáng kiến thay đổi cục diện
Một trong những đóng góp quan trọng nhất của Xuân chính là việc ông đề xuất và chế tạo khung điểm đón sử dụng máy ngắm. Nhờ sáng kiến này, hiệu quả bắn của A72 được cải thiện đáng kể – giúp xạ thủ dễ bám mục tiêu hơn và tăng khả năng trúng đích. Phong Khong Khong Quan Thậm chí, theo các bài viết lịch sử, sáng kiến của ông sau này được phía Liên Xô tiếp nhận và dùng để cải tiến tên lửa A72 trang bị cho hải quân. Phong Khong Khong Quan
Trận mạc và hào quang
Trong giai đoạn từ 1972 đến 1975, Tiểu đoàn 172 tham gia hàng trăm trận đánh. Quân Đội Nhân Dân+1 Theo QĐND, 6 xạ thủ xuất sắc, trong đó có Trần Văn Xuân, đã được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. sknc.qdnd.vn
Theo Trung tá Đặng Văn Cầu (nguyên Chính trị viên Tiểu đoàn 172), trong những ngày cuối tháng 4/1975 – khi lực lượng Tiểu đoàn 172 đóng vai trò quan trọng ở “cửa ngõ Sài Gòn” – họ bắn rơi 9 máy bay địch chỉ trong một ngày. Phong Khong Khong Quan+1
Toàn bộ tiểu đoàn, chỉ trong hơn 3 năm chiến đấu, được ghi nhận đã bắn rơi 157 máy bay địch – một con số vô cùng ấn tượng với trang bị vác vai và lực lượng không đông lớn so với quy mô chiến trường. vannghesontay.com
Trách nhiệm và tinh thần đồng đội
Không chỉ dừng lại ở việc chiến đấu, Trần Văn Xuân còn rất tâm huyết với việc ghi nhận và tri ân đồng đội. Theo báo QĐND, ông từng là trưởng ban liên lạc của bộ đội tên lửa A72, kể lại truyền thống đơn vị cho thế hệ sau và giữ mối liên hệ với các cựu chiến binh. Quân Đội Nhân Dân
Di sản và bài học lịch sử
Chiến công của Tiểu đoàn 172 – và của những xạ thủ như Xuân – không chỉ là phần “oanh liệt” trong lịch sử chiến đấu, mà còn là minh chứng cho trí tuệ và sáng tạo trong chiến tranh. Nhờ sự linh hoạt, sáng kiến, và tinh thần hi sinh, “mũi tên xanh” đã trở thành nỗi khiếp sợ của các máy bay đối phương. Quân Đội Nhân Dân+1
Thượng tá Trần Văn Xuân, với vai trò tiên phong và sáng tạo, là một trong những người lãnh đạo tinh thần đó — người không chỉ bắn rơi máy bay, mà còn giữ ngọn lửa truyền thống, kể lại câu chuyện ấy cho các thế hệ sau.
