CÂU CHUYỆN CUỘC ĐỜI ANH HÙNG NGÔ THANH TRANG

Quê hương: Xã Hành Đức, huyện Nghĩa Hành, tỉnh Quảng Ngãi

Chức vụ thời chiến: Đội trưởng Đội Biệt động thị xã Quảng Ngãi

Danh hiệu: Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (phong tặng năm 1978)

CÂU CHUYỆN CUỘC ĐỜI: NGƯỜI ANH HÙNG TỪ CÕI CHẾT TRỞ VỀ

1.  Thời niên thiếu và ngọn lửa cách mạng trên đất Quảng Ngãi

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất Nghĩa Hành, tỉnh Quảng Ngãi – nơi giàu truyền thống yêu nước nhưng cũng phải chịu nhiều đau thương dưới ách thống trị của thực dân, đế quốc. Ngay từ thưở thiếu niên, tận mắt chứng kiến cảnh xóm làng bị tàn phá, người dân vô tội bị áp bức, ngọn lửa căm thù giặc đã sớm bùng cháy trong lòng người con đất Quảng. Năm 1947, khi mới 17 tuổi, Ngô Thanh Trang đã hăng hái tham gia vào lực lượng du kích địa phương. Với bản tính thông minh, gan dạ và lối đánh mưu trí, ông nhanh chóng được đứng vào hàng ngũ của Đảng vào năm 1950 và được tin tưởng giao phó nhiều trọng trách quân sự quan trọng.

2.  Người đội trưởng biệt động "xuất quỷ nhập thần"

Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, Ngô Thanh Trang được điều động về làm Đội trưởng Đội Biệt động thị xã Quảng Ngãi. Đây là một nhiệm vụ vô cùng gian khổ và nguy hiểm, bởi biệt động là lực lượng phải sống, chiến đấu trực tiếp ngay trong lòng địch, đối mặt với mạng lưới mật vụ, cảnh sát dày đặc.

Dưới sự chỉ huy của ông, Đội Biệt động thị xã Quảng Ngãi đã trở thành "gai trong mắt" của chính quyền Mỹ - Ngụy nhưng lại là chỗ dựa tinh thần vững chắc của quần chúng nhân dân. Ông nổi tiếng với những phương án tác chiến táo bạo, "hóa trang" thâm nhập sâu vào các căn cứ quân sự, tiêu diệt nhiều tên ác ôn khét tiếng, phá hủy nhiều kho tàng, phương tiện chiến tranh của địch. Những trận đánh xuất quỷ nhập thần của đội biệt động dưới sự dẫn dắt của Ngô Thanh Trang đã làm lung lay ý chí chiến đấu của kẻ thù, bảo vệ an toàn cho các cơ sở cách mạng bí mật tại nội đô.

3.  Khúc quanh bi tráng và tấm giấy báo tử gieo neo

Năm 1968, trong chiến dịch Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân, Đội Biệt động thị xã Quảng Ngãi nhận lệnh đánh chiếm các mục tiêu then chốt trong thị xã. Cuộc chiến diễn ra vô cùng ác liệt, địch huy động lực lượng áp đảo hòng bao vây, tiêu diệt lực lượng của ta. Trong một trận giáp lá cà sinh tử nhằm thu hút hỏa lực cho đồng đội rút lui an toàn, Ngô Thanh Trang bị trúng đạn, thương tích đầy mình và ngất đi trên chiến trường rồi rơi vào tay giặc.

Do chiến trường hỗn loạn và mất liên lạc hoàn toàn, đơn vị tìm kiếm không thấy tung tích ông nên ngỡ rằng người đội trưởng quả cảm đã anh dũng hy sinh. Một thời gian sau, tấm giấy báo tử mang tên Ngô Thanh Trang được gửi về quê nhà Nghĩa Hành. Nỗi đau ập xuống hiên nhà nhỏ, người vợ trẻ gạt nước mắt, nén đau thương vào lòng để nuôi đứa con thơ và phụng dưỡng cha mẹ già. Tên của ông được khắc lên tấm bia tưởng niệm, khói hương nghi ngút suốt những năm tháng chiến tranh dài đằng đẵng.

4.  Kiên trung trong "địa ngục trần gian"

Nhưng ở bên kia chiến tuyến, người đội trưởng biệt động ấy vẫn chưa chết. Địch đưa ông về các trại giam, cuối cùng là "địa ngục trần gian" – Nhà tù Phú Quốc. Biết ông là cán bộ cốt cán của biệt động, kẻ thù đã dùng mọi ngón đòn tra tấn dã man nhất: từ đóng đinh vào các đầu ngón tay, chích điện vào người, tra tấn bằng nước sôi cho đến bỏ đói trong chuồng cọp. Chúng muốn bẻ gãy ý chí của ông, muốn ông khai ra mạng lưới cơ sở cách mạng tại Quảng Ngãi. Thế nhưng, mang theo bản lĩnh kiên cường của người con đất Quảng, Ngô Thanh Trang quyết không hé răng nửa lời. Mỗi lần bị tra tấn đến ngất đi, khi tỉnh lại, ông lại cùng các đồng chí trong tù tiếp tục tổ chức các cuộc đấu tranh tuyệt thực, giữ vững khí tiết của người chiến sĩ cộng sản cho đến ngày chiến thắng.

5.  Giọt nước mắt ngày đoàn viên sau ngày giải phóng

Năm 1973, sau khi Hiệp định Paris được ký kết, Ngô Thanh Trang nằm trong danh sách tù binh được trao trả. Tuy nhiên, do vết thương quá nặng và sức khỏe suy kiệt, ông phải ở lại điều trị tại các trạm điều dưỡng miền Bắc. Mãi đến sau ngày 30/4/1975, khi đất nước hoàn toàn thống nhất, Nam Bắc một nhà, ông mới có cơ hội bắt tàu tìm đường về lại quê hương Quảng Ngãi. Vào một ngày nắng năm 1975, một người đàn ông gầy gò, bước đi tập tễnh với chi chít những vết sẹo tra tấn trên người bước qua cổng làng cũ. Ông đi bộ về phía ngôi nhà của gia đình mình. Khi bước vào sân, người vợ hiền đang dọn dẹp bên hiên bỗng đứng sững sờ. Bà nhìn người đàn ông trước mặt, vừa hoảng sợ, vừa run rẩy, chiếc chổi trên tay rơi xuống đất lúc nào không hay.

"Tôi đã chết đâu, tôi về với mẹ con bà đây..." – câu nói nghẹn ngào của ông làm vỡ òa không gian tĩnh lặng. Người vợ trẻ năm xưa nay tóc đã chớm bạc, ôm chầm lấy chồng khóc nức nở. Hàng xóm láng giềng chạy đến, ai nấy đều bàng hoàng rồi vỡ òa trong giọt nước mắt hạnh phúc. Người anh hùng tưởng đã nằm lại dưới đất sâu, nay đã "từ cõi chết trở về" bằng xương bằng thịt. Tấm bảng tử sỹ trên bàn thờ được hạ xuống, khép lại một câu chuyện ly kỳ và đẫm đầy nước mắt đoàn viên.

6.  Người lính già bình dị giữa đời thường

Với những chiến công đặc biệt xuất sắc và tinh thần kiên trung bất khuất trong tù, ngày 6 tháng 11 năm 1978, Ngô Thanh Trang đã vinh dự được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.

Trở về với cuộc sống hòa bình, người lính già Ngô Thanh Trang không đòi hỏi bất cứ quyền lợi hay chế độ đặc biệt nào cho riêng mình. Ông lặng lẽ từ bỏ hào quang, trở về làm một người công dân giản dị, cày cấy trên mảnh đất quê hương, tham gia công tác xã hội tại địa phương và nuôi dạy con cháu thành người có ích. Ông sống một cuộc đời khiêm nhường, thanh cao cho đến khi trút hơi thở cuối cùng vào năm 2013, để lại niềm tiếc thương vô hạn và một câu chuyện đời bất tử cho thế hệ mai sau.