Câu chuyện lịch sử 10A4 (19)
cau chuyện lịch sử
Quảng Bình Quan – Lời Người Chứng Kiến
Một buổi chiều đứng trước cổng thành rêu phong của Quảng Bình Quan, tôi được nghe cụ Bảy – một người dân cao tuổi ở Đồng Hới – kể lại những năm tháng chiến tranh mà cụ từng tận mắt chứng kiến.
Cụ Bảy năm nay đã ngoài tám mươi. Khi chiến tranh leo thang ác liệt vào những năm 1960, cụ mới chỉ là một thiếu niên. Quảng Bình Quan khi ấy không chỉ là một di tích cổ được xây dựng từ thời chúa Nguyễn, mà còn là biểu tượng của mảnh đất miền Trung kiên cường. “Hồi đó,” cụ chậm rãi nói, “mỗi lần nghe tiếng còi báo động là cả xóm lại chạy xuống hầm.”
Theo lời cụ, khu vực Đồng Hới bị ném bom dữ dội vì nằm trên tuyến giao thông huyết mạch chi viện cho miền Nam. Bom đạn đã nhiều lần làm hư hại Quảng Bình Quan. Có ngày, khói bụi mù mịt, đất đá văng khắp nơi. Người dân vừa lo sơ tán, vừa tìm cách bảo vệ những gì còn sót lại của cổng thành.
Cụ kể có một lần, sau một trận bom lớn, nhiều đoạn tường bị sập. Người dân trong vùng đã cùng nhau dọn dẹp, che chắn, mong giữ lại dấu tích lịch sử. “Chúng tôi nghèo lắm, nhưng ai cũng thương cái cổng thành này,” cụ nói, ánh mắt ánh lên niềm tự hào. Với người dân Đồng Hới, Quảng Bình Quan không chỉ là công trình kiến trúc, mà là chứng nhân bao thăng trầm của quê hương.
Cụ Bảy nhớ rõ những đoàn xe bộ đội hành quân qua đây trong đêm. Đèn xe được che kín, chỉ le lói ánh sáng. Tiếng bước chân, tiếng động cơ hòa lẫn tiếng sóng biển xa xa. “Dù bom rơi, người ta vẫn đi, vẫn tiếp tế,” cụ kể. Trong ký ức của cụ, đó là hình ảnh của ý chí không khuất phục.
Sau chiến tranh, Quảng Bình Quan được phục dựng lại. Mỗi lần đi ngang qua, cụ Bảy thường dừng lại nhìn thật lâu. “Giờ yên bình rồi. Nhìn mấy đứa nhỏ chạy chơi dưới cổng thành, tôi lại nhớ đến những ngày chỉ mong một buổi sáng không nghe tiếng bom.”
Câu chuyện của cụ không có những chi tiết dữ dội, nhưng từng lời đều thấm đẫm ký ức. Qua lời kể của một người dân già, trận chiến nơi Quảng Bình Quan hiện lên không chỉ bằng bom đạn, mà còn bằng tình yêu quê hương và sự gắn bó của con người với mảnh đất mình sinh ra.
Ngày nay, Quảng Bình Quan đứng đó, trầm mặc giữa lòng thành phố Đồng Hới đang đổi thay từng ngày. Cổng thành như một trang sử mở, nhắc nhở mỗi người về những năm tháng gian khó mà cha ông đã đi qua – để có được cuộc sống bình yên hôm nay.
