Câu chuyện lịch sử 3 Đặng Doãn Quýnh

MỘT THỜI ĐỂ NHỚ

(Đồng chí Đặng Doãn Quýnh)

Trong căn nhà nhỏ ấm cúng tại xã Hạ Long (Vân Đồn), không khí của những ngày đầu xuân dường như lắng lại khi bác Đặng Doãn Quýnh – người cựu chiến binh với gương mặt phúc hậu và đôi mắt tinh anh – bắt đầu lần giở những trang ký ức. Đối với bác, những năm tháng kháng chiến chống Mỹ không chỉ là một phần của lịch sử, mà là cả một thời tuổi trẻ rực lửa, nơi ranh giới giữa sự sống và cái chết mong manh như sợi tóc, nhưng ý chí con người thì vững chãi hơn sắt thép.

Hành trình xuyên qua "tuyến lửa"

Câu chuyện bắt đầu từ những ngày đầu nhập ngũ, khi chàng thanh niên Đặng Doãn Quýnh cùng đồng đội mang theo nhiệt huyết của tuổi trẻ lên đường hướng về miền Nam ruột thịt. Bác kể về hành trình vượt dãy Trường Sơn – con đường huyền thoại mà mỗi mét đất đều thấm đẫm mồ hôi và máu của các chiến sĩ. "Hồi đó đi Trường Sơn gian khổ lắm cháu ạ," bác Quýnh bồi hồi nhớ lại. "Mỗi ngày, mỗi đêm hành quân, tiêu chuẩn chỉ có đúng một đến hai nắm cơm nhỏ. Những cơn mưa rừng tầm tã làm đường trơn trượt, muỗi vằn, vắt rừng bám đầy chân. Có những lúc đói lả, chân không nhấc nổi, nhưng cứ nghe tiếng pháo địch phía xa, nhìn thấy bóng lưng đồng đội phía trước, chúng tôi lại dìu nhau mà đi." Bác nhớ như in những cung đường tử thần như đường 14, đường 20 Quyết Thắng – nơi bom đạn cày xới mỗi giờ. Nhưng vượt lên tất cả, bác đã đặt chân đến chiến trường tỉnh Bình Tuy (nay thuộc tỉnh Bình Thuận), chính thức gia nhập lực lượng bộ đội chủ lực, trực tiếp đối đầu với kẻ thù trong những trận đánh ác liệt nhất.

Những ngày "nếm mật nằm vùng" và sự sáng tạo của người lính

Chiến trường Bình Tuy những năm ấy là một trong những nơi thử thách lòng người nhất. Không chỉ đối mặt với họng súng của quân thù, người lính còn phải chiến đấu với sự thiếu thốn bủa vây. Bác Quýnh kể về những ngày "nếm mật nằm vùng" đầy gian truân. Để duy trì sức chiến đấu, đơn vị của bác phải tự lực cánh sinh hoàn toàn.

Một kỷ niệm khiến bác xúc động nhất là những đêm đi "vét" lúa. Giữa vùng trắng bị địch bao vây, lương thực trở nên quý giá hơn vàng. Đêm đêm, các chiến sĩ phải bí mật luồn qua các chốt chặn, ra tận cánh đồng sát vùng địch đóng quân để nhặt nhạnh từng bông lúa còn sót lại sau mùa gặt. "Đem được lúa về rừng đã khó, làm sao để có gạo ăn còn khó hơn," bác cười hiền hậu kể lại cái khó ló cái khôn. Các chiến sĩ tự tay làm lò sấy từ đất sét, đan sọt, đóng cối xay lúa bằng gỗ rừng. Thậm chí, hòm đạn cũ sau khi dùng hết cũng được tận dụng để làm nồi nấu cháo, làm bát đĩa. Trong cái thiếu thốn đến tận cùng, sự thông minh và lạc quan của người chiến sĩ Việt Nam chính là vũ khí sắc bén nhất khiến quân thù phải kinh ngạc.

Tình quân dân và nỗi đau trong lòng người lính.

Trong suốt buổi trò chuyện, giọng bác Quýnh có lúc nghẹn lại khi nhắc về nhân dân. Bác kể về những lần đơn vị cạn kiệt lương thực, phải vào tận bản làng để mượn gạo. Đó là những ký ức buồn vui lẫn lộn, khắc sâu tình nghĩa cá nước với dân. Bác kể: "Có những lúc vào nhà dân, thấy mẹ già khóc, con trẻ khóc vì đói, vì sợ bị địch phát hiện sẽ bị liên lụy, lòng chúng tôi đau như cắt. Nhân dân mình khổ lắm, nhưng họ vẫn sẵn sàng nhường miếng cơm cuối cùng cho bộ đội. Những hạt gạo thấm đẫm nước mắt ấy đã nuôi sống chúng tôi qua những mùa đông lạnh giá, giúp chúng tôi có thêm sức mạnh để cầm súng." Chính sự chở che, bao bọc của nhân dân đã trở thành bức tường thành vững chắc nhất. Bác khẳng định, nếu không có sự hy sinh thầm lặng của những người mẹ, người chị miền Nam, cuộc kháng chiến sẽ chẳng bao giờ đi đến ngày thắng lợi.

Lời nhắn nhủ cho tương lai

Khép lại những trang hồi ức đầy máu và hoa, bác Quýnh nhìn ra khoảng sân nắng ấm. Ở tuổi xế chiều, bác không mong cầu gì cho bản thân, chỉ mong thế hệ trẻ hôm nay – những người sinh ra trong hòa bình – hiểu được giá trị của hai chữ "độc lập". "Bác và đồng đội đã đi qua cuộc chiến bằng lòng yêu nước nồng nàn. Giờ đây, đất nước đã đổi mới, bác mong các cháu hãy sống sao cho xứng đáng. Hãy học tập, tu dưỡng theo tấm gương của Bác Hồ, giữ vững đạo đức của người thanh niên cộng sản. Đừng bao giờ quên quá khứ, vì có hiểu quá khứ mới biết trân trọng hiện tại và xây dựng được tương lai giàu mạnh."