Câu chuyện lịch sử 5 Mai Quang Phấn

NGƯỜI LÍNH: TỪ QUÊ HƯƠNG ĐẾN CHIẾN TRƯỜNG MIỀN TÂY

1. Tuổi thơ trên vùng đất phát tích nhà Nguyễn

Tôi sinh năm 1954, đúng năm chiến thắng Điện Biên Phủ, tại làng Gia Miêu, xã Hà Long, huyện Hà Trung, Thanh Hóa. Đây là vùng đất “quý hương”, nơi phát tích của vương triều nhà Nguyễn với địa linh nhân kiệt. Tuổi thơ tôi gắn liền với những di tích lịch sử như Lăng miếu Triệu Tường, đình làng Gia Miêu, Hang Treo… Hà Long là xã miền núi có vị trí giao thông chiến lược. Trong kháng chiến chống Pháp, đây là tuyến đường huyết mạch đưa nhân dân và khí tài lên chiến khu Việt Bắc. Dù đất đai cao dốc thường xuyên hạn hán, mỗi năm chỉ cấy được một vụ lúa, nhưng đời sống văn hóa tinh thần của người dân rất phong phú với sự giao thoa giữa văn hóa người Kinh và người Mường.

2. Nếp nhà và những bài học làm người đầu đời Bố tôi (sinh năm 1913) là một nhà nho yêu nước, dù mồ côi sớm và phải đi làm thuê từ nhỏ nhưng ông luôn giữ cốt cách bình dị, cần cù. Mẹ tôi, một người phụ nữ không biết chữ nhưng có trí nhớ tuyệt vời và lòng tự trọng cao cả. Tôi nhớ mãi chuyện mẹ đuổi theo đoàn bộ đội để trả lại bao gạo họ bỏ quên, dù lúc đó nhà tôi đang rất thiếu ăn. Sự thuần khiết, không tham lam của cha mẹ đã trở thành kim chỉ nam cho tôi suốt đời. Gia đình tôi có bốn anh em, tôi là con thứ ba. Do hoàn cảnh khó khăn, anh cả đi bộ đội, chị gái đi học xa, từ năm 15-16 tuổi, tôi đã trở thành lao động chủ lực. Tôi thạo đủ việc đồng áng từ cày bừa đến nhổ mạ. Những ngày tháng gánh củi, nhảy tàu trốn vé từ ga Bỉm Sơn ra Nam Định bán để mua khoai lang, mì sợi về phụ giúp gia đình đã rèn luyện cho tôi sự dẻo dai và ý chí can trường trước mọi nghịch cảnh.

3. Lên đường nhập ngũ và chặng đường Trường Sơn Tháng 12/1972, khi đế quốc Mỹ tăng cường đánh phá miền Bắc, tôi đã khai tăng thêm một tuổi (ghi sinh năm 1953) để đủ điều kiện nhập ngũ. Tôi cùng 30 thanh niên khác của xã Hà Long lên đường vào đợt đông nhất. Sau 3 tháng huấn luyện tân binh tại Quân khu Hữu Ngạn và hoàn thành lớp tiểu đội trưởng, tôi được phong hàm Hạ sĩ và bắt đầu hành trình vào Nam chiến đấu.Hành trình từ ga Đò Lèn, qua Vinh, rồi nhập vào đường dây 559 Trường Sơn là thử thách đầu tiên. Chúng tôi hành quân bộ hàng nghìn cây số dưới mưa bom bão đạn và sự thiếu thốn lương thực trầm trọng. Có những lúc phải ăn đậu xanh nảy mầm độn sắn qua bữa, ngày nghỉ đêm đi để giữ bí mật theo kỷ luật “đi không dấu, nấu không khói”. Vượt qua bao gian khổ, đoàn chúng tôi cũng đến được điểm tập kết tại Lò Gò (Tây Ninh).

4. Vượt kênh “Vĩnh Biệt” vào miền Tây Nam Bộ Tại biên giới, chúng tôi được huấn luyện bổ sung để thích nghi với địa hình sông nước miền Tây: từ cách tập bơi, gói đồ quân trang cho đến kỹ thuật vượt sông bằng dây. Tháng 12/1973, đơn vị nhận lệnh vượt kênh Vĩnh Tế - nơi được mệnh danh là “kênh Vĩnh Biệt” vì sự kiểm soát gắt gao của địch. Cứ 500m lại có một chốt chặn và tàu tuần tra liên tục, nhưng chúng tôi đã vượt qua an toàn, tiếp tục băng qua Bảy Núi, sông Cái Lớn để về Cần Thơ. Tại đây, nhóm thanh niên Hà Long chúng tôi chia tay nhau để về các đơn vị mới. Tôi cùng 11 đồng chí được biên chế vào Trung đoàn U Minh (Trung đoàn 1, Sư đoàn 330, Quân khu 9) - đơn vị chủ lực nổi tiếng với sở trường đánh cường tập ban ngày.

5. Những trận đánh đầu tiên tại Tiểu đoàn 307 Tôi được bổ sung vào Đại đội H2, Tiểu đoàn 307. Trong ký ức của tôi, sự đón tiếp nồng hậu, tình đồng chí giữa người lính miền Bắc và miền Nam đã xóa tan mọi mệt mỏi sau chặng đường dài. Với sức trẻ đôi mươi và sự chuẩn bị kỹ lưỡng về kỹ chiến thuật, chúng tôi lập tức bước vào những trận đánh ác liệt tại Long Mỹ, Phụng Hiệp (Cần Thơ). Lúc này, tôi đã là đối tượng Đảng, luôn mang trong mình quyết tâm sắt đá được trực tiếp cầm súng bảo vệ vùng giải phóng, viết tiếp trang sử hào hùng của Trung đoàn U Minh kiên cường.