câu chuyện lịch sử (6)

Từ chiến dịch Điện Biên Phủ – Dấu ấn người lính kéo pháo trên đồi cao

Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 là một trong những mốc son chói lọi nhất của lịch sử quân sự Việt Nam, kết thúc với thắng lợi lịch sử “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”. Trận đánh kéo dài 56 ngày đêm đã đi vào sử sách bằng tinh thần kiên cường, mưu trí và ý chí thép của bộ đội ta giữa bão đạn và núi rừng Tây Bắc. Những người lính tham gia chiến dịch ấy, nay hầu hết đã ở tuổi xưa nay hiếm, vẫn giữ nguyên ký ức về một thời gian khổ mà hào hùng.

• Nhân chứng sống tiêu biểu: Ông Đặng Văn Duy (sinh năm 1930, hiện cư trú tại thôn Trung Quán, xã Duy Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình) – cựu chiến binh Chiến dịch Điện Biên Phủ, giữ vai trò Trung đội phó khẩu đội pháo 75 mm, trực tiếp tham gia công tác vận chuyển và triển khai pháo lên trận địa cao nguyên, hiện vẫn còn sống và lưu giữ ký ức chiến trường sinh động.

• Câu chuyện: Theo lời kể của ông Đặng Văn Duy, năm 1953 ông nhập ngũ và được biên chế về Đại đội pháo 75 mm, Đại đoàn 304, tham gia mặt trận Điện Biên Phủ khi mới 24 tuổi. Trong chiến dịch, đơn vị của ông thực hiện một nhiệm vụ đặc biệt và gian nan: kéo pháo vào trận địa rồi rút ra nhiều lần với mục tiêu nghi binh, nhằm gây bất ngờ cho địch và tạo thế chủ động cho bộ đội pháo binh ta.

Ông Duy nhớ lại, việc vận chuyển pháo hoàn toàn bằng sức người, pháo được tháo ra từng bộ phận rồi được khiêng băng qua những con đường đèo dốc, núi non gồ ghề. Mỗi khẩu đội thường có khoảng 30 người, trong đó 15 người khiêng pháo và 15 người vác đạn. “Cứ như thế, ngày khiêng pháo vào, đêm vác pháo ra liên tục hơn nửa tháng… đây gọi là kế nghi binh để giặc nghĩ rằng pháo binh đã rút đi rồi, tạo được tính bất ngờ của trận đánh,” ông kể.

Song song đó, ông Đỗ Xuân Tịch, một đồng đội khác, hiện cũng còn sống ở huyện Bố Trạch, Quảng Bình, từng kể về việc đảm nhiệm nhiệm vụ tiếp tế lương thực – nước uống cho đồng đội sáng đêm giữa mưa bom bão đạn, phản ánh vai trò hậu cần thiết yếu trong hoàn cảnh chiến đấu khắc nghiệt của chiến dịch.

• Chi tiết đắt giá: Trong ký ức của ông Duy, những khoảnh khắc khó quên nhất không chỉ là việc kéo pháo qua địa hình hiểm trở, mà còn là tinh thần đồng đội và ý chí bền bỉ của những người lính Cụ Hồ: “Những nắm cơm muối, điếu thuốc chia nhau, hay bát canh rau rừng trong ngày nắng như thiêu như đốt… tất cả đã trở thành ký ức khó phai. Chiến thắng ấy là minh chứng cho ý chí và lòng quả cảm của mỗi chiến sĩ,” ông chia sẻ.