CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ VỀ ANH HÙNG LIỆT SĨ HOÀNG NGÂN

Trong lịch sử cách mạng Việt Nam, phong trào phụ nữ luôn gắn liền với những tên tuổi kiên trung, bất khuất, hết lòng vì sự nghiệp giải phóng dân tộc. Tiêu biểu cho thế hệ những người phụ nữ tiên phong ấy chính là Anh hùng liệt sĩ Hoàng Ngân – vị Bí thư Trung ương Hội Phụ nữ cứu quốc đầu tiên, người đã hiến dâng trọn vẹn 28 mùa xuân của cuộc đời cho lý tưởng của Đảng và hạnh phúc của nhân dân.  

Hoàng Ngân tên thật là Phạm Thị Vân, sinh năm 1921 tại phố Chavassieux (nay là phố Quang Trung), thành phố Hải Phòng. Chị vốn là con gái của nhà tư sản dân tộc yêu nước Phạm Trung Long. Sống trong nhung lụa và được gia đình nuông chiều, nhưng từ khi mới 14 tuổi, cô nữ sinh trường Thành Chung lanh lợi đã sớm mang lòng yêu nước. Ngôi nhà của gia đình chị trở thành cơ sở bí mật nuôi giấu nhiều nhà lãnh đạo cách mạng lỗi lạc như Tô Hiệu, Hoàng Văn Thụ, Hoàng Quốc Việt. Thấm nhuần tinh thần cách mạng, năm 1938, khi mới 17 tuổi, chị chính thức được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương.  

Suốt những năm tháng hoạt động bí mật, Hoàng Ngân hoạt động không mệt mỏi trong phong trào "Phụ nữ giải phóng". Chị bám sát cơ sở từ Hải Phòng, Hải Dương lên đến Hà Nội, vận động đông đảo chị em tiểu thương, công nhân tham gia đấu tranh. Con đường cách mạng đầy rẫy hiểm nguy, chị từng hai lần bị thực dân Pháp bắt giam, chịu đựng nhiều đòn tra tấn tàn bạo tại nhà tù Hỏa Lò. Thế nhưng, người con gái kiên cường ấy vẫn giữ vững khí tiết, biến nhà tù thành trường học cách mạng, tổ chức đấu tranh bảo vệ quyền lợi cho tù nhân. Sau khi ra tù, chị lập tức bắt liên lạc với tổ chức, tiếp tục nhiệm vụ giữ đường dây liên lạc cho Trung ương Đảng.  

Không chỉ là một chiến sĩ cộng sản kiên trung, cuộc đời Hoàng Ngân còn gắn liền với một mối tình bất tử trong lòng lịch sử. Chị là người bạn đời, người đồng chí thủy chung son sắt của đồng chí Hoàng Văn Thụ – Thường vụ Trung ương Đảng. Năm 1944, đồng chí Hoàng Văn Thụ bị thực dân Pháp xử bắn tại trường bắn Tương Mai (Hà Nội). Nén nỗi đau thương vô hạn, Hoàng Ngân biến đau thương thành hành động cách mạng, tiếp tục chiến đấu mạnh mẽ hơn để thực hiện trọn vẹn lý tưởng mà người chồng quá cố còn dang dở.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, Hoàng Ngân được bầu làm Bí thư đầu tiên của Trung ương Đoàn Phụ nữ cứu quốc Việt Nam (nay là Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam). Năm 1948, chị chính là người sáng lập và giữ vai trò Chủ nhiệm (Tổng Biên tập) đầu tiên của báo Phụ nữ Việt Nam, đặt nền móng vững chắc cho cơ quan ngôn luận của giới phụ nữ nước nhà. Khi cuộc kháng chiến chống Pháp bước vào giai đoạn quyết liệt, chị dấn thân vào các vùng rực lửa chiến sự, lập ra "Đội du kích Hoàng Ngân" tại Hưng Yên khét tiếng, khiến quân Pháp vô cùng khiếp sợ.  

Giữa lúc phong trào phụ nữ đang phát triển mạnh mẽ, do những năm tháng tù đày và làm việc kiệt sức nơi núi rừng chiến khu, Hoàng Ngân lâm bệnh nặng. Chị trút hơi thở cuối cùng vào ngày 17 tháng 7 năm 1949 tại ATK Thái Nguyên khi mới vừa tròn 28 tuổi. Năm 1956, theo ý nguyện của gia đình và tổ chức, hài cốt của chị đã được đưa về an táng nằm cạnh mộ người chồng Hoàng Văn Thụ tại Nghĩa trang Mai Dịch (Hà Nội).  

Cuộc đời của Anh hùng liệt sĩ Hoàng Ngân tuy ngắn ngủi nhưng đã dệt nên một huyền thoại sáng ngời về người phụ nữ Việt Nam. Chị chính là biểu tượng của tinh thần "Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang", là tấm gương vĩ đại về lòng tận tụy, hy sinh trọn vẹn tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc.