Câu chuyện thời hoa lửa (125)
Anh hùng Nguyễn Văn Trỗi và Khí phách lẫm liệt trên pháp trường Khám Chí Hòa năm 1964
Giữa lòng đô thị Sài Gòn bị chiếm đóng, phong trào đấu tranh bí mật của các chiến sĩ biệt động luôn là mũi dao nhọn hoắt đâm thẳng vào cơ quan đầu não của Mỹ và chính quyền tay sai. Anh Nguyễn Văn Trỗi — một người thợ điện trẻ tuổi quê xứ Quảng Nam, là chiến sĩ biệt động thuộc Quân khu Sài Gòn - Gia Định — đã nhận nhiệm vụ đặt mìn tại cầu Công Lý để tiêu diệt phái đoàn quân sự cấp cao của Mỹ do Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara dẫn đầu vào tháng 5 năm 1964. Do có kẻ phản bội khai báo, kế hoạch không thành và anh bị địch bắt giam khi trận địa vừa bố trí xong. Chúng đưa anh về bốt trung tâm, dùng mọi cực hình tra tấn từ giật điện, đóng đinh vào tay đến đánh đập dã man nhưng anh quyết không hé môi nửa lời về tổ chức.
Biết không thể khuất phục được người chiến sĩ trẻ, chính quyền sài gòn đã mở phiên tòa quân sự đặc biệt, khép anh vào án tử hình hòng uy hiếp phong trào yêu nước của nhân dân Nam Bộ. Sáng ngày 15 tháng 10 năm 1964, chúng đưa anh ra pháp trường tại sân sau Khám Chí Hòa để thực hiện bản án. Trước sự chứng kiến của nhiều phóng viên báo chí quốc tế, Nguyễn Văn Trỗi bước đi với phong thái vô cùng hiên ngang, ung dung như một người chiến thắng.
Khi lính hành quyết tiến lại gần định dùng dải băng đen bịt mắt anh trước họng súng, Nguyễn Văn Trỗi lập tức gạt mạnh tay tên lính và dõng dạc tuyên bố: "Không cần bịt mắt tôi! Hãy để tôi được nhìn mảnh đất thân yêu này lần cuối cùng!". Giữa vòng vây của họng súng, anh giật phắt chiếc khăn ra, nhìn thẳng vào các ống kính máy ảnh và hô vang những lời đanh thép vạch trần bản chất xâm lược của đế quốc Mỹ. Trước khi loạt súng tàn bạo nổ vang, người thợ điện Nguyễn Văn Trỗi đã dồn hết sức lực hô lớn ba lần: "Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!". Sự hy sinh lẫm liệt của anh ở tuổi 24 đã lay động trái tim hàng triệu người yêu chuộng hòa bình trên thế giới, trở thành ngọn đuốc rực sáng cổ vũ thế hệ trẻ miền Nam xông lên phá tan xiềng xích nô dịch.
Nguồn: "Lịch sử Biệt động Sài Gòn - Gia Định (1945 - 1975)", Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, 2010.
