Câu chuyện thời hoa lửa: 81 ngày đưa đò trên dòng sông Thạch Hãn

Dù tiếng bom đạn cùng những tiếng thét gọi "mẹ ơi" xé lòng vẫn chập chờn trong giấc ngủ suốt bao năm qua, điều đọng lại sâu sắc nhất trong 4 năm làm du kích của bà Nguyễn Thị Thu chính là 81 ngày đêm lịch sử kiên cường chèo đò đưa hàng vạn bộ đội vượt dòng Thạch Hãn vào chiến trường.

Vượt mưa bom bão đạn đưa đồng đội qua sông

Mùa hè đỏ lửa năm 1972, nữ du kích Nguyễn Thị Thu tròn 17 tuổi, vừa làm lễ dạm ngõ với ông Nguyễn Câu – con trai lão ngư dân Nguyễn Con chuyên nghề cào hến trên sông Thạch Hãn. Chưa kịp tổ chức đám cưới thì trận chiến bùng nổ, ông Câu vào miền Nam chiến đấu, còn bà Thu ở lại sát cánh cùng bố chồng tận dụng con đò nhỏ của gia đình để phục vụ cách mạng.

Giữa mưa bom bão đạn dữ dội, suốt 81 ngày đêm, bà Thu cùng bố chồng kiên cường chèo cả chục chuyến đò mỗi đêm để đưa hàng ngàn chiến sĩ vượt sông tiếp cận Thành cổ Quảng Trị. Những người lính ấy tuổi đời còn rất trẻ, phần lớn là sinh viên các trường đại học vừa gác bút nghiên cầm súng lên đường, tiến vào chảo lửa chiến trường với quyết tâm bảo vệ từng tấc đất quê hương.

Gặp lại chiến sĩ năm xưa

Con đò duy nhất của hai cha con phải mò mẫm chèo giữa đêm tối như mực, chỉ khi có ánh lửa từ bom đạn lóe lên mới nhìn rõ mặt nhau trong chốc lát. Chiến tranh khốc liệt đã lấy đi vô vàn sinh mạng, nhiều chiến sĩ bị thương nặng vừa đưa tới bờ đã trút hơi thở cuối cùng, khiến người nữ du kích trẻ vô cùng xót xa khi đưa họ đi nhưng chẳng mấy ai trở lại.

Mãi đến 46 năm sau, cựu chiến binh Phạm Hùng từ Thái Nguyên mới lặn lội tìm lại nữ du kích đưa đò năm xưa nhờ ký ức sâu đậm về chuyến đò vượt sông Thạch Hãn lịch sử. Cuộc hội ngộ bất ngờ giữa người chiến sĩ tóc đã bạc phơ và bà Thu diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào, gợi lại những ký ức bi hùng không bao giờ phai mờ của một thời đỏ lửa.

Nụ cười trên sông Thạch Hãn

Kỷ vật vô giá còn lưu giữ tại Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị là bức ảnh "Cha con lão ngư dân Triệu Phong chở bộ đội và vũ khí tiếp sức Thành cổ" do nhiếp ảnh gia Đoàn Công Tính chụp năm 1972, ghi lại nụ cười rạng rỡ của cụ Nguyễn Con, bà Thu cùng các chiến sĩ trên đò. Bức ảnh là khoảnh khắc hiếm hoi lưu giữ tinh thần lạc quan, kiên cường của quân và dân ta giữa lằn ranh sinh tử.

Năm 2007, nhiếp ảnh gia Đoàn Công Tính đã tìm gặp lại gia đình để trao tặng tấm ảnh duy nhất có hình cụ Con trước khi cụ qua đời. Khi đất nước hòa bình, vợ chồng bà Thu cùng ông Câu nên duyên nghĩa vợ chồng, tiếp tục gắn bó cuộc sống bên dòng Thạch Hãn và luôn dạy bảo con cháu phải khắc ghi sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ.

Chính câu chuyện bi tráng về con đò tuổi xuân ấy đã trở thành cảm hứng cho bộ phim điện ảnh "Mưa đỏ", tái hiện 81 ngày đêm Thạch Hãn và truyền lửa cho thế hệ hôm nay.