CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA – ANH HÙNG, LIỆT SĨ CÀ VĂN KHUM
Anh hùng, liệt sĩ Cà Văn Khum sinh năm 1942, là người dân tộc Thái, quê ở bản Gióng, xã Chiềng Cơi, thành phố Sơn La, tỉnh Sơn La. Tháng 2 năm 1964, khi tuổi đời còn trẻ, ông lên đường nhập ngũ, mang theo khát vọng được cống hiến cho Tổ quốc và nhân dân. Sau đó, ông được điều động làm nhiệm vụ quốc tế tại chiến trường Lào, thuộc Đoàn 31, bộ đội tình nguyện Việt Nam. Khi hy sinh, ông mang quân hàm Trung úy, giữ chức Phân đội phó đặc công và là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. Trong những năm tháng chiến đấu trên đất bạn Lào, Cà Văn Khum luôn thể hiện tinh thần dũng cảm, mưu trí và ý chí kiên cường trước mọi hiểm nguy. Tháng 4 năm 1964, ông nhiều lần làm nhiệm vụ trinh sát tại các vị trí Mường Ngàn, Tha Viêng, Tha Thơm, bất chấp địch tuần tra, phục kích và gài mìn dày đặc. Với sự gan dạ và khả năng nắm tình hình chính xác, ông đã góp phần giúp cấp trên có cơ sở để xác định phương án tác chiến phù hợp. Ngày 5 tháng 1 năm 1966, trong trận đánh đồn Tông Sơ, Cà Văn Khum nhanh chóng tiếp cận mục tiêu, cùng tổ mũi nhọn tiêu diệt địch ngay từ những phút đầu và góp phần đưa trận đánh đến thắng lợi. Ngày 2 tháng 2 năm 1967, ông tham gia trận đánh sân bay Luông Pha Băng lần thứ nhất. Trước trận đánh, ông nhiều lần cải trang, đột nhập vào khu vực sân bay để điều tra quân số, hỏa lực và bố trí của đối phương. Nhờ nắm chắc tình hình, khi trận đánh bắt đầu, ông dẫn đầu và chỉ huy tổ hoàn thành nhiệm vụ được giao, góp phần quan trọng vào thắng lợi của đơn vị. Tháng 3 năm 1967, trong trận chống càn ở Pắc Ngà, ông tiếp tục chỉ huy tổ chiến đấu bám sát đội hình địch và chiến đấu quyết liệt. Ngày 16 tháng 7 năm 1967, trong trận đánh sân bay Luông Pha Băng lần thứ hai, dù địch tuần tra đến rất gần vị trí bố trí, ông vẫn bình tĩnh giữ bí mật cho đến khi có lệnh nổ súng. Khi thời cơ đến, ông xung phong tiến công, trực tiếp dùng bộc phá phá hủy máy bay địch, góp phần cùng đơn vị phá hủy nhiều phương tiện chiến tranh và kho tàng của đối phương. Những trận đánh ấy cho thấy bản lĩnh, sự táo bạo và tinh thần sẵn sàng nhận nhiệm vụ khó khăn của người chiến sĩ đặc công Cà Văn Khum. Tháng 2 năm 1969, ông tiếp tục được giao nhiệm vụ trinh sát khu vực Long Chẹng, Xiêng Khoảng, một địa bàn được đối phương bố phòng nghiêm ngặt. Nhiều ngày đêm liên tục, tổ trinh sát phải vượt qua những khu vực có mìn và các ổ phục kích để thu thập thông tin. Trong điều kiện gian khổ, thiếu thốn và nguy hiểm, Cà Văn Khum cùng đồng đội vẫn kiên trì bám địa bàn, hoàn thành nhiệm vụ và kịp thời báo cáo tình hình cho cấp trên. Ngày 24 tháng 5 năm 1969, trong trận đánh vị trí Đồi Tháp, ông bị thương nặng nhưng vẫn tiếp tục chỉ huy đồng đội chiến đấu. Cho đến khi anh dũng hy sinh trên trận địa, người chiến sĩ quê Sơn La vẫn giữ trọn tinh thần của một người lính đặc công, đặt nhiệm vụ và đồng đội lên trên sự an nguy của bản thân. Trong quá trình chiến đấu, Cà Văn Khum được tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến công hạng Nhất và Huân chương Chiến công hạng Nhì. Ngày 22 tháng 12 năm 1969, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên tuổi Cà Văn Khum trở thành một trong những biểu tượng tiêu biểu của những người con các dân tộc Sơn La đã chiến đấu, hy sinh trên chiến trường Lào. Câu chuyện về ông nhắc nhớ thế hệ hôm nay về một người lính dân tộc Thái đã dành trọn tuổi thanh xuân cho nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc và thực hiện nghĩa vụ quốc tế. Từ bản làng Chiềng Cơi của Sơn La, Cà Văn Khum đã đi đến những chiến trường xa xôi và mãi mãi nằm lại ở tuổi 27. Sự hy sinh của ông góp phần làm nên truyền thống anh hùng của lực lượng vũ trang và quê hương Sơn La. Câu chuyện thời hoa lửa về Anh hùng, liệt sĩ Cà Văn Khum là lời nhắc nhở hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ công lao của những người đã hiến dâng tuổi trẻ cho đất nước và sống xứng đáng với sự hy sinh của các thế hệ đi trước.
