Câu chuyện thời hoa lửa - Anh hùng liệt sĩ Ngô Mây
Ngô Mây (1924–1947) là anh hùng liệt sĩ tiêu biểu trong kháng chiến chống Pháp, nổi bật với tinh thần cảm tử. Ông đã ôm bom ba càng lao vào đội hình quân địch tại trận Suối Vối (Bình Định) năm 1947. Sự hy sinh anh dũng của ông góp phần tiêu diệt lực lượng địch và cổ vũ tinh thần chiến đấu của quân dân ta. Ông là một trong những người đầu tiên được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1955.
Ngô Mây sinh năm 1924 tại thôn Vân Triêm, xã Cát Chánh, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định, trong một gia đình nông dân giàu truyền thống yêu nước. Tuổi thơ của ông gắn liền với những năm tháng đất nước bị thực dân Pháp đô hộ, nhân dân sống trong cảnh lầm than, cơ cực. Chính hoàn cảnh đó đã hun đúc trong ông lòng yêu nước sâu sắc và ý chí đấu tranh giải phóng dân tộc. Năm 1945, ông tham gia Việt Minh và đội tự vệ sắt tại địa phương, tích cực hoạt động cách mạng, góp phần bảo vệ chính quyền non trẻ sau Cách mạng Tháng Tám.
Tháng 4 năm 1947, Ngô Mây gia nhập Đại đội quyết tử thuộc Tiểu đoàn 50, Trung đoàn 94, Liên khu 5. Trong quân ngũ, ông nhanh chóng thể hiện tinh thần dũng cảm, gan dạ, luôn xung phong nhận nhiệm vụ nguy hiểm. Đỉnh cao của lòng quả cảm ấy được thể hiện trong trận chiến tại Rộc Dứa – Suối Vối (Bình Định) vào ngày 24/10/1947 (một số tài liệu ghi ngày khác). Khi đối mặt với một trung đội lính Âu Phi của quân Pháp, trong tình thế chiến đấu vô cùng ác liệt, ông đã không ngần ngại ôm bom ba càng lao thẳng vào đội hình địch, tiêu diệt nhiều tên và làm tan rã đội hình đối phương. Hành động cảm tử ấy đã khiến ông anh dũng hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng đã góp phần quan trọng vào chiến thắng của quân ta.
Sự hy sinh của Ngô Mây đã để lại niềm xúc động sâu sắc trong lòng đồng đội và nhân dân cả nước. Để ghi nhận công lao to lớn ấy, ngày 31/8/1955, ông được Quốc hội truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân – một trong những người đầu tiên vinh dự nhận danh hiệu cao quý này. Không chỉ vậy, tên tuổi của ông còn được đặt cho nhiều trường học, đường phố tại Bình Định, cùng với khu tưởng niệm tại quê hương Phù Cát nhằm tri ân và giáo dục truyền thống cho thế hệ sau. Đặc biệt, nhạc sĩ Nguyễn Đức Toàn đã sáng tác ca khúc “Ca ngợi anh hùng Ngô Mây” để tôn vinh tinh thần bất khuất của ông.
Ngày nay, hình ảnh Ngô Mây vẫn sống mãi như một biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam. Tấm gương hy sinh quên mình vì Tổ quốc của ông là nguồn động lực to lớn, nhắc nhở thế hệ trẻ phải biết trân trọng hòa bình, không ngừng học tập và rèn luyện để xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh.



