Câu chuyện thời hoa lửa - Bức điện cuối cùng - Tấm lòng son với nước của người chí sĩ giữa cơn binh lửa ( Huỳnh Thúc Kháng ).

Tháng 3 năm 1947, khói lửa chiến tranh phủ dày trên bầu trời Trung

Bộ. Trong một căn nhà nhỏ ở làng Thanh Bình, Quảng Nam, người

chí sĩ lão thành đã gần tám mươi tuổi đang nằm trên chiếc giường tre

cũ. Căn bệnh viêm phổi tái phát khiến hơi thở trở nên nặng nhọc,

nhưng ánh mắt ông vẫn sáng rực như ngọn lửa chưa bao giờ tắt. Bên

giường, mấy người học trò thân tín thay phiên nhau chăm sóc, còn

ông thì liên tục hỏi: “ Tin từ Việt Bắc thế nào? Chính phủ có ổn

không? “.

Từ ngày được Chủ tịch Hồ Chí Minh mời ra Hà Nội giữ chức quyền

Chủ tịch nước trong thời gian Người sang Pháp đàm phán, ông đã

dốc hết tâm huyết để duy trì đoàn kết quốc dân, kêu gọi nhân dân

ủng hộ Chính phủ kháng chiến. Ngày nào cũng vậy, dù yếu đến mấy,

ông vẫn ngồi dậy nghe tin tức, đọc lại các bản tuyên bố của Chính

phủ và góp ý cho cán bộ địa phương.

Hôm ấy, khi nghe tin thực dân Pháp mở rộng chiến dịch đánh vào

Nam Trung Bộ, ông cố ngồi dậy, nắm tay người thư ký và nói: “

Phải gửi điện ngay cho Cụ Hồ, báo rằng tôi tuy sắp đi xa, nhưng

lòng vẫn tin vào Chính phủ và cuộc kháng chiến của nhân dân ta”.

Người thư ký lặng người, run run viết theo lời ông đọc. Từng câu,

từng chữ như được chắt ra từ hơi thở cuối:

“ Tôi già yếu không qua khỏi, chỉ mong Chính phủ bền chí, đồng

bào đoàn kết, kháng chiến tất thắng. Xin vĩnh biệt Cụ Chủ tịch và

toàn thể đồng bào”.

Bức điện ngắn ngủi ấy được gửi đi bằng đường liên lạc khẩn ra

chiến khu Việt Bắc. Khi nhận được tin, Chủ tịch Hồ Chí Minh xúc

động nói: “ Cụ Huỳnh là tấm gương trong sáng của một bậc hiền

nhân, suốt đời vì nước vì dân, nghĩa trọn đạo trung hiếu”.

Chưa đầy hai ngày sau, người chí sĩ trút hơi thở cuối cùng. Bên

ngoài, mưa rơi lất phất, như tiễn biệt một nhân cách lớn. Nhân dân

Quảng Nam và cả nước đau buồn trước sự ra đi của người đã dành

cả đời đấu tranh cho dân tộc - từ phong trào Duy Tân, phong trào

Đông Du cho đến những năm đầu kháng chiến. Chính phủ quyết

định để tang toàn quốc trong hai ngày, một vinh dự hiếm có dành

cho một người không màng danh lợi, chỉ một lòng với Tổ quốc.

Người ta vẫn nhắc về bức điện cuối cùng ấy như một bản di chúc

tinh thần - ngắn gọn mà hùng hồn thể hiện trọn vẹn cốt cách của bậc

đại nghĩa sĩ: sống thanh bạch, làm việc nghĩa, chết giữa lòng dân tộc.

Dẫu thân thể đã khuất, nhưng tấm lòng son với non sông vẫn còn

sáng mãi như ngọn đuốc dẫn đường cho bao thế hệ sau này - những

người tiếp bước con đường mà Huỳnh Thúc Kháng đã khai mở bằng

máu và niềm tin không gì lay chuyển nổi.