CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA: BỨC TRANH BÊN BỜ SUỐI CẠN
Mùa khô năm 1974, tại chiến trường Tây Nguyên khốc liệt, đại đội thông tin của họa sĩ trẻ Trần Văn Nam đang làm nhiệm vụ bám trụ tại một tọa độ trọng yếu để đảm bảo đường dây liên lạc không bị đứt đoạn. Cuộc sống nơi chiến hào thiếu thốn trăm bề, ngoài bom đạn và sốt rét, thứ khiến Nam trăn trở nhất là sự khô cằn của cảnh vật và những căng thẳng đè nặng lên tâm lý anh em chiến sĩ sau mỗi trận càn.
Trong ba lô của Nam, dẫu phải tinh giản từng gam trọng lượng để hành quân, anh vẫn luôn mang theo một hộp màu nước nhỏ đã cạn khô gần hết và vài tờ giấy vẽ thô ráp. Một buổi chiều hiếm hoi ngớt tiếng máy bay trinh sát, Nam ngồi bên bờ suối cạn, nhìn những tia nắng vàng rực rỡ chiếu xuyên qua tán lá rừng già, tạo nên một vệt sáng đẹp đến nao lòng.
Nam mở hộp màu, nhỏ vài giọt nước từ chiếc bình tông cá nhân vào các ô màu đã cứng đọng. Anh cặm cụi dùng cọ phác họa lại khung cảnh trước mặt: một khóm hoa dại màu vàng chanh đang vươn mình kiêu hãnh vỡ tung qua kẽ đá, bên cạnh là dòng suối nhỏ và chiếc võng dù lấp ló dưới bóng cây.
Đang say sưa vẽ, Nam bỗng cảm thấy có hơi ấm sát bên. Cậu lính liên lạc trẻ măng quê ở Hà Tĩnh từ lúc nào đã đến đứng phía sau, đôi mắt mở to ngắm nhìn bức tranh với vẻ ngạc nhiên tột độ. Giữa khói lửa chiến tranh, giữa màu xám ngắt của đất đá và tro tàn, bức tranh hiện lên một màu xanh tươi tắn và sức sống mãnh liệt.
“Đẹp quá anh ơi! Nhìn bức tranh của anh, em cứ tưởng như mình đang được đứng ở nhà, ở cái ao làng sau mùa gặt...” – cậu lính trẻ thì thầm, giọng nghẹn ngào vì xúc động và nhớ nhà.
Từ hôm đó, bức tranh nhỏ của Nam được truyền tay nhau qua những người lính trong tiểu đội. Mỗi người cầm trên tay tờ giấy vẽ mỏng manh ấy đều nâng niu như báu vật. Trong những đêm hầm chữ A tối tăm, khi tiếng pháo bầy gầm rú ngoài xa, bức tranh ấy trở thành một thứ “vũ khí tinh thần” đặc biệt, nhắc nhở các anh về vẻ đẹp của quê hương, về lý do vì sao họ đang cầm súng chiến đấu và khát vọng về một ngày mai hòa bình trọn vẹn.
Hòa bình lặp lại, Nam may mắn trở về và tiếp tục theo đuổi con đường hội họa chuyên nghiệp. Bức tranh vẽ bên bờ suối cạn năm xưa, dẫu đã phai màu theo năm tháng và chi chít những vết
