Bài viết

CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA CHỈ HUY TÌNH BÁO VIỆT NĂM DÂN CHỦ CỘNG HÒA

Quảng Ninh24/12/2025Đoàn trường THPT Cửa Ông (Đoàn trường THPT Cửa Ông)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA

CHỈ HUY TÌNH BÁO VIỆT NĂM DÂN CHỦ CỘNG HÒA

Sự hi sinh thầm lặng trên sông Vàm Cỏ Đông

Đêm Vàm Cỏ Đông lặng lẽ trôi. Nước sông đen sẫm, mang theo hơi lạnh và mùi

thuốc súng còn vương lại của chiến tranh. Trong màn đêm ấy, một người chỉ huy

tình báo lặng lẽ ra đi, để lại phía sau cả một đời âm thầm cống hiến. Ông là Hoàng

Minh Đạo, tên thật Đào Phúc Lộc – người đặt những viên gạch đầu tiên cho ngành

tình báo cách mạng Việt Nam.

Xuất thân, quá trình giác ngộ cách mạng, vượt qua thử thách

Sinh ra tại thôn Vườn Trầu, xã Hải Xuân, thành phố Móng Cái, trong một gia đình

viên chức có truyền thống yêu nước, Đào Phúc Lộc sớm hun đúc trong mình lý

tưởng cách mạng. Khi còn là một thiếu niên, ông đã tham gia phong trào thanh

niên, học sinh yêu nước ở Hải Phòng. Năm 1939, ông được kết nạp vào Đảng

Cộng sản Đông Dương và trở thành người giữ mạch liên lạc cho đồng chí Tô Hiệu

– một nhiệm vụ thầm lặng nhưng vô cùng hiểm nguy.

( Anh hùng Đào Phúc Lộc, Nguồn: Cổng thông tin điện tử TP. Móng Cái )

Năm 1940, trong một chuyến công tác, ông bị thực dân Pháp bắt giữ. Hai năm tù

đày, tra tấn dã man không khuất phục được ý chí của người thanh niên trẻ tuổi.

2

Không khai thác được gì, kẻ thù đưa ông về Móng Cái quản thúc suốt năm năm

trời. Nhưng xiềng xích không giam cầm được lý tưởng. Trong những năm

1943–1945, với bí danh Hoàng Minh Đạo, ông hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ

Trung ương giao phó: gây dựng cơ sở, đào tạo cán bộ, ươm mầm cho lực lượng

quân đội và đặc biệt là ngành tình báo non trẻ của cách mạng.

Trong lòng Hà Nội những ngày đầu kháng chiến, ông xây dựng nhiều cơ sở bí mật.

Ngôi nhà nhỏ của gia đình ba chị em Nguyễn Thị Kíu – Nguyễn Công Cầu –

Nguyễn Thị Hiền trên phố Lò Sũ không chỉ là tiệm bánh kẹo Tùng Hiên nổi tiếng,

mà còn là điểm tựa vững chắc cho hoạt động tình báo cách mạng. Những con

người bình dị ấy, dưới sự dẫn dắt của Hoàng Minh Đạo, đã góp phần làm nên một

mạng lưới bí mật giữa lòng đô thị.

Người đặt nền móng cho ngành tình báo cách mạng

Cách mạng Tháng Tám thành công, khi mới 22 tuổi, Đào Phúc Lộc được giao

trọng trách Trưởng phòng Tình báo thuộc Bộ Tổng Tham mưu, dưới sự chỉ đạo

trực tiếp của Đại tướng Võ Nguyên Giáp và Tổng tham mưu trưởng Hoàng Văn

Thái. Từ một liên lạc viên, ông trở thành người đứng đầu ngành tình báo quân

đội, rồi lần lượt đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng ở chiến trường miền Nam:

Trưởng ban quân báo Nam Bộ, Phó Ban binh vận Trung ương Cục, Bí thư Khu 5,

Bí thư Phân khu I Sài Gòn – Gia Định, Chính ủy lực lượng Biệt động Sài Gòn.

Cuộc đời ông gắn liền với những chuyến đi không dấu chân, những quyết định

trong bóng tối, nơi sự sống và cái chết chỉ cách nhau gang tấc. Và rồi, vào một

đêm tháng 12 năm 1969, trên đường về họp tại Trung ương Cục, đoàn công tác

của ông rơi vào ổ phục kích của địch. Giữa làn đạn dữ trên sông Vàm Cỏ Đông,

Hoàng Minh Đạo và đồng đội đã anh dũng hy sinh. Dòng sông cuốn đi thân xác

người chiến sĩ, nhưng không thể cuốn trôi lý tưởng và dấu ấn của ông trong lịch

sử.

Cuộc đời sống trong bóng tối, hóa thân vào lịch sử

Nhiều năm sau, dù đã hai lần tổ chức tìm kiếm, đồng đội vẫn không thể tìm lại thi

hài ông. Chỉ đến năm 1998, lễ truy điệu liệt sĩ Đào Phúc Lộc – Hoàng Minh Đạo

mới được tổ chức trang trọng tại Thành phố Hồ Chí Minh. Hôm nay, ông yên nghỉ

giữa hàng ngàn đồng đội, trong Nghĩa trang liệt sĩ Thành phố Hồ Chí Minh – như

một dòng sông đã hòa vào biển lớn của dân tộc.

Cuộc đời Hoàng Minh Đạo là một câu chuyện thời hoa lửa không rực rỡ ánh hào

quang, nhưng bền bỉ, sâu lắng và bất diệt. Ông là biểu tượng của lớp người đi

3

trước: sống trong thầm lặng, chiến đấu trong bóng tối, và hi sinh để Tổ quốc được

đứng trong ánh sáng hòa bình

( Đồng chí hoàng minh đạo và vợ - bà bùi ngọc hường chuẩn bị đón con đầu lòng

tại chiến khu Đ 1952, Nguồn: hoanhap.vn )

Nguồn sưu tầm: Theo lời kể của con gái ông – Bà Đào Thị Minh Vân,

em trai ông – Đào Sơn và Wikipedia

Các link bài sưu tầm:

https://mongcai.gov.vn/vi-vn/tin/nguoi-con-anh-hung-cua-dang-bo-mong-

cai/86129-8440-377193

https://www.baothainguyen.vn/dat-va-nguoi-thai-nguyen/202209/nghe-chuyen-

ve-anh-hung-hoang-minh-dao-3f863e3/

https://vi.wikipedia.org/wiki/Ho%C3%A0ng_Minh_%C4%90%E1%BA%A1o

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn