CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA - Hoàng đế Quang Trung (Nguyễn Huệ)

I. THÔNG TIN NHÂN VẬT

Họ và tên: Nguyễn Huệ.

Năm sinh: 1753 - Năm mất: 1792.

Quê quán: Tây Sơn, Bình Định.

Chiến công: Chỉ huy trận thủy chiến Rạch Gầm - Xoài Mút đập tan 5 vạn quân Xiêm.

II. CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ:

MẺ LƯỚI TỬ THẦN TRÊN SÔNG TIỀN

Năm 1784, Nguyễn Ánh cầu viện vua Xiêm (Thái Lan) để chống lại nhà Tây Sơn. 5 vạn quân Xiêm cùng 300 chiến thuyền ồ ạt kéo sang nước ta, đánh chiếm nhiều vùng ở miền Tây Nam Bộ. Quân Xiêm đi đến đâu là cướp bóc, hãm hiếp, tàn sát dân lành đến đó khiến nhân dân vô cùng oán hận. Đầu năm 1785, Nguyễn Huệ được lệnh mang 2 vạn quân thủy bộ từ Quy Nhơn vào Gia Định để dẹp giặc.

Đối mặt với kẻ thù đông gấp đôi, Nguyễn Huệ không hề nao núng. Ông trực tiếp đi thuyền nhỏ thị sát địa hình dòng sông Tiền và phát hiện ra đoạn sông từ Rạch Gầm đến Xoài Mút (thuộc Tiền Giang ngày nay) vô cùng hiểm yếu: Sông rộng, hai bên bờ cây cối rậm rạp, ở giữa có nhiều cồn bãi. Ông quyết định chọn nơi đây làm trận địa mai phục, giăng một "mẻ lưới" khổng lồ. Ông cho giấu trọng pháo và bộ binh tinh nhuệ trong các bụi rậm hai bên bờ và trên cù lao. Thủy quân thì nấp sẵn trong các nhánh sông nhỏ.

Rạng sáng ngày 19 tháng 1 năm 1785, Nguyễn Huệ cho một toán thuyền nhẹ ra khiêu chiến rồi giả vờ thua chạy. Tướng Xiêm kiêu ngạo, hám công, lập tức thúc toàn bộ hạm đội đuổi theo. Khi 300 chiến thuyền Xiêm lọt trọn vào đoạn sông Rạch Gầm - Xoài Mút, Nguyễn Huệ phất cờ lệnh. Bất thần, từ hai bên bờ, pháo nã xuống mặt sông như mưa đá. Những chiếc thuyền giặc trúng đạn bốc cháy rừng rực. Từ các nhánh rạch, thủy quân Tây Sơn lao ra như những mũi tên, dùng hỏa công đánh húc vào đội hình địch khiến chúng đâm sầm vào nhau, vỡ nát. Bị đánh bất ngờ và dồn dập, quân Xiêm hoảng loạn tột độ, tranh nhau nhảy xuống sông bỏ mạng. Chỉ trong một ngày, 5 vạn quân Xiêm và 300 chiến thuyền bị tiêu diệt gần như toàn bộ. Kẻ sống sót chạy trốn thục mạng về nước, từ đó "sợ quân Tây Sơn như sợ cọp".

III. CẢM NHẬN CỦA TÁC GIẢ

Trận Rạch Gầm - Xoài Mút là một trong những trận thủy chiến vĩ đại nhất lịch sử Việt Nam, thể hiện nhãn quan quân sự xuất quỷ nhập thần của Nguyễn Huệ. Việc lấy ít địch nhiều, lấy địa hình hiểm trở để đè bẹp sự kiêu ngạo của kẻ thù là bài học kinh điển về nghệ thuật cầm quân. Qua chiến công này, tôi tự hào giảng dạy cho các em học sinh vùng Đồng bằng sông Cửu Long hiểu rằng: Khúc sông quê hương hiền hòa ngày nay đã từng cuộn sóng nhấn chìm tham vọng xâm lăng, là kết tinh của trí tuệ và sự quả cảm của thế hệ cha ông.