CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA - Lễ Thành Hầu Nguyễn Hữu Cảnh

I. THÔNG TIN NHÂN VẬT

Họ và tên: Nguyễn Hữu Cảnh (Nguyễn Hữu Kính).

Năm sinh: 1650 - Năm mất: 1700.

Quê quán: Quảng Bình.

Vai trò: Thống suất, người đặt nền móng khai phá và thiết lập chủ quyền tại vùng đất Sài Gòn - Gia Định.

Danh hiệu: Lễ Thành Hầu.

II. CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ:

BƯỚC CHÂN MỞ CÕI VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA SÀI GÒN - GIA ĐỊNH

Nếu nói về vùng đất phương Nam trù phú hôm nay, không thể không nhắc đến công lao trời biển của Lễ Thành Hầu Nguyễn Hữu Cảnh. Vào cuối thế kỷ 17, vùng đất Đồng Nai - Gia Định vẫn là một vùng đất hoang vu, "dưới sông sấu lội, trên bờ cọp um", dân cư thưa thớt, an ninh trật tự rất lỏng lẻo.

Năm 1698, Chúa Nguyễn Phúc Chu cử Nguyễn Hữu Cảnh làm Thống suất vào Nam kinh lý. Không mang gươm giáo để chinh phạt, Nguyễn Hữu Cảnh mang theo một tầm nhìn kiến thiết vĩ đại. Bằng tài năng quản lý xuất chúng, ông đã tập hợp những lưu dân người Việt, người Hoa đang sống rải rác, vô tổ chức, lập nên các đơn vị hành chính đầu tiên. Ông lấy xứ Đồng Nai làm huyện Phước Long, dựng dinh Trấn Biên; lấy xứ Sài Gòn làm huyện Tân Bình, dựng dinh Phiên Trấn (tức TP.HCM ngày nay). Đây là một cột mốc lịch sử vô cùng quan trọng, chính thức xác lập chủ quyền của nước Việt Nam tại vùng đất phương Nam.

Ông ban hành chính sách khuyến nông, chiêu mộ dân nghèo từ miền Trung vào khai hoang, cấp cho họ nông cụ, trâu bò để lập làng lập ấp. Ông tổ chức quân đội bảo vệ an ninh, dẹp yên trộm cướp, thiết lập pháp luật, đo đạc ruộng đất, định ra thuế khóa công bằng. Nhờ bàn tay kiến thiết tài ba và lòng nhân từ khoan dung của Nguyễn Hữu Cảnh, vùng đất Gia Định hoang sơ nhanh chóng biến thành những xóm làng trù phú, phố chợ sầm uất, trên bến dưới thuyền, các dân tộc Việt, Hoa, Chăm, Khmer chung sống hòa bình, đoàn kết. Sau những chuyến kinh lý vất vả, lam sơn chướng khí, ông lâm bệnh nặng và qua đời trên đường trở về, để lại niềm tiếc thương vô hạn cho người dân Nam Bộ.

III. CẢM NHẬN CỦA TÁC GIẢ

Lễ Thành Hầu Nguyễn Hữu Cảnh là người anh hùng mở cõi vĩ đại. Không cần những trận cuồng phong bão táp, ông chinh phục vùng đất mới bằng sự khai sáng, bằng tình thương và tài tổ chức quản lý.

Câu chuyện của Nguyễn Hữu Cảnh là cội nguồn lịch sử thiêng liêng để giáo dục thế hệ trẻ phương Nam về lòng biết ơn. Mỗi nhành cây, ngọn cỏ, mỗi tấc đất Sài Gòn - Gia Định hôm nay đều thấm đẫm mồ hôi công sức của các bậc tiền nhân. Là giáo viên, tôi tự hào truyền đạt lại truyền thống "Uống nước nhớ nguồn" để học sinh trường Ngô Quyền hiểu và trân quý mảnh đất quê hương mình đang sống.