CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA - LÊ THANH TÂM

Có những ký ức dù đã phủ đầy bụi thời gian vẫn không thể ngủ yên. Chúng nằm lại trong những vết sẹo cũ, trong những đêm trở gió khiến cơ thể đau nhức, trong ánh mắt xa xăm của những người đã đi qua chiến tranh. Và với cựu chiến binh Lê Thanh Tâm, tuổi trẻ của ông chính là một miền ký ức như thế – dữ dội, đau thương nhưng cũng đẹp đẽ đến nghẹn lòng.

Năm 1978, khi đất nước vừa bước ra khỏi những năm tháng chiến tranh chưa lâu, nơi biên giới phía Bắc lại vang lên tiếng súng. Lúc ấy, ông Tâm vừa tròn hai mươi tuổi.

Hai mươi tuổi. Độ tuổi của những giấc mơ còn xanh, của những dự định còn dang dở, của những ngày tháng đẹp nhất đời người.

Nhưng cũng chính ở tuổi hai mươi ấy, ông đã chọn khoác lên mình màu áo lính. Ngày 8 tháng 5 năm 1978, người thanh niên trẻ rời quê hương theo tiếng gọi của Tổ quốc. Hành trang mang theo chẳng có gì đáng giá ngoài vài bộ quần áo cũ và một trái tim nóng hổi lòng yêu nước. Ông không biết phía trước sẽ là gì. Là những ngày bình yên hay những trận chiến sinh tử. Là ngày trở về hay một cuộc chia ly không hẹn trước. Nhưng ông vẫn đi.

Bởi khi Tổ quốc cần, tuổi trẻ của những người lính chưa bao giờ biết quay lưng.

Đơn vị của ông được điều động tới Đồi 400 thuộc bản Thanh Hòa, xã Thạch Đạn, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn. Mảnh đất biên cương ấy ngày ngày chìm trong khói lửa. Những ngọn đồi không còn màu xanh của cỏ cây mà nhuốm màu đất đá và thuốc súng. Cuộc sống của người lính nơi tuyến đầu chưa bao giờ dễ dàng.

Đó là những đêm dài rét buốt đến tê người, khi hơi sương vùng núi len qua từng lớp áo mỏng. Là những bữa cơm vội vàng giữa tiếng pháo kích, đôi khi lẫn cả đất đá. Là những ca gác xuyên đêm, mắt không dám khép vì phía bên kia biên giới vẫn còn bóng đen chiến tranh đang rình rập. Nhưng điều đáng sợ nhất không phải cái đói hay cái rét. Mà là khoảnh khắc người lính biết rằng viên đạn tiếp theo có thể mang theo sinh mạng của mình hoặc đồng đội.

Trong một trận chiến khốc liệt, giữa tiếng đạn nổ rung chuyển núi rừng, ông Tâm bị thương ở vùng đầu. Máu chảy xuống khuôn mặt, đất trời trước mắt như quay cuồng. Nhưng người lính trẻ năm ấy vẫn cố gắng bám trụ cùng đồng đội. Có lẽ trong khoảnh khắc giữa ranh giới sống và chết ấy, ông không nghĩ đến bản thân mình. Ông nghĩ đến trận địa. Nghĩ đến đồng đội. Nghĩ đến mảnh đất phía sau lưng đang cần được bảo vệ.

Sau trận đánh, ông được đưa về Bệnh viện Quân y 110 điều trị. Vết thương rồi cũng lành theo năm tháng. Chỉ có mảnh đạn còn để lại dấu tích trên cơ thể ông như một lời nhắc nhở rằng tuổi trẻ ấy đã từng đi qua lửa đạn.

Đến tận hôm nay, mỗi khi thời tiết đổi mùa, những cơn đau vẫn âm thầm trở lại. Đó là thứ chiến tranh để lại. Không nhìn thấy được. Nhưng chưa bao giờ biến mất.

Tháng 3 năm 1983, người lính trẻ năm nào hoàn thành nhiệm vụ và trở về quê hương. Ngày trở về, ông không mang theo huân chương lấp lánh hay những lời ca ngợi hào nhoáng. Ông chỉ mang theo một phần tuổi trẻ đã gửi lại nơi biên giới. Mang theo những ký ức không thể quên. Mang theo những người đồng đội mãi mãi nằm lại ở tuổi đôi mươi. Rồi cuộc sống lại tiếp tục.

Ông dựng xây gia đình, làm lụng trên mảnh đất quê hương, chăm lo cho vợ con bằng đôi bàn tay đã từng cầm súng. Những năm tháng chiến tranh dường như lùi xa, nhưng phẩm chất của người lính vẫn còn nguyên trong ông.

Ông sống chân thành, giản dị và trách nhiệm.

Việc làng, việc xóm, hễ ai cần là ông có mặt.

Ông không nói nhiều về chiến công của mình.

Có lẽ bởi những người từng đi qua chiến tranh đều hiểu rằng sự hy sinh chưa bao giờ cần được kể bằng những lời hoa mỹ. Nó được kể bằng những vết sẹo. Bằng mái tóc bạc dần theo năm tháng. Bằng những cơn đau âm ỉ mỗi khi trời trở gió. Và bằng cuộc sống bình yên của thế hệ hôm nay.

Nhìn người cựu chiến binh tóc đã ngả màu sương đứng giữa sân nhà, em bỗng thấy chiến tranh không còn là những dòng chữ khô khan trong sách lịch sử. Chiến tranh hiện lên bằng một con người thật. Một cuộc đời thật. Một tuổi trẻ thật. Tuổi trẻ ấy đã không được sống cho riêng mình. Mà đã dành cho đất nước.

Để hôm nay, chúng ta được lớn lên dưới bầu trời không còn tiếng súng. Được cắp sách tới trường. Được mơ ước. Được yêu thương.

Và được sống trong hòa bình. Có lẽ, lòng biết ơn đẹp nhất không nằm ở những lời nói lớn lao. Mà nằm ở cách mỗi người trẻ sống tử tế hơn mỗi ngày, học tập tốt hơn mỗi ngày và biết trân trọng những điều bình dị đang có. Bởi hòa bình không tự nhiên mà đến. Nó được đánh đổi bằng tuổi xuân của những người như ông Lê Thanh Tâm. Những người đã đi qua chiến tranh để chúng ta được sống trong những ngày bình yên.