CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA MẸ SUỐT – NGƯỜI MẸ ANH HÙNG BÊN DÒNG NHẬT LỆ
“Một tay lái chiếc đò ngang
Bến sông Nhật Lệ, quân sang đêm ngày
Sợ chi sóng gió tàu bay
Tây kia mình đã thắng, Mỹ này ta chẳng thua!”
Những câu thơ trên của nhà thơ Tố Hữu đã khắc họa chân thực hình ảnh Mẹ Suốt – người mẹ anh hùng của quê hương Quảng Bình trong những năm tháng chiến tranh chống Mỹ ác liệt.
Theo lời kể của những người dân từng sống bên sông Nhật Lệ, Mẹ Suốt tên thật là Nguyễn Thị Suốt (1906 – 1968), quê ở thôn Mỹ Cảnh, xã Bảo Ninh, thị xã Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Mẹ sinh ra trong một gia đình ngư dân nghèo, từ nhỏ đã phải đi ở cho địa chủ suốt 18 năm. Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, mẹ làm nghề chèo đò trên sông Nhật Lệ để kiếm sống.
Năm 1965, sau khi đế quốc Mỹ dựng lên sự kiện “Vịnh Bắc Bộ” và mở rộng chiến tranh ra miền Bắc, dù đã gần 60 tuổi, Mẹ Suốt vẫn xung phong cùng đồng chí Lại Tấn Chuyên chèo đò đưa cán bộ, bộ đội, thương binh và vũ khí qua sông, giữ vững mạch thông tin liên lạc giữa hai bờ sông Nhật Lệ. Trong những năm từ 1964 đến 1966, mỗi năm con đò của mẹ đã qua lại bến sông khoảng 1.400 chuyến, bất chấp bom đạn và tàu bay địch bắn phá ngày đêm. Chính vì vậy, bộ đội và nhân dân trìu mến gọi mẹ là Mẹ Suốt.
Đặc biệt, vào ngày 7/2/1965, đế quốc Mỹ huy động tới 160 lượt máy bay bắn phá thị xã Đồng Hới và các vùng lân cận. Dưới mưa bom bão đạn, Mẹ Suốt vẫn không rời tay chèo, dũng cảm tiếp đạn cho Hải quân ta bắn trả máy bay Mỹ, đưa thương binh vào bờ và chở bộ đội sang sông an toàn. Hình ảnh người mẹ gầy gò, bình tĩnh chèo đò giữa khói lửa chiến tranh đã để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng những người từng chứng kiến.
Năm 1966, Mẹ Suốt vinh dự được tham dự Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ Thi đua toàn quốc tổ chức tại miền Bắc và được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Ngày 1/1/1967, mẹ được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Ngày 11/10/1968, trong khi đang làm nhiệm vụ, Mẹ Suốt đã anh dũng hi sinh và được Nhà nước công nhận là Liệt sĩ. Bến sông nơi mẹ từng chèo đò năm xưa nay đã trở thành di tích lịch sử tiêu biểu của tỉnh Quảng Bình. Ngày 2/9/2003, tượng đài Mẹ Suốt cùng quần thể khu tưởng niệm được khánh thành bên tả ngạn sông Nhật Lệ.
Hình ảnh Mẹ Nguyễn Thị Suốt với con đò nhỏ, mái chèo, bộ quần áo bà ba và chiếc khăn dù ngụy trang đã trở thành biểu tượng tiêu biểu cho người phụ nữ Việt Nam anh hùng, bất khuất trong thời chiến tranh, là nguồn động viên tinh thần to lớn đối với cán bộ, chiến sĩ nơi tuyến lửa.
Qua câu chuyện về Mẹ Suốt, em càng hiểu rõ hơn sự khốc liệt của chiến tranh và những hy sinh thầm lặng của nhân dân ta trong thời hoa lửa. Mẹ không trực tiếp cầm súng ra chiến trường nhưng chính mái chèo của mẹ đã góp phần bảo vệ Tổ quốc. Hình ảnh người mẹ già bình dị mà kiên cường giữa bom đạn khiến em vô cùng xúc động và kính phục. Tinh thần dũng cảm, lòng yêu nước và đức hy sinh của Mẹ Suốt sẽ mãi là tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo .
