Câu chuyện thời hoa lửa: Ngô Đức Kế – Người chí sĩ kiên trung, giữ trọn khí tiết trước cường quyền
Trong những năm tháng đầu thế kỷ XX, khi đất nước Việt Nam chìm trong ách đô hộ của thực dân Pháp, nhiều nhà yêu nước đã lựa chọn dấn thân trên con đường đấu tranh đầy gian khổ. Có người đứng lên vận động đổi mới xã hội, có người dùng ngòi bút làm vũ khí, cũng có người chấp nhận nhiều năm tù đày nhưng không khuất phục trước cường quyền. Ngô Đức Kế là một trong những tấm gương tiêu biểu ấy, một nhà chí sĩ yêu nước dành trọn cuộc đời cho lý tưởng dân tộc và tinh thần khai sáng.
Ngô Đức Kế sinh năm 1878 tại làng Trảo Nha, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh, trong một gia đình nhà nho có truyền thống học hành. Từ nhỏ, ông đã nổi tiếng thông minh, ham học và sớm nuôi chí lớn. Trong bối cảnh xã hội Việt Nam đứng trước những biến động sâu sắc, ông không chỉ quan tâm đến con đường khoa cử mà còn trăn trở về vận mệnh đất nước, về thân phận của người dân dưới ách thống trị của thực dân.
Đầu thế kỷ XX, trước yêu cầu phải tìm con đường mới để cứu nước, Ngô Đức Kế tham gia phong trào yêu nước, gắn bó với những nhà chí sĩ có tư tưởng tiến bộ. Ông nhận thấy rằng muốn dân tộc vươn lên thì không thể chỉ dựa vào những lối suy nghĩ cũ kỹ, mà cần nâng cao dân trí, đổi mới tư tưởng và khơi dậy tinh thần tự cường trong mỗi người dân.
Con đường đấu tranh của Ngô Đức Kế sớm phải trả giá bằng tự do và tuổi trẻ. Năm 1908, trong làn sóng đàn áp phong trào yêu nước sau các cuộc biểu tình chống sưu thuế ở Trung Kỳ, ông bị bắt và bị đày ra Côn Đảo. Nơi nhà tù khắc nghiệt giữa biển khơi, những người yêu nước phải đối mặt với sự giam cầm, thiếu thốn và những thử thách khôn cùng. Nhưng chính trong hoàn cảnh ấy, phẩm chất kiên trung của Ngô Đức Kế càng được thể hiện rõ nét.
Nhiều năm bị lưu đày không thể khiến ông từ bỏ lý tưởng. Đối với ông, sự nghiệp cứu nước không phải là lựa chọn nhất thời, mà là trách nhiệm của một người trí thức trước vận mệnh dân tộc. Sau khi được trả tự do năm 1921, Ngô Đức Kế tiếp tục hoạt động văn hóa, giáo dục và báo chí tại Hà Nội. Ông sử dụng ngòi bút để phê phán những quan niệm lạc hậu, cổ vũ tinh thần học hỏi, đề cao lòng tự trọng và ý thức dân tộc.
Một dấu ấn đáng chú ý trong hoạt động của ông là việc tham gia làm báo Hữu Thanh, góp phần truyền bá tư tưởng tiến bộ và thúc đẩy đời sống văn hóa đương thời. Với Ngô Đức Kế, ngòi bút không chỉ là phương tiện thể hiện suy nghĩ cá nhân, mà còn là công cụ thức tỉnh nhận thức, khuyến khích con người suy nghĩ độc lập và có trách nhiệm với xã hội.
Ông qua đời năm 1929, để lại hình ảnh một nhà chí sĩ bền gan, một trí thức không chịu khuất phục trước hoàn cảnh và một người luôn đặt lợi ích dân tộc lên trên quyền lợi riêng. Cuộc đời Ngô Đức Kế nhắc nhở các thế hệ sau rằng lòng yêu nước không chỉ được thể hiện trong những thời khắc chiến đấu quyết liệt, mà còn nằm ở sự kiên định với lẽ phải, ở trách nhiệm khai mở tri thức và ở quyết tâm góp phần làm cho xã hội tiến bộ hơn.
Tuổi trẻ Xuân Phú hôm nay – Giữ vững bản lĩnh, nuôi dưỡng tri thức, chung sức dựng xây quê hương
Nhìn lại cuộc đời Ngô Đức Kế, tuổi trẻ xã Xuân Phú hôm nay có thể tìm thấy những bài học thiết thực về bản lĩnh, tinh thần học tập và trách nhiệm công dân. Trong thời đại mới, những thử thách không còn giống với thời kỳ của các chí sĩ yêu nước, nhưng quê hương vẫn cần những người trẻ dám nghĩ, dám làm, biết vượt qua khó khăn và sẵn sàng cống hiến.
Học tập tấm gương Ngô Đức Kế trước hết là không ngừng trau dồi kiến thức, rèn luyện đạo đức, nâng cao năng lực chuyên môn và giữ vững tinh thần trách nhiệm. Mỗi đoàn viên cần chủ động tiếp cận công nghệ mới, phát huy tư duy sáng tạo, ứng dụng chuyển đổi số vào học tập, lao động và sản xuất; đồng thời tích cực hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, sử dụng các nền tảng số và nâng cao kỹ năng số trong cộng đồng.
Đối với địa phương có thế mạnh về nông nghiệp như Xuân Phú, tinh thần đổi mới còn cần được thể hiện qua việc mạnh dạn áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất lúa, chăm sóc cây ăn trái, xây dựng mô hình nông nghiệp hiệu quả và quảng bá sản phẩm địa phương trên môi trường số. Bằng tri thức và sự sáng tạo, thanh niên có thể góp phần nâng cao giá trị nông sản, tạo sinh kế bền vững và thúc đẩy phát triển kinh tế quê hương.
Bên cạnh đó, mỗi đoàn viên cần có bản lĩnh trước những thông tin sai lệch, biết chọn lọc thông tin, ứng xử có trách nhiệm trên không gian mạng và lan tỏa những giá trị tích cực trong cộng đồng. Đó cũng là cách người trẻ hôm nay tiếp nối tinh thần của các thế hệ đi trước: giữ vững lòng tự trọng, bảo vệ điều đúng đắn và hành động vì lợi ích chung.
Cuộc đời Ngô Đức Kế đã khép lại, nhưng tinh thần kiên trung và khát vọng khai sáng mà ông theo đuổi vẫn là nguồn cảm hứng cho các thế hệ thanh niên. Với tuổi trẻ Xuân Phú, tri ân những người chí sĩ yêu nước không chỉ là ghi nhớ lịch sử, mà còn là biến bài học lịch sử thành hành động cụ thể, góp phần xây dựng quê hương ngày càng văn minh, hiện đại và phát triển bền vững.



