CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA Ngô Quyền – Người anh hùng làm nên chiến thắng Bạch Đằng năm 938

1. Người mang khát vọng độc lập

Đầu thế kỷ X, sau nhiều thế kỷ chịu ách đô hộ của các triều đại phong kiến phương Bắc, người Việt đã từng bước giành lại quyền tự chủ. Nhưng nền tự chủ ấy vẫn còn non trẻ, luôn đứng trước nguy cơ bị xâm lược trở lại.

Ngô Quyền sinh năm 898, quê ở Đường Lâm, vùng đất nay thuộc thành phố Hà Nội. Ông là người có tài thao lược, sớm tham gia lực lượng của Dương Đình Nghệ và trở thành một vị tướng có năng lực.

Năm 931, Dương Đình Nghệ đánh đuổi quân Nam Hán, khôi phục quyền tự chủ. Ngô Quyền tiếp tục góp sức bảo vệ thành quả ấy, nuôi dưỡng khát vọng về một đất nước không còn chịu sự cai trị của ngoại bang.

Nhưng năm 937, Dương Đình Nghệ bị Kiều Công Tiễn sát hại. Biến cố ấy không chỉ là nỗi đau đối với Ngô Quyền mà còn đe dọa nền tự chủ của cả dân tộc.

Trước tình thế nguy cấp, Ngô Quyền quyết định đem quân ra Bắc, trừng trị Kiều Công Tiễn và chuẩn bị đối đầu với quân Nam Hán đang kéo sang xâm lược.

2. Bạch Đằng – nơi quyết định vận mệnh đất nước

Năm 938, vua Nam Hán sai con trai là Hoằng Tháo đem quân theo đường biển tiến vào nước ta. Đây là một cuộc xâm lược có quy mô lớn, nhằm lợi dụng tình hình rối ren để tái lập quyền cai trị.

Ngô Quyền hiểu rằng muốn chiến thắng một đội quân mạnh, không thể chỉ dựa vào lòng dũng cảm. Ông cần chọn địa hình có lợi, nắm bắt quy luật thủy triều và xây dựng một kế hoạch phù hợp.

Ông quyết định chọn sông Bạch Đằng làm nơi quyết chiến.

Dòng sông có địa thế hiểm yếu, thủy triều lên xuống theo chu kỳ, với nhiều nhánh sông và cửa biển phức tạp. Ngô Quyền cho quân đóng những cọc gỗ lớn, đầu vót nhọn, bịt sắt ở những vị trí hiểm yếu dưới lòng sông.

Kế hoạch của ông dựa trên sự phối hợp giữa địa hình, thủy triều và cách điều động quân đội. Quân ta phải dụ được chiến thuyền địch tiến vào khu vực đã bố trí sẵn, rồi tận dụng thời điểm nước rút để phản công.

Đó là một kế hoạch đòi hỏi sự kiên nhẫn, chính xác và khả năng phối hợp chặt chẽ. Chỉ một sai lầm cũng có thể khiến toàn bộ chiến lược thất bại.

3. Trận thủy chiến đi vào lịch sử

Khi đoàn thuyền Nam Hán tiến vào sông Bạch Đằng, quân của Ngô Quyền chủ động giao chiến rồi từng bước nhử đối phương tiến sâu vào khu vực mai phục.

Khi nước triều dâng, những bãi cọc bị che khuất. Quân Nam Hán tưởng rằng có thể tiến sâu mà không gặp trở ngại lớn.

Nhưng khi thủy triều xuống, các cọc gỗ dần lộ ra, khiến nhiều chiến thuyền địch mắc lại hoặc va phải cọc. Quân ta từ nhiều hướng đồng loạt tiến công.

Đội hình của quân Nam Hán rơi vào thế bất lợi. Hoằng Tháo tử trận, quân xâm lược thất bại nặng nề. Vua Nam Hán phải từ bỏ ý định tiếp tục tiến quân.

Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 là minh chứng nổi bật cho tài năng quân sự của Ngô Quyền và sức mạnh đoàn kết của người Việt.

Điều làm nên chiến thắng không chỉ là những cọc gỗ dưới lòng sông, mà còn là khả năng hiểu địa hình, lựa chọn thời cơ, tổ chức lực lượng và biến lợi thế của thiên nhiên thành sức mạnh bảo vệ đất nước.

4. Mở ra một thời kỳ mới

Sau chiến thắng, năm 939, Ngô Quyền lên ngôi vua, đóng đô ở Cổ Loa.

Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 đã chấm dứt âm mưu tái lập ách cai trị của Nam Hán, tạo bước ngoặt quan trọng trong lịch sử Việt Nam. Từ đây, đất nước bước vào thời kỳ độc lập, tự chủ lâu dài hơn, dù những thử thách vẫn còn ở phía trước.

Ngô Quyền không chỉ được nhớ đến như một vị tướng tài ba, mà còn là người đặt nền móng quan trọng cho chính quyền độc lập sau nhiều thế kỷ Bắc thuộc.

Tên tuổi ông gắn liền với dòng sông Bạch Đằng – nơi trí tuệ, lòng quả cảm và ý chí độc lập của dân tộc hội tụ thành một chiến thắng vang dội.

5. Bài học cho thế hệ trẻ hôm nay

Câu chuyện về Ngô Quyền gửi đến thế hệ trẻ nhiều bài học sâu sắc:

• Có lòng yêu nước phải có hành động thiết thực: Ngô Quyền đã biến khát vọng độc lập thành kế hoạch và hành động cụ thể.

Đối với đoàn viên, thanh niên ngày nay, noi gương Ngô Quyền không nhất thiết phải bắt đầu từ những việc lớn lao. Đó có thể là tinh thần tự giác học tập, trách nhiệm với công việc, chủ động đổi mới sáng tạo, giúp đỡ người dân và kiên trì thực hiện những nhiệm vụ vì lợi ích chung.

Sông Bạch Đằng năm ấy đã chứng kiến một chiến thắng bằng cả trí tuệ và lòng quả cảm. Hơn một nghìn năm sau, bài học từ Ngô Quyền vẫn nhắc nhở mỗi thế hệ người Việt rằng: muốn bảo vệ và xây dựng đất nước, phải có ý chí, trí tuệ, tinh thần đoàn kết và trách nhiệm với tương lai dân tộc.