Câu chuyện thời hoa lửa – Ngọn đèn không tắt

Tôi từng nghĩ chiến tranh là điều gì đó rất xa xôi, chỉ tồn tại trong sách giáo khoa hay

những thước phim cũ màu đen trắng. Nhưng rồi tôi có cơ hội được gặp một cựu thanh

niên xung phong ở địa phương – bà Nguyễn Thị Hòa, năm nay đã ngoài bảy mươi tuổi.

Cuộc gặp gỡ ấy khiến tôi nhận ra lịch sử không hề xa, lịch sử đang hiện diện trong từng

con người còn mang trên mình ký ức thời hoa lửa.

Bà Hòa kể rằng năm mười tám tuổi, bà xung phong tham gia lực lượng thanh niên xung

phong mở đường phục vụ kháng chiến. Ngày ấy, đất nước còn chìm trong bom đạn, cái

ăn cái mặc đều thiếu thốn, nhưng thanh niên ai cũng mang trong mình một tinh thần “Tổ

quốc cần là đi”. Bà nói rằng khi khoác lên mình bộ quần áo xanh thanh niên xung phong,

bà không nghĩ đến sợ hãi, chỉ nghĩ làm sao để đất nước được độc lập.

Công việc của bà và đồng đội là san lấp hố bom, vận chuyển lương thực, dẫn đường cho

xe ra tiền tuyến. Có những đêm mưa rừng lạnh buốt, cả đội phải làm việc xuyên đêm để

kịp thông đường trước khi trời sáng. Bom có thể rơi xuống bất cứ lúc nào. Có người vừa

trò chuyện hôm trước, hôm sau đã mãi mãi nằm lại nơi núi rừng.

Khi kể đến đây, giọng bà chùng xuống. Bà nhớ nhất người bạn thân tên Lan – một cô gái

nhỏ tuổi nhất đội nhưng luôn xung phong nhận nhiệm vụ nguy hiểm. Trong một lần đi tải

đạn, bom bất ngờ rơi xuống. Lan hy sinh khi mới mười chín tuổi. “Lúc ấy đau lắm cháu ạ,

nhưng không ai được phép dừng lại. Nếu mình dừng thì đoàn xe phía sau không thể đi

tiếp.” – bà Hòa nói.

Tôi nhìn đôi bàn tay đã nhăn nheo của bà, khó có thể tưởng tượng đôi tay ấy từng đào

đất, vác đá, từng băng qua bom đạn để giữ mạch máu giao thông cho chiến trường.

Những câu chuyện bà kể không hào nhoáng như phim ảnh, nhưng lại khiến tôi xúc động

hơn bất cứ bài học lịch sử nào.

Điều khiến tôi khâm phục nhất không chỉ là lòng dũng cảm, mà còn là tinh thần lạc quan

của những con người trong chiến tranh. Bà kể rằng dù cuộc sống gian khổ, mọi người

vẫn hát cho nhau nghe, vẫn động viên nhau sống tích cực. Những lá thư viết vội dưới

ánh đèn dầu, những bài hát vang lên giữa núi rừng, những chiếc khăn tay chuyền nhau

lau nước mắt... tất cả đã trở thành ký ức không thể nào quên của một thế hệ.

Sau chiến tranh, bà trở về quê hương với nhiều vết thương trong cơ thể. Cuộc sống thời

hậu chiến vô cùng khó khăn, nhưng bà vẫn tiếp tục lao động, nuôi dạy con cái trưởng

thành. Bà nói điều hạnh phúc nhất là được nhìn thấy đất nước hòa bình, trẻ em được

đến trường, người dân không còn chạy bom như trước nữa.

Nghe bà kể chuyện, tôi nhận ra thế hệ trẻ hôm nay đang sống trong một thời đại quá

khác. Chúng tôi lớn lên cùng điện thoại thông minh, mạng xã hội và công nghệ hiện đại.

Chỉ cần vài giây là có thể kết nối với cả thế giới. Nhưng đôi khi chính sự đủ đầy ấy lại

khiến nhiều người quên mất giá trị của hòa bình.

Có những bạn trẻ nghĩ lịch sử khô khan và nhàm chán. Nhưng thật ra lịch sử chưa bao

giờ vô nghĩa. Đó là câu chuyện về những con người thật, những cuộc đời thật và những

sự hy sinh thật. Nếu không có những người như bà Hòa và hàng triệu chiến sĩ khác, sẽ

không có cuộc sống yên bình hôm nay.

Chính vì vậy, tôi nghĩ việc kể lại “Câu chuyện thời hoa lửa” bằng góc nhìn của người trẻ

là điều rất cần thiết. Thay vì chỉ học lịch sử qua sách vở, chúng ta có thể truyền tải lịch

sử bằng những hình thức gần gũi hơn như video ngắn, reels, shorts hay các sản phẩm

truyền thông sáng tạo. Một đoạn clip tái hiện cảnh thanh niên xung phong mở đường

trong đêm mưa bom, một filter mang hình ảnh chiếc mũ tai bèo hay một video capcut

kể lại hồi ức của nhân chứng lịch sử... đều có thể giúp lịch sử đến gần hơn với giới trẻ.

Khi lịch sử được kể bằng cảm xúc và sự sáng tạo, người trẻ sẽ dễ dàng lắng nghe hơn.

Điều quan trọng nhất không phải là những con số hay mốc thời gian khô cứng, mà là tinh

thần yêu nước, ý chí kiên cường và lòng biết ơn đối với thế hệ đi trước.

Buổi trò chuyện với bà Hòa kết thúc khi trời đã nhá nhem tối. Trước khi ra về, bà chỉ nhẹ

nhàng nói: “Các cháu bây giờ không cần cầm súng như ngày xưa nữa. Chỉ cần sống tốt,

học tập tốt và yêu đất nước mình là bà vui rồi.”

Câu nói ấy khiến tôi suy nghĩ rất lâu.

Thế hệ trẻ hôm nay may mắn được sống trong hòa bình, nhưng hòa bình không có nghĩa

là quên đi quá khứ. Chúng ta có thể không trải qua chiến tranh, nhưng cần hiểu giá trị

của sự hy sinh để biết trân trọng hiện tại. Những nhân chứng lịch sử như bà Hòa chính là

những ngọn đèn không bao giờ tắt, soi sáng cho thế hệ sau bằng lòng yêu nước và tinh

thần dân tộc.

“Câu chuyện thời hoa lửa” không chỉ là câu chuyện của quá khứ. Đó còn là lời nhắc nhở

cho hiện tại và tương lai rằng: dân tộc Việt Nam đã đi qua những năm tháng đau thương

bằng ý chí kiên cường như thế nào. Và trách nhiệm của thế hệ trẻ hôm nay là tiếp tục giữ

gìn, lan tỏa và viết tiếp ngọn lửa ấy bằng tri thức, sự sáng tạo và tình yêu dành cho quê

hương đất nước.