Câu chuyện thời hoa lửa: Người giữ ký ức phía Nam sông Bến Hải

Có những con người đi qua chiến tranh không chỉ để ghi dấu chiến công, mà còn để giữ lại ngọn lửa ký ức cho thế hệ mai sau. Cựu chiến binh, nhà báo, nhà thơ Nguyễn Văn Á chính là một nhân chứng như thế. Sinh ra trong một gia đình nghèo mất mẹ sớm, nhìn người cha kiệt sức lặng lẽ tiễn bốn đứa con trai ra trận để rồi nhận về hai thương binh, hai liệt sĩ, lòng yêu nước trong ông càng cháy bùng. Dù thuộc diện ưu tiên đi học nước ngoài, ông vẫn ba lần viết đơn xin ra chiến trường. Cuối năm 1971, ông nhận lệnh đi B, trở thành người lính Trung đoàn 27 tại Vĩnh Linh, Quảng Trị, bắt đầu chặng đường 27 năm quân ngũ gian lao nhưng oanh liệt.

Suốt những năm tháng "ăn cơm bờ Bắc, đánh giặc bờ Nam", người chiến sĩ trẻ Nguyễn Văn Á đã cùng đồng đội xông pha qua những vùng lửa đạn ác liệt nhất. Từ 81 ngày đêm đối mặt với tử thần ở chiến trường Quảng Trị cho đến những cuộc hành quân thần tốc giải phóng miền Nam, mọi gian khổ đều khắc sâu vào tâm trí ông. Sau ngày đất nước thống nhất, ông lại tiếp tục vác ba lô chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam rồi biên giới phía Bắc, cống hiến trọn vẹn tuổi trẻ cho độc lập, tự do của Tổ quốc.

Rời tay súng, Thượng tá Nguyễn Văn Á mang theo tâm hồn nhạy cảm cùng niềm đam mê viết lách để dấn thân vào sự nghiệp cầm bút. Trở thành một nhà báo, nhà thơ mẫn cán, ông gửi gắm trọn vẹn ký ức thời hoa lửa vào tập truyện ký "Phía Nam sông Bến Hải" và tập thơ "Giọt sương bên cửa sổ". Qua từng trang viết trần thuật mộc mạc mà dạt dào cảm xúc, ông tái hiện chân thực sự kiêu dũng của đồng đội, tình quân dân máu thịt và cả những trăn trở nhói lòng thời hậu chiến.

Bằng tất cả tấm lòng của một người lính may mắn sống sót trở về, ông cùng đồng đội tích cực thực hiện vô số việc làm tri ân nghĩa tình. Ông kiên trì hành trình tìm hài cốt liệt sĩ, phụng dưỡng Mẹ Việt Nam anh hùng, chăm sóc thương binh và nạn nhân chất độc da cam. Đặc biệt, ông chính là người khởi xướng ý tưởng xây dựng cụm công trình tâm linh tưởng niệm hàng nghìn liệt sĩ Trung đoàn 27 tại Triệu Phong, Quảng Trị, một ngôi nhà chung ấm áp chiêu tập vong linh các anh hùng cống hiến cho Tổ quốc.

Những trang viết và việc làm thiết thực của cựu chiến binh Nguyễn Văn Á không nhằm khơi lại nỗi đau hay lòng hận thù, mà là lời nhắc nhở sâu sắc về đạo lý "uống nước nhớ nguồn". Từ hành trình của một người lính đi qua ngọn lửa chiến tranh đến một nhà báo và nhà thơ giàu lòng nhân ái, cuộc đời ông chính là minh chứng sống động cho tinh thần yêu nước cùng lòng tự tôn dân tộc, truyền tiếp ngọn lửa nhiệt huyết cho các thế hệ mai sau.