Câu chuyện thời hoa lửa Nguyễn Bính

NGUYỄN BÍNH (1918-1966)

Ông có tên đầy đủ là Nguyễn Bính Thuyết, quê xã Đồng Đội (nay là xã Cộng Hoà), huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định, làm thơ từ nhỏ và trở nên quen biết trong phong trào Thơ mới (1932 – 1945). Ông sớm nổi tiếng với những tập thơ Lỡ bước sang ngang, Tâm hồn tôi, Hương cố nhân.

Sau Cách mạng tháng Tám 1945, ông hoạt động ở Nam Bộ, phụ trách Đoàn Văn hoá cứu quốc Rạch Giá, rồi Phó Chủ nhiệm tỉnh bộ Việt Minh tỉnh này, sau đó chuyển về công tác ở Ban Văn nghệ khu Tám.

Thơ của Nguyễn Bính có một vị trí đặc biệt trong văn đàn thơ ca dân tộc. Ông chủ yếu khai thác chất liệu trong đời sống nông thôn truyền thống xưa, tiếp thu vốn văn học dân gian (ca dao), làm sống lại nhiều hình ảnh gợi cảm về cây cau, vườn trầu, bến đò, bãi dâu... và những nhân vật bình dị của quê hương đồng nội. Ông thường miêu tả những mối tình dang dở, đậm chất dân dã, song nhiều trường hợp cũng phản ánh cuộc sống thời đại bấy giờ.

Thơ lục bát của Nguyễn Bính dễ gây xúc động và hợp với giới bình dân nơi thôn dã và các tầng lớp tiểu tư sản thành thị nên nhiều người thuộc. Những tập thơ sáng tác trước năm 1945, nhất là sau ngày tập kết ra Bắc như tập thơ Gửi người vợ miền Nam (1955), Đồng Tháp Mười (1955), Trả ta về (1955) Nước giếng khơi (1957), Đêm sao sáng (1962) có ý nghĩa phục vụ công cuộc đấu tranh thống nhất, phục vụ chính trị... cũng được đánh giá cao. Ông mất tại Nam Định (1966) khi đang công tác ở Ti Văn hoá Nam Hà.