CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA - Nữ sĩ Sương Nguyệt Anh

I. THÔNG TIN NHÂN VẬT

Họ và tên: Nguyễn Thị Khuê (Bút danh: Sương Nguyệt Anh).

Năm sinh: 1864 - Năm mất: 1921.

Quê quán: Ba Tri, Bến Tre (Con gái thứ tư của cụ Nguyễn Đình Chiểu).

Vai trò: Nữ chủ bút (Tổng biên tập) tờ báo phụ nữ đầu tiên của Việt Nam.

Tờ báo: Nữ Giới Chung (Tiếng chuông của nữ giới).

II. CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ:

TIẾNG CHUÔNG THỨC TỈNH PHỤ NỮ NƯỚC NAM

Sương Nguyệt Anh sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước và văn chương lỗi lạc. Cha bà là nhà thơ mù Nguyễn Đình Chiểu. Mang trong mình khí chất "Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà" của cha, bà sớm nổi tiếng thông minh, giỏi thơ phú, lại mang lòng căm thù giặc Pháp sâu sắc. Cả đời bà chịu nhiều nỗi đau: Nước mất, gia đình ly tán, chồng mất sớm khi bà mới 24 tuổi. Bà thủ tiết nuôi con, lấy bút danh Sương Nguyệt Anh (Người góa phụ tên Nguyệt Anh) để khẳng định sự trong sạch và kiên trinh của mình.

Đầu thế kỷ 20, trong khi xã hội phong kiến vẫn còn nặng tư tưởng "Trọng nam khinh nữ", phụ nữ bị bó buộc trong xó bếp, Sương Nguyệt Anh đã làm một việc kinh thiên động địa. Năm 1918, bà nhận lời làm Chủ bút cho tờ báo Nữ Giới Chung xuất bản tại Sài Gòn. Đây là tờ báo đầu tiên trong lịch sử Việt Nam dành riêng cho phụ nữ và do một người phụ nữ làm Tổng biên tập.

Thông qua ngòi bút sắc bén, Sương Nguyệt Anh đã biến tờ báo thành một diễn đàn rực lửa. Bà không viết về chuyện phấn son, trang điểm, mà viết các bài xã luận đanh thép kêu gọi phụ nữ phải có tinh thần tự lập, phải học chữ, học nghề để tự nuôi sống bản thân, thoát khỏi sự phụ thuộc vào nam giới. Bà cổ vũ lòng yêu nước, kín đáo ca ngợi các anh hùng nghĩa sĩ đã ngã xuống vì độc lập. Bài thơ "Tiếng gà gáy" của bà trên báo đã đánh thức lương tri của biết bao người đang ngủ say trong thân phận nô lệ. Hoảng sợ trước ảnh hưởng quá lớn của tờ báo và uy tín của nữ chủ bút, chính quyền thực dân Pháp đã ra lệnh đình bản Nữ Giới Chung chỉ sau chưa đầy một năm hoạt động.

III. CẢM NHẬN CỦA TÁC GIẢ

Sương Nguyệt Anh là ngọn cờ tiên phong vĩ đại của phong trào giải phóng phụ nữ tại Việt Nam. Vượt lên trên những luật lệ khắt khe, bà đã dùng ngòi bút để khai sáng trí tuệ cho một nửa thế giới đang bị bóng tối bao phủ. Câu chuyện của bà là niềm tự hào lớn lao của phụ nữ Nam Bộ. Nó dạy cho tôi và các em học sinh nữ hiểu rằng: Sự độc lập về tri thức chính là chiếc chìa khóa vạn năng để con người tự do, tự khẳng định giá trị bản thân trong mọi thời đại.