Câu chuyện thời hoa lửa – Tấm gương sáng cho các thế hệ con cháu

Nhân vật: Cụ Huỳnh Thúc Kháng (Tiên Phước, Quảng Nam) là một chí sĩ yêu nước, nhà cách mạng, chính khách và nhà văn hóa lớn của Việt Nam, nổi tiếng với tài năng, đạo đức cao, ý chí kiên cường và lòng yêu nước nồng nàn, cả đời không màng danh lợi, chỉ phấn đấu cho độc lập dân tộc, giữ chức Quyền Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, được Hồ Chủ Tịch ca ngợi "tài năng và đức độ là tấm gương sáng cho thế hệ sau" với những phẩm chất "học rộng, chí khí bền, đạo đức cao, giàu sang không xiêu lòng, nghèo khổ không nản chí".

Chân dung Cụ Huỳnh Thúc Kháng (1876-1947)

Đồng chí Huỳnh Thúc Kháng – người con ưu tú của Tiên Phước (Quảng Nam) – là một chí sĩ yêu nước lớn, nổi tiếng suốt đời thanh liêm, cương trực, khiêm nhường, luôn đặt lợi ích dân tộc lên trên hết. Cuộc đời và những hành động cụ thể của ông trong thời hoa lửa của đất nước đã trở thành tấm gương sáng cho các thế hệ noi theo.

Sinh ra trong một gia đình nhà nho nghèo ở Tiên Phước, Huỳnh Thúc Kháng sớm đỗ đạt cao nhưng không chọn con đường làm quan để cầu an. Đầu thế kỷ XX, khi phong trào Duy Tân bùng nổ, ông cùng Phan Châu Trinh, Trần Quý Cáp vận động chấn hưng dân trí, cổ vũ tinh thần tự cường của nhân dân. Chính vì những hoạt động ấy, năm 1908, ông bị thực dân Pháp bắt và đày ra Côn Đảo suốt 13 năm. Trong lao tù khắc nghiệt, ông vẫn giữ khí tiết, không khuất phục, không xin khoan hồng, trở thành biểu tượng cho ý chí bất khuất của người trí thức yêu nước Quảng Nam.

Sau khi ra tù, dù sức khỏe suy yếu, cụ Huỳnh Thúc Kháng vẫn tiếp tục dấn thân vì dân vì nước. Ông sáng lập và làm chủ bút báo Tiếng Dân, dùng ngòi bút để đấu tranh chống áp bức, bảo vệ quyền lợi của nhân dân. Đáng chú ý, trong suốt thời gian làm báo, ông kiên quyết giữ lập trường độc lập, không để báo chí trở thành công cụ mưu lợi cá nhân, thể hiện rõ nhân cách liêm chính và tinh thần trách nhiệm cao độ.

Ảnh buổi lễ kỷ niệm Đệ Thập Châu Niên báo Tiếng Dân Huế tháng 10/1937 do cụ Huỳnh làm Chủ nhiệm (người ngồi giữa cầm quạt) chụp tại tòa soạn báo Tiếng Dân, cũng là trụ sở công ty Huỳnh Thúc Kháng

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, khi đất nước vừa giành được độc lập trong muôn vàn khó khăn, Chủ tịch Hồ Chí Minh mời cụ Huỳnh Thúc Kháng tham gia Chính phủ. Năm 1946, khi Bác Hồ sang Pháp đàm phán, cụ được giao trọng trách Quyền Chủ tịch nước. Ở cương vị đặc biệt quan trọng ấy, cụ vẫn giữ nếp sống vô cùng giản dị, làm việc công tâm, không cho phép người thân lợi dụng chức vị của mình. Một hành động được nhiều người nhắc lại là việc cụ kiên quyết từ chối mọi sự ưu ái cho gia đình, cho rằng: việc nước phải đặt trên tình riêng.

Điều khiến nhân dân kính trọng ở Huỳnh Thúc Kháng không chỉ là chức vụ hay danh tiếng, mà chính là những hành động cụ thể, nhất quán giữa lời nói và việc làm. Suốt cuộc đời, ông giữ trọn đạo làm người: cần, kiệm, liêm, chính; sống thanh bạch giữa thời hoa lửa, để lại cho hậu thế một nhân cách lớn.

Ảnh cụ Huỳnh trên mộ phần

Câu chuyện về cụ Huỳnh Thúc Kháng – người con của Tiên Phước, Quảng Nam – đến hôm nay vẫn còn nguyên giá trị. Đó không chỉ là câu chuyện của lịch sử, mà là bài học sống động về trách nhiệm, nhân cách và lòng yêu nước, nhắc nhở thế hệ hôm nay phải sống xứng đáng với những gì cha ông đã hy sinh và gìn giữ.