CÂU CHUYỆN: TIẾNG GỌI BÊN DÒNG SÔNG TRÀ
Đây là lời kể của ông Phạm Văn Hòa – một nhân chứng lịch sử tại Quảng Ngãi – về một kỷ niệm trong kháng chiến chống Mỹ năm 1967. Khi làm du kích, ông cùng đồng đội đưa cán bộ vượt sông Trà Khúc trong đêm nguy hiểm. Nhờ một cô gái giao liên dũng cảm cố tình đánh lạc hướng địch bằng tiếng kêu cứu, họ đã hoàn thành nhiệm vụ an toàn, nhưng cô bị bắt và hy sinh. Câu chuyện khắc họa tinh thần quả cảm và sự hy sinh thầm lặng trong “thời hoa lửa”.
Tôi là Phạm Văn Hòa, sinh ngày 20 tháng 6 năm 1943, quê ở xã Tịnh An, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi. Đến nay, khi mái tóc đã bạc trắng, tôi vẫn không thể quên những năm tháng chiến tranh ác liệt bên dòng sông Trà Khúc quê mình. Năm 1967, tôi là một thanh niên mới ngoài hai mươi tuổi, tham gia lực lượng du kích địa phương. Quê tôi khi ấy là vùng trọng điểm, thường xuyên bị địch càn quét. Dòng sông Trà Khúc hiền hòa ngày nào cũng trở thành ranh giới sinh tử. Tôi còn nhớ như in buổi chiều ngày 18 tháng 4 năm 1967. Hôm đó, đơn vị tôi nhận nhiệm vụ đưa một nhóm cán bộ vượt sông trong đêm để tránh cuộc càn quét lớn. Nước sông mùa ấy chảy xiết, lại thêm địch tuần tra liên tục, nguy hiểm vô cùng. Khi màn đêm buông xuống, chúng tôi bắt đầu di chuyển. Tôi cùng một đồng đội chèo chiếc thuyền nhỏ, cố giữ cho mái chèo không phát ra tiếng động. Giữa dòng sông, bất ngờ pháo sáng bắn lên, ánh sáng trắng xé toạc màn đêm. “Dừng lại!” – tiếng quát vang lên từ phía bờ. Trong khoảnh khắc đó, tim tôi như ngừng đập. Nếu bị phát hiện, không chỉ chúng tôi mà cả nhóm cán bộ sẽ gặp nguy hiểm. Bất ngờ, từ phía hạ lưu, một tiếng gọi lớn vang lên: “Có người rơi xuống nước! Cứu với!” Tiếng kêu cứu ấy khiến địch lập tức chuyển hướng chú ý. Ánh đèn và tiếng bước chân dồn về phía đó. Nhờ vậy, chiếc thuyền của chúng tôi lặng lẽ trôi qua vùng nguy hiểm. Sau khi đưa cán bộ sang bờ an toàn, tôi quay lại tìm người đã kêu cứu khi nãy. Nhưng không có ai cả… Chỉ có dòng sông lặng lẽ trôi. Mãi sau này, tôi mới biết: người đã cất tiếng gọi ấy là một cô gái trong làng – cũng là giao liên. Cô đã cố tình đánh lạc hướng địch để cứu chúng tôi. Nhưng sau đó, cô bị bắt… và không bao giờ trở về. Từ ngày ấy, mỗi lần đứng bên dòng sông Trà, tôi lại nghe như vang lên tiếng gọi năm xưa – tiếng gọi đã cứu sống biết bao con người, nhưng cũng là lời chia xa của một người con gái dũng cảm. Giờ đây, dòng sông vẫn chảy êm đềm, hai bên bờ là những xóm làng trù phú. Nhưng với tôi, nơi ấy mãi mãi khắc ghi một thời “hoa lửa” – thời của lòng dũng cảm, của sự hy sinh thầm lặng mà cao cả.
