CÂU CHUYỆN VỀ ANH HÙNG TRẦN CAN - LÁ CỜ TRÊN ĐỒI HIM LAM

CÂU CHUYỆN VỀ ANH HÙNG TRẦN CAN - LÁ CỜ TRÊN ĐỒI

HIM LAM

Trần Can sinh năm 1931 tại xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Ngay từ nhỏ, ông đã nung nấu khát vọng “cầm súng giết giặc, cứu nước”. Sau ba lần xung phong nhưng vì bị từ chối do sức khỏe yếu — mãi đến lần thứ tư, năm 1951, ông mới được nhập ngũ. Khi nhập ngũ, ông được biên chế vào Trung đoàn 209, thuộc Đại đoàn 312 (nay là Sư đoàn 312, Quân đoàn 1).

Trời Điện Biên đêm đầu tháng Ba năm 1954 tối đặc như hun khói. Gió từ lòng chảo thổi lên mang theo hơi lạnh và mùi đất ẩm. Trong giao thông hào hẹp, tiểu đội của Trần Can – chàng trai Nghệ An 23 tuổi – đang chuẩn bị cho trận đánh mở màn chiến dịch. Can siết lại quai mũ nan, lòng thầm nhớ đến những lần xin nhập ngũ trước đây. Ba lần bị từ chối vì sức khỏe yếu, vậy mà anh vẫn không bỏ cuộc. Đến lần thứ tư, anh mới được đứng trong hàng ngũ bộ đội – điều mà anh luôn xem là niềm tự hào lớn nhất đời.“Đến giờ rồi, Can! Sẵn sàng nhé!” – tiếng đồng đội vọng đến. Can khẽ gật đầu. Anh đưa mắt nhìn về phía đồi Him Lam, nơi ánh pháo sáng của địch chốc chốc rạch lên bầu trời. Hỏa lực dữ dội đang dội xuống, nhưng không một ai lùi bước. Mệnh lệnh vang lên: Xung phong! Tiểu đội của Can lao lên. Đạn bay rát mặt, đất đá tung mù, nhưng Can vẫn dẫn đầu, miệng hô khẩu lệnh át cả tiếng nổ. Khi áp sát sở chỉ huy địch, anh rút lá cờ đỏ được giao từ trước, phóng mình lên miệng hầm trong tiếng súng dày đặc. Lá cờ cắm xuống. Trong khoảnh khắc ấy, tiếng reo hò vang lên như xé tan bóng tối. Đồi Him Lam – cứ điểm kiên cố tưởng chừng bất khả xâm phạm – đã lung lay.

Nhưng chiến dịch chưa kết thúc. Đến trận đánh cuối cùng, rạng sáng 7/5/1954, ở cứ điểm 507, Can lại dẫn đầu mũi tấn công. Bị thương, anh vẫn đứng dậy, thay vị trí của trung đội trưởng vừa ngã xuống. “Còn người còn trận đánh!” – anh nói, rồi lại tiếp tục xông lên. Đạn của địch trút xuống dữ dội. Lần này, Can ngã hẳn, ngay trước thời khắc quân ta đập tan toàn bộ hệ thống phòng ngự của địch ở Điện Biên. Khi mặt trời lên, chiến thắng đã thuộc về Việt Nam, còn người chỉ huy trẻ ấy thì mãi mãi nằm lại giữa chiến hào.

Sau ngày hòa bình, đồng đội tìm lại chiếc mũ nan của anh – mũ đã sờn và nhuốm màu khói đạn – rồi gìn giữ trong nhà truyền thống Sư đoàn 312. Chiếc mũ nhỏ bé ấy, như chính cuộc đời Trần Can, trở thành chứng tích lặng lẽ mà kiêu hãnh về tinh thần chiến đấu của cả một thế hệ. Và mỗi khi ai đó đứng trước kỷ vật ấy, họ lại nhớ đến hình ảnh chàng lính trẻ cắm lá cờ đầu tiên lên Him Lam – ngọn cờ mở đầu cho chiến thắng Điện Biên Phủ lịch sử.