Câu chuyện về Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Đinh Thị Lý
Bà Đinh Thị Lý (1899-2000) ở Hải Dương là Bà mẹ Việt Nam Anh hùng đã hy sinh hai con trai cho Tổ quốc. Con trai cả Vũ Như Đính hy sinh năm 1947 khi chế tạo vũ khí. Con trai thứ Vũ Như Ngôn bị bắt, tra tấn nhưng không khai, bị xử bắn năm 1952. Một mình bà gồng gánh gia đình, chịu đựng gian khổ, vẫn kiên cường giáo dục con cháu. Bà mất năm 2000 ở tuổi 101. Bà là biểu tượng cho lòng hy sinh bất khuất của người mẹ Việt Nam.

Năm 1899, tại một xóm nhỏ ven sông ở Hải Dương, Đinh Thị Lý chào đời. Bà lớn lên giữa cảnh đất nước nô lệ, lòng luôn canh cánh nỗi đau mất nước. Khi tiếng súng kháng chiến chống Pháp vang lên khắp nơi, trái tim người mẹ của bà đã chọn con đường hiến dâng tất cả cho Tổ quốc.
Bà có hai người con trai khỏe mạnh, thông minh: Vũ Như Đính và Vũ Như Ngôn. Cả hai sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng. Năm 1946, con trai cả Đính lên đường nhập ngũ, làm việc tại công binh xưởng chế tạo vũ khí ở Đông Triều. Anh cùng đồng đội ngày đêm đúc súng, đạn cho bộ đội. Cuối năm 1946, xưởng phải chuyển vào chiến khu Bắc Kạn. Ngày 23 tháng 8 năm 1947, trong trận oanh tạc dữ dội của giặc Pháp, anh đã anh dũng cầm súng chống trả đến hơi thở cuối cùng.
Con trai thứ hai, Ngôn, cũng hoạt động bí mật từ những ngày đầu. Năm 1950, anh vào Hà Nội hoạt động. Năm 1951, anh bị bắt. Kẻ thù tra tấn dã man, nhưng anh – một đảng viên kiên trung – không khai một lời. Anh bị xử bắn tại khu Tương Mai, hy sinh khi mới ngoài hai mươi.
Chồng bà, ông Vũ Như Đọc, cũng lên đường kháng chiến năm 1950. Ông bị giặc bắt, tra tấn đến tàn phế một chân, nhưng vẫn giữ vững khí tiết, không để lộ bí mật. Một mình bà gồng gánh cả gia đình, nuôi dạy các con gái, vừa lo việc đồng áng, vừa chống chọi với sự khủng bố, theo dõi của kẻ thù. Đêm nào bà cũng thức trắng, lắng nghe từng tiếng động ngoài ngõ, vừa lo cho chồng con, vừa tin tưởng ngày chiến thắng sẽ đến.
Năm 1954, khi hòa bình lập lại ở miền Bắc, những bức điện tín báo tử lần lượt về nhà. Bà siết chặt tờ giấy, nước mắt đã cạn khô, chỉ còn tiếng nức nở xé ruột. Bà ngồi chết lặng nhìn ra khoảng trời xanh, thì thầm: “Các con ơi… mẹ ở đây… các con có về không?” Nhưng không bao giờ có tiếng trả lời. Hai người con trai ưu tú nhất của bà đã mãi mãi nằm lại với đất mẹ.
Dù đau xé lòng, bà không gục ngã. Bà vẫn tự hào: “Các con đã làm tròn chữ hiếu với Tổ quốc.” Bà tiếp tục sống, lao động, giáo dục cháu con theo con đường cách mạng. Năm 1965, cháu trai bà – con của liệt sĩ Đính – dù được miễn nghĩa vụ vì là con liệt sĩ, vẫn tình nguyện nhập ngũ chống Mỹ. Bà vừa lo lắng vừa kiêu hãnh: “Giặc đến nhà là phải đánh!”
Sau ngày thống nhất đất nước, Nhà nước truy tặng bà danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng – tôn vinh những người mẹ đã hiến dâng máu thịt của mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc. Nhân dân xây tặng bà ngôi nhà tình nghĩa. Bà sống đến năm 2000, hưởng thọ 101 tuổi, giữa tình yêu thương của con cháu và sự kính trọng của cả cộng đồng.
Đến phút cuối đời, trong ánh mắt bà vẫn ánh lên niềm tự hào sâu sắc. Bà đã biến nỗi đau thành sức mạnh, biến mất mát thành niềm tin bất diệt.
Câu chuyện của mẹ Đinh Thị Lý không phải là câu chuyện của riêng bà. Đó là câu chuyện của hàng vạn Bà mẹ Việt Nam Anh hùng – những người phụ nữ Việt Nam đã lặng lẽ hiến dâng những gì quý giá nhất, để hôm nay chúng ta được sống trong hòa bình và tự do.
Tinh thần của các bà mẹ ấy mãi mãi là ngọn đuốc soi đường cho các thế hệ mai sau.



