Câu chuyện về Liệt sĩ Trần Thị Bắc

Liệt sĩ Trần Thị Bắc (1932–1954) là nữ du kích dũng cảm tại Sóc Sơn, Hà Nội, nguyên mẫu trong bài thơ nổi tiếng "Núi Đôi" của nhà thơ Vũ Cao. Cô hy sinh anh dũng năm 22 tuổi khi dẫn đường cho đoàn cán bộ, thà chết không khai, máu loang đỏ trên Núi Đôi năm 1954, trở thành biểu tượng trung hậu, đảm đang.

Trần Thị Bắc quê ở xóm Chùa, thôn Xuân Đoài, xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, Hà Nội. Tham gia cách mạng từ năm 17 tuổi (1949), cô là nữ du kích nhanh nhẹn, đảm nhận các nhiệm vụ quân báo, cứu thương và binh vận từ năm 1951. Đầu năm 1954, trong khi dẫn đường cho đoàn cán bộ qua khu vực bãi Thái Hòa (Núi Đôi), chị rơi vào ổ phục kích của địch. Để bảo vệ đoàn cán bộ, Trần Thị Bắc đã chống cự quyết liệt, hét to báo động để đồng đội rút lui an toàn. Giặc Pháp điên cuồng bắn băng đạn vào ngực chị.

Câu chuyện của chị gắn liền với mối tình dang dở được kể lại trong bài thơ "Núi Đôi", khi cô và người yêu (ông Trịnh Khanh) đều tham gia kháng chiến và hẹn ngày đoàn tụ, nhưng cô đã hy sinh trước khi hòa bình lập lại. Năm 1956, Trần Thị Bắc được công nhận là Liệt sĩ. Tháng 8/1961, cô được truy tặng Huy chương Kháng chiến hạng Nhì.

Hình ảnh cô trở thành bất tử qua bài thơ "Núi Đôi" của Vũ Cao, một trong 100 bài thơ hay nhất thế kỷ 20 của Việt Nam.