CÂU CHUYỆN VỀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG NGUYỄN THỊ HUỲNH ANH

Anh em chúng tôi trưởng thành phần lớn từ sự giáo dục và ảnh hưởng sâu sắc của mẹ. Mẹ tôi – Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Huỳnh Anh – là người phụ nữ có học thức, từng là cô giáo dạy tiếng Pháp trong thời kỳ trước cách mạng. Khi trưởng thành, bà đã mạnh mẽ từ chối cuộc hôn nhân do gia đình sắp đặt để lựa chọn nên duyên cùng cha tôi – ông Hồ Văn Ươn, một thanh niên nghèo ở ấp Phước Hậu, xã Tam Phước, huyện Châu Thành – và cùng ông dấn thân vào con đường cách mạng.

Từ bỏ cuộc sống đủ đầy, mẹ trở thành cán bộ Hội Phụ nữ xã, đồng thời làm nhiệm vụ trinh sát, giao liên cho huyện. Việc giác ngộ lý tưởng cách mạng và trở thành một đảng viên cộng sản đối với mẹ là cả một quá trình phấn đấu kiên cường và đầy hy sinh.

Cha mẹ tôi có tám người con. Tùy theo tính cách từng người, mẹ luôn có cách dạy dỗ riêng. Bà thường nói:“Trên đời chỉ có người mẹ là người thương yêu con nhất. Sau này khi lớn lên, làm cha làm mẹ, các con sẽ hiểu…”

Sau phong trào Đồng Khởi năm 1960, mẹ đưa người con trai thứ tư là Hồ Anh Danh tham gia du kích khi anh mới 14 tuổi. Mỗi dịp gần Tết, khi gió chướng thổi về, mẹ lại thao thức suốt đêm, lặng lẽ khóc vì nhớ con. Bà nói:“Gió chướng làm mẹ nhớ thằng Danh, năm tiễn nó đi cũng vào mùa gió chướng…”

Tháng 10 năm 1963, anh Danh hy sinh trong một trận chiến. Khi phong trào đấu tranh chính trị kết hợp vũ trang diễn ra mạnh mẽ, mẹ cùng gia đình và bà con trong xóm khiêng thi hài anh lên xã đấu tranh. Khi đoàn người vừa đến nơi, địch bất ngờ nổ súng xối xả vào cả thi thể người đã khuất. Mẹ lao đến nằm phủ lên xác con, che đạn và nói trong nước mắt:“Nó vì cách mạng đã hy sinh thì không để nó chết thêm lần nữa…”

Nỗi đau chưa nguôi, mẹ tiếp tục đưa hai người con trai lớn là Hồ Anh Tuấn và Hồ Anh Kiệt vào bộ đội. Ngày tiễn con, bà nghẹn ngào:
“Đưa các con đi kháng chiến không phải mẹ không thương. Em con vì nước đã hy sinh, các con phải đi để đất nước sớm hòa bình, nhà nhà sum họp, trả thù cho em con…”

Chỉ hơn một tháng sau, tôi và em gái Hồ Thị Huỳnh Mai (khi ấy mới 11 tuổi) cũng thoát ly theo cách mạng. Trước lúc chia tay, mẹ căn dặn:
“Là con gái phải giữ gìn đức hạnh, giữ khí tiết người cộng sản. Nếu không chịu nổi gian khổ hay bị giặc bắt mà không giữ được khí tiết thì thà chết chứ không được làm điều hại tổ chức, làm xấu hổ gia đình…”. Những lời dặn ấy trở thành sức mạnh để chúng tôi vượt qua mọi tra tấn, gian khổ nơi chiến trường.

Ở quê nhà, mẹ vừa tảo tần nuôi các con nhỏ, vừa tiếp tục hoạt động cách mạng. Năm 1968, xã Tam Phước bị địch biến thành vùng oanh kích tự do, nhà cửa bị đốt cháy, gia đình phải sơ tán đến ở nhờ nhà anh Nguyễn Văn Răng tại ấp Cái Gấm, xã Tường Đa.

Đêm mùng 7 tháng 3 năm 1969 trở thành ký ức đau thương không thể nào quên. Trong buổi họp mặt gia đình để tiễn người con trai thứ bảy Hồ Hoàn Hương lên đường nhập ngũ, toán biệt kích bất ngờ ập vào. Chúng nổ súng tàn sát dã man, bắn chết nhiều người ngay trong nhà. Chứng kiến cảnh người dân vô tội bị sát hại, mẹ đau đớn thét lên:“Đồ man rợ!”

Tên chỉ huy lạnh lùng nói rằng bà sẽ phải chứng kiến cái chết của các con mình. Trong bóng tối, mẹ vẫn đi tìm từng đứa con, dặn dò phải giữ bí mật cách mạng dù bị bắt hay tra khảo.

Chúng lần lượt sát hại người thân trong gia đình. Khi bị hỏi chồng ở đâu, mẹ kiên cường đáp:“Chồng tao đi giết tụi bây rồi!”

Một phát súng vang lên. Mẹ ngã xuống, hai tay vẫn ghì chặt đôi vai đẫm máu của đứa con bên cạnh.

Mang nợ nước thù nhà, cha tôi tiếp tục chiến đấu cho đến khi hy sinh vào năm 1970.

Gia đình chúng tôi có chín người thì năm người trở thành liệt sĩ, hai người là thương binh và hai người bị địch tàn sát. Mẹ tôi vừa là liệt sĩ, vừa được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng.

Cuộc đời mẹ là biểu tượng của lòng yêu nước, của đức hy sinh và khí tiết kiên trung của người phụ nữ Nam Bộ trong kháng chiến — một tấm gương bất diệt để các thế hệ hôm nay và mai sau noi theo.