Câu chuyện về Nguyễn Viết Xuân
Anh Nguyễn Viết Xuân sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo ở xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phú. Năm bảy tuổi, anh phải đi làm cho một người bà con xa để kiếm sống. Khoảng thời gian đi ở đó kéo dài đến mười năm liền.
Lúc 18 tuổi, từ khu vực tạm chiến, anh dũng cảm bước vào quân ngũ. Đó là năm 1952, anh gia nhập hàng ngũ chiến sĩ quân đội nhân dân và được thêm vào một trung đoàn cao xạ. Trong chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị của anh đã bắn hạ hàng chục chiếc máy bay của quân Pháp. Lần đầu tiên bắn hạ được máy bay loại B.24 tại chỗ, anh vui mừng nói với chỉ huy của mình: 'Tưởng bắn hạ máy bay B.24 khó lắm, nhưng nó cũng phải rơi xuống phải không anh?'. Chỉ huy trả lời: 'Dũng cảm và bắn, thì chắc chắn máy bay nào của địch cũng phải rơi!'.
Trong một trận đánh, hàng dàn máy bay quân địch lao vào trận địa. Bom rơi như mưa. Anh Vĩ đứng thẳng trên hầm pháo chỉ huy, quyết đoán hô: 'Nhắm thẳng vào máy bay lao vào, bắn!' - Nhưng sau đó, anh hy sinh mạnh mẽ.
Hình ảnh của chỉ huy dũng cảm với lời hô gắt gao ấy để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng Nguyễn Viết Xuân. Hướng theo gương mẫu đó, anh luôn cố gắng và được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Anh trở thành chính trị viên phó đại đội, sau đó là chính trị viên đại đội. Năm 1964, thiếu úy Nguyễn Viết Xuân dẫn đơn vị cao xạ của mình lên đóng ở miền tây Quảng Bình để bảo vệ bờ biển của Tổ quốc.
