Câu chuyện về quyết định lịch sử tại chiến dịch Điện Biên Phủ
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 là một mốc son chói lọi của dân tộc Việt Nam. Là Tổng Tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam, Đại tướng Võ Nguyên Giáp không chỉ là người chỉ huy chiến dịch mà còn là nhân chứng lịch sử trực tiếp của những quyết định mang tính sống còn, trong đó nổi bật nhất là quyết định chuyển từ phương châm “đánh nhanh thắng nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”.
Theo hồi ký của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, cuối năm 1953, Bộ Chính trị giao cho ông trọng trách chỉ huy chiến dịch Điện Biên Phủ với mục tiêu tiêu diệt tập đoàn cứ điểm mạnh nhất của quân đội Pháp ở Đông Dương. Ban đầu, kế hoạch tác chiến được xây dựng theo phương châm “đánh nhanh thắng nhanh”, dự kiến tập trung lực lượng tiến công trong thời gian ngắn để giành thắng lợi bất ngờ. Tuy nhiên, khi trực tiếp khảo sát thực địa và theo dõi diễn biến chiến trường, Đại tướng nhận thấy điều kiện thực tế vô cùng phức tạp: địa hình hiểm trở, hệ thống phòng ngự của địch kiên cố, hỏa lực mạnh, trong khi khả năng bảo đảm hậu cần của ta còn nhiều hạn chế.
Trong những ngày cuối tháng 1 năm 1954, tại Sở chỉ huy chiến dịch, Đại tướng Võ Nguyên Giáp phải đối mặt với một quyết định vô cùng khó khăn. Nếu giữ phương án cũ, nguy cơ tổn thất lớn là rất cao; nếu thay đổi phương châm, chiến dịch sẽ kéo dài, ảnh hưởng đến kế hoạch chung. Theo lời kể của ông, đây là những đêm không ngủ, khi ông trăn trở giữa trách nhiệm với Đảng, với quân đội và sinh mạng của hàng vạn chiến sĩ. Cuối cùng, với tinh thần “quyết đánh và quyết thắng”, nhưng đặt sinh mạng bộ đội lên hàng đầu, ông đã dũng cảm đề xuất thay đổi phương châm tác chiến sang “đánh chắc, tiến chắc”.
Quyết định này ban đầu gặp không ít băn khoăn, bởi nó đồng nghĩa với việc phải kéo pháo ra, tổ chức lại thế trận, chuẩn bị kỹ lưỡng hơn về hậu cần và công sự. Tuy nhiên, dưới sự chỉ huy trực tiếp của Đại tướng, toàn quân đã chấp hành nghiêm chỉnh mệnh lệnh. Những hình ảnh bộ đội và dân công hỏa tuyến kéo pháo bằng tay qua núi rừng Tây Bắc trong mưa rét, bùn lầy đã trở thành biểu tượng bất hủ của tinh thần hy sinh và ý chí quyết tâm của quân dân Việt Nam.
Theo hồi ức của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, chính phương châm “đánh chắc, tiến chắc” đã giúp quân ta từng bước làm chủ chiến trường, tiêu diệt từng cứ điểm của địch, làm suy yếu dần tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Từ các trận đánh ở Him Lam, Độc Lập đến cuộc tổng công kích vào trung tâm Mường Thanh, quân ta ngày càng giành thế chủ động, buộc quân Pháp rơi vào thế bị động và tuyệt vọng. Sau 56 ngày đêm chiến đấu gian khổ, chiều ngày 7 tháng 5 năm 1954, lá cờ “Quyết chiến – Quyết thắng” tung bay trên nóc hầm chỉ huy của tướng De Castries, đánh dấu thắng lợi hoàn toàn của chiến dịch.
Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng khẳng định rằng chiến thắng Điện Biên Phủ không chỉ là thắng lợi quân sự, mà còn là thắng lợi của đường lối chiến tranh nhân dân, của tinh thần đoàn kết toàn dân tộc và sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng. Với tư cách là nhân chứng lịch sử, ông luôn nhấn mạnh vai trò của chiến sĩ, dân công, đồng bào các dân tộc Tây Bắc – những con người thầm lặng đã góp phần làm nên chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.
Câu chuyện về quyết định lịch sử tại chiến dịch Điện Biên Phủ, được Đại tướng Võ Nguyên Giáp – một nhân chứng trực tiếp – kể lại, đã trở thành bài học sâu sắc về nghệ thuật lãnh đạo, bản lĩnh chính trị và tinh thần nhân văn trong chiến tranh. Qua đó, các thế hệ sau càng hiểu rõ rằng thắng lợi của cách mạng Việt Nam được đánh đổi bằng trí tuệ, mồ hôi, xương máu và ý chí sắt đá của cả một dân tộc.
