CÂU CHUYỆN VỀ TIỂU ĐỘI THÉP
ruông Bồn (Nghệ An) là khúc tráng ca dang dở đầy nước mắt của những người trẻ chỉ còn cách hòa bình vài gang tay. Câu chuyện về Tiểu đội Thép (Tiểu đội 2, Đại đội 317, Đội TNXP 65 - Nghệ An) là một trong những trang sử bi tráng nhất của thời hoa lửa.
1. Truông Bồn – "Tọa độ chết"
Truông Bồn nằm trên tuyến đường chiến lược 15A. Trong những năm 1964 - 1968, đây là "yết hầu" giao thông quan trọng để chi viện cho miền Nam. Đế quốc Mỹ đã điên cuồng trút xuống đây hàng vạn quả bom hòng san phẳng ngọn đèo này.
Giữa túi bom ấy, Tiểu đội 2 – được mệnh danh là "Tiểu đội Thép" – có nhiệm vụ trực chiến 24/24 giờ để rà phá bom mìn và san lấp hố bom ngay sau khi địch đánh phá, giữ cho mạch máu giao thông không bao giờ bị tắc.
2. Buổi sáng định mệnh: 31 tháng 10 năm 1968
Đó là một ngày định mệnh mà lịch sử không bao giờ quên.
Chỉ còn đúng vài tiếng đồng hồ nữa là đến thời điểm 0 giờ ngày 1/11/1968 – thời điểm Mỹ tuyên bố ngừng ném bom trên toàn miền Bắc. Các chiến sĩ trong Tiểu đội Thép lúc đó đang rất háo hức. Nhiều người trong số họ đã có quyết định ra quân, có người đã nhận giấy báo nhập học đại học, có người đã định ngày cưới.
• 6 giờ 10 phút sáng: Khi cả tiểu đội đang gấp rút san lấp những hố bom cuối cùng để đoàn xe quân sự vượt qua trước khi trời sáng rõ, thì bất ngờ những chiếc máy bay phản lực Mỹ ập tới.
• Trận oanh tạc tàn khốc: 170 quả bom rải thảm đã biến Truông Bồn thành một biển lửa. Cả tiểu đội bị vùi lấp trong khói bụi và đất đá.
3. 13 đóa hoa bất tử
Trong số 14 chiến sĩ đang làm nhiệm vụ sáng hôm đó, chỉ có 1 người may mắn sống sót (bà Trần Thị Thông). 13 chiến sĩ (11 nữ, 2 nam) đã anh dũng hy sinh.
Đau đớn thay, thi thể của các anh chị đã hòa quyện vào đất đá Truông Bồn. Sau trận bom, đồng đội chỉ tìm thấy những mảnh áo, những chiếc lược, hay những kỷ vật sơ sài. Họ hy sinh khi tuổi đời chỉ mới 17, 18, 20...
Những câu chuyện riêng đầy ám ảnh:
• Chị Cao Thị Ninh: Đã nhận được giấy báo nhập học sư phạm, chỉ đợi hết ca trực này là về nhà chuẩn bị hành trang đi học.
• Anh Cao Ngọc Hòa và chị Nguyễn Thị Tâm: Hai người là một đôi lứa yêu nhau, đã thưa chuyện với hai gia đình và định ngày cưới sau khi ngừng bắn. Họ đã cùng ngã xuống bên nhau trên cung đường lửa.
5. Giá trị của sự hy sinh
Sự hy sinh tại Truông Bồn là minh chứng cho sự tàn khốc của chiến tranh nhưng cũng là biểu tượng của tinh thần "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh". Họ đã ngã xuống ngay trước ngưỡng cửa của hòa bình, dùng máu xương mình để lát đường cho những chuyến xe cuối cùng tiến về phía Nam.
Ngày nay, Khu di tích lịch sử quốc gia Truông Bồn là nơi để thế hệ mai sau nghiêng mình trước những thanh xuân đã hiến dâng cho đất nước.
