Cầu Hàm Rồng
Cầu Hàm Rồng, địa danh đã đi vào lịch sử như những trang vàng chói lọi trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc. Nơi đây còn được biết đến là thắng cảnh thiên nhiên kỳ thú với quần thể sông, núi, hang động lôi cuốn du khách mỗi khi có dịp ghé thăm.
Quân và dân Thanh Hóa đã chiến đấu kiên cường, bảo vệ cầu Hàm Rồng trước sự bắn phá điên cuồng của quân đội Mỹ nhằm chia cắt tuyến đường huyết mạch chi viện cho chiến trường miền Nam.
Hiện nay, khu vực này đã được quy hoạch xây dựng thành khu di tích lịch sử văn hóa Hàm Rồng với tổng diện tích 568ha thuộc phường Hàm Rồng, thành phố Thanh Hóa, bao gồm các danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử cách mạng và công trình văn hóa tâm linh như: cầu Hàm Rồng, núi Hàm Rồng, động Tiên Sơn, động Long Quang, núi Ngọc, núi Cánh Tiên, đền thờ Bà mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng liệt sĩ tỉnh Thanh Hóa, làng cổ Đông Sơn...
Hình ảnh đầu tiên gợi nhớ về chiến thắng Hàm Rồng lịch sử năm xưa đó chính là cầu Hàm Rồng bắc qua sông Mã, cách trung tâm thành phố Thanh Hóa gần 5km về phía bắc. Cầu được xây dựng năm 1904 theo kiểu cầu vòm thép có trụ, hiện đại nhất Đông Dương thời bấy giờ. Tại đây, ngày 3 và 4/4/1965, quân và dân Thanh Hóa đã anh dũng chiến đấu, bắn rơi 47 máy bay địch, bắt sống nhiều giặc lái, bảo vệ cây cầu an toàn và bảo đảm giao thông thông suốt, góp phần cùng quân dân cả nước đưa cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đến thắng lợi hoàn toàn. Sau nhiều lần bị đánh phá, cầu Hàm Rồng vẫn hiên ngang đứng vững, tựa vào núi Hàm Rồng, soi bóng trên dòng sông Mã, trở thành biểu tượng cho ý chí kiên cường, bất khuất và lòng yêu nước của quân dân xứ Thanh.
Cầu Hàm Rồng, là cây cầu sắt bắc qua sông Mã, nối liền hai bờ TP.Thanh Hoá, tỉnh Thanh Hoá. Cầu được xây dựng từ năm 1962 và khánh thành ngày 19/5/1964 nhân dịp kỷ niệm sinh nhật Bác Hồ. Cầu Hàm Rồng đã chứng kiến và ghi dấu nhiều biến cố lịch sử đầy oai hùng của dân tộc ta trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Cầu Hàm Rồng nằm tựa trên hai đầu núi Ngọc và núi Rồng thuộc dãy núi Hàm Rồng, cách trung tâm TP.Thanh Hóa gần 5km về phía Bắc. Ở đoạn này, dòng sông Mã rộng lớn, hung tợn bỗng nhiên thu hẹp lại, có lẽ vì vậy địa điểm này được thực dân Pháp chọn xây dựng năm 1904, theo kiểu cầu vòm thép không có trụ, hiện đại nhất Đông Dương thời bấy giờ.
Trong chiến tranh leo thang đánh phá miền Bắc, cầu Hàm Rồng được quân Mỹ xem là “yết hầu” của tuyến đường chi viện cho chiến trường miền Nam nên đã tập trung đánh phá, nhằm cắt đứt tuyến giao thông quan trọng này.
Trong khoảng thời gian từ năm 1965 tới 1972, cầu Hàm Rồng đã trải qua hàng trăm lần bị không kích của Không quân Mỹ nhằm phá hủy hệ thống giao thông quan trọng này. Tuy nhiên, dưới sự cố gắng, quyết tâm và tinh thần chiến đấu kiên cường, cùng với bộ đội chủ lực, quân và dân Thanh Hóa đã cùng nhau đập tan âm mưu phá hoại của quân Mỹ với chiến thắng Hàm Rồng vang danh sử sách, góp phần đảm bảo tuyến đường Bắc - Nam được vận hành liên tục.
Cũng từ đây, cầu Hàm Rồng dần trở thành biểu tượng của quyết tâm, ý chí chiến đấu và khát vọng thống nhất đất nước của người Việt Nam. Đặc biệt, tuyến đường sắt Bắc - Nam đi qua cầu Hàm Rồng đã góp phần quan trọng trong việc vận chuyển quân lực, vật tư từ Bắc vào Nam, hỗ trợ cho chiến dịch miền Nam, góp phần vào chiến thắng lịch sử 30/4, thống nhất đất nước.
Ngày nay, cùng với sự phát triển của đất nước, đã thêm nhiều cây cầu nữa được xây mới trên dòng sông Mã giúp thông suốt giao thông Bắc – Nam. Tuy nhiên, cầu Hàm Rồng vẫn sừng sững không chỉ là một công trình kiến trúc lịch sử, mà còn là niềm tự hào của người dân Thanh Hoá và cả nước về ý chí quyết tâm thống nhất đất nước trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Những dấu ấn này đã và mãi được “kể lại” qua những viên gạch, khung thép… của cầu Hàm Rồng, minh chứng cho niềm tin bất khuất của người Việt trong cuộc chiến giành độc lập, tự do.
Với những giá trị lịch sử to lớn đó, ngày nay các cấp chính quyền địa phương TP.Thanh Hóa vẫn đang gìn giữ và bảo tồn những giá trị to lớn của cầu Hàm Rồng tới các thế hệ mai sau. Trao đổi với phóng viên, bà Phạm Thị Việt Nga, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP.Thanh Hóa cho biết: "Cầu Hàm rồng là di tích lịch sử cấp quốc gia gắn liền với chiến thắng Hàm Rồng rõ ràng là chứng tích lịch sử tiêu biểu về ý chí quyết tâm thống nhất đất nước trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ. Biểu tượng cầu Hàm Rồng sẽ luôn nhắc nhở, truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ về giá trị lịch sử, tinh thần đoàn kết và bất khuất của dân tộc Việt Nam".
Để gìn giữ và phát huy tối đa những giá trị lịch sử đó lớn đó, hiện nay cầu Hàm Rồng ngoài phục vụ giao thông đơn thuần, thì thành phố đang có kế hoạch đưa khu vực này thành một điểm du lịch mang, trong đó chỉnh trang, bổ sung các hạng mục cần thiết để thuận tiện cho du khách tới tham quan.
“Mang trong mình những giá trị lịch sử cách mạng to lớn, vì vậy cầu Hàm Rồng luôn là “địa chỉ đỏ” để các thế hệ hiện tại và mai sau tới để bồi dưỡng, rèn luyện bản lĩnh chính trị. Tại đây chúng ta có thể tận mắt chiêm ngưỡng những dấu tích lịch sử hào hùng, và cảm nhận sức sống mãnh liệt của ý chí quyết tâm thống nhất đất nước của dân tộc ta”.
