Cậu học trò 15 tuổi và những trận đánh nghi binh trên Trường Sơn
Năm 1967, khi mới 15 tuổi 3 tháng, Nguyễn Thanh Hà đã viết đơn tình nguyện nhập ngũ. Vì chưa đủ tuổi và cân nặng, ông khai tăng tuổi và cân nặng để được tuyển quân. Sau huấn luyện, ông hành quân vào chiến trường Quảng Trị và trở thành một trong những chiến sĩ trẻ của Đoàn 559.
Sau khi vào chiến trường, Nguyễn Thanh Hà được giao nhiệm vụ tại khu vực A Vai, A Xo, A Bia và Xê Pôn, trong đó có nhiệm vụ đánh biệt kích, tiêu diệt thám báo, chống quân đổ bộ và đặc biệt là nghi binh, thu hút hỏa lực đối phương, bảo vệ các tuyến giao liên, vận tải và kho tàng trên Trường Sơn.
Nhiệm vụ nghi binh rất nguy hiểm. Đơn vị của Hà dựng kho giả, trận địa giả, tạo khói để đối phương tưởng rằng đó là mục tiêu quan trọng rồi tập trung máy bay đánh phá. Sau những lần bị phát hiện, các chiến sĩ tiếp tục tìm cách thay đổi phương pháp.
Có lần, họ đốt lửa, dùng lá cây quạt khói và kéo bánh xe lăn qua lại, tạo dấu hiệu giống như một đoàn xe đang hoạt động. Máy bay đối phương tiếp tục tập trung hỏa lực vào khu vực nghi binh, trong khi các tuyến vận tải thật có thêm thời gian để hoạt động.
Công việc ấy đòi hỏi người lính phải vừa gan dạ vừa nhanh trí, bởi họ phải chủ động đưa mục tiêu giả ra trước hỏa lực đối phương nhưng vẫn phải tìm cách bảo đảm an toàn cho mình.
Trong ba năm chiến đấu ở Trường Sơn, Nguyễn Thanh Hà nhiều lần được đơn vị khen thưởng vì hoàn thành nhiệm vụ. Cuối năm 1970, trong một lần làm nhiệm vụ, ông bị thương và mất một bàn tay. Sau thời gian điều trị, ông được phục viên.
Một chi tiết rất đáng nhớ
Điều đặc biệt của câu chuyện không phải chỉ là việc một cậu bé 15 tuổi ra chiến trường, mà là cách những người lính Trường Sơn dùng trí thông minh để bảo vệ tuyến đường.
Có những trận đánh không nhằm tiêu diệt đối phương mà nhằm kéo bom đạn về phía mình để đồng đội, xe vận tải và hàng hóa có thể đi qua. Chính Nguyễn Thanh Hà sau này khi kể lại đã nhấn mạnh ý nghĩa của tuyến Trường Sơn đối với nhiệm vụ chi viện chiến trường.
Sau chiến tranh
Trở về đời thường với thương tật nặng, Nguyễn Thanh Hà tiếp tục vượt qua những khó khăn về sức khỏe và cuộc sống. Báo Công lý ghi nhận ông vẫn thường trở lại chiến trường xưa vào dịp 30/4 để thắp hương cho đồng đội tại Nghĩa trang Liệt sĩ Trường Sơn và Nghĩa trang Đường 9.
Thông điệp
“Có những người lính chiến đấu bằng súng; có những người chiến đấu bằng sự mưu trí, lấy chính mình làm mục tiêu nghi binh để bảo vệ con đường và đồng đội.”
