Câu truyện lịch sử (3)
Bà nội tôi tên là Nguyễn Thị Hường, sinh năm 1946, bà ở Thôn Bá Khê – xã Liên Nghĩa – Huyện Văn Giang – tỉnh Hưng Yên (cũ), nay thuộc thôn Bá Khê – xã Văn Giang. Năm bà tròn 18 tuổi, bà xung phong gia nhập lực lượng thanh niên xung phong, biên chế vào đơn vị C2-P2, Binh đoàn 12 - Đoàn 559 trên tuyến đường Trường Sơn. Bây giờ, bà đã ngoài bảy mươi, tóc bạc như cước, giọng nói run theo từng nhịp thở. Nhưng bất cứ lúc nào rảnh là chúng tôi lại được nghe bà ôn lại kỉ niệm xưa qua những câu chuyện thời chiến tranh mà bà và đồng đội đã đi qua. Hôm nay tôi lại được bà kể những câu chuyện thời hoa lửa vẫn mãi theo bà cùng năm tháng.
Sau khi kể cho tôi nghe về những tháng ngày gian khổ ở đơn vị C2-P2, bà nội bỗng lặng đi một lúc, mắt nhìn xa như đang tìm lại bóng hình của những người đồng đội cũ. Rồi bà chậm rãi nói rằng trong vô số ký ức ở Trường Sơn, có một chuyện nhỏ thôi nhưng theo bà suốt cả cuộc đời. Một chuyện tưởng bình thường, nhưng mỗi lần nhớ lại, bà vẫn thấy nhói lên trong lòng. Bà nội tôi kể rằng hồi còn ở đơn vị C2-P2, Binh đoàn 12 – Đoàn 559, bà có một người bạn thân tên là Đặng. Hai người cùng tuổi, cùng quê Văn Giang , cùng vào đơn vị trong đợt tuyển TNXP năm ấy. Trên Trường Sơn mưa nhiều, áo quần ướt mãi không khô, nên mỗi đội viên đều quý từng chiếc khăn vải như báu vật.
Một lần máy bay Mỹ đánh phá, cả đơn vị chạy ra san lấp hố bom để giữ đường. Lúc ấy trời đổ mưa lớn, gió lùa mang theo mùi đất cháy. Trong lúc làm, bà bị trượt chân xuống mép hố bom, ướt sũng và lạnh run. Đặng thấy vậy liền cởi chiếc khăn duy nhất của mình – chiếc khăn đã sờn góc – quàng lên cổ bà và nói:
“Bà giữ đi, ướt là ốm đó. Đường còn dài lắm.”
Bà nội tôi vừa kể, vừa khẽ sờ vào chiếc khăn cũ bà giữ đến bây giờ – chiếc khăn mà Đặng đã quàng cho bà dưới cơn mưa Trường Sơn năm nào.
Bà nói:
“Tụi bà không có nhiều thứ để cho nhau, chỉ có chút tình đồng đội vậy thôi… mà nhớ cả đời.”
Nghe bà kể chuyện về chiếc khăn của bạn Đặng, tôi thật sự xúc động và thương bà nhiều hơn. Chỉ một kỷ vật nhỏ thôi mà chứa đựng biết bao tình đồng đội giữa bom đạn. Nhìn bà nhẹ nhàng vuốt chiếc khăn cũ, tôi hiểu sâu sắc những mất mát và hy sinh thầm lặng của thế hệ thanh niên xung phong năm ấy.
