Câu truyện số 144

CÙ CHÍNH LAN – NGƯỜI CHIẾN SĨ ĐUỔI THEO XE TĂNG

Tháng 12 năm 1951, Chiến dịch Hòa Bình bước vào giai đoạn quyết liệt. Thực dân Pháp đưa nhiều xe tăng và lực lượng cơ giới tham chiến với hy vọng giữ vững các cứ điểm quan trọng. Đối với bộ đội Việt Nam lúc bấy giờ, xe tăng là một loại vũ khí rất đáng sợ. Không chỉ có lớp giáp dày, chúng còn được trang bị súng máy và thường có bộ binh đi kèm bảo vệ. Việc tiêu diệt một chiếc xe tăng trong điều kiện vũ khí còn thiếu thốn là điều vô cùng khó khăn.

Trong đội hình Trung đoàn 174, Đại đoàn 316, có một tiểu đội trưởng trẻ tuổi tên Cù Chính Lan. Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo ở Quỳnh Lưu, Nghệ An, tuổi thơ của ông gắn liền với những ngày đi ở đợ và làm thuê để phụ giúp gia đình. Khi Cách mạng Tháng Tám thành công, ông tình nguyện tham gia quân đội và nhanh chóng trở thành một chiến sĩ gan dạ, mưu trí.

Ngày 13 tháng 12 năm 1951, trong trận tiến công cứ điểm Giang Mỗ (Hòa Bình), đơn vị của Cù Chính Lan gặp phải sự phản kích quyết liệt của quân Pháp. Một chiếc xe tăng bất ngờ xuất hiện, vừa tiến lên vừa bắn dữ dội, khiến mũi tiến công của ta gặp nhiều khó khăn. Nếu không chặn được chiếc xe này, trận đánh có nguy cơ bị kéo dài và gây thêm thương vong cho bộ đội.

Quan sát thấy xe tăng đang di chuyển chậm qua một đoạn đường hẹp, Cù Chính Lan lập tức cầm lựu đạn lao lên. Ông lợi dụng địa hình để áp sát rồi kiên trì bám theo chiếc xe. Khi thời cơ đến, ông bất ngờ nhảy lên thành xe, mở nắp buồng lái và ném lựu đạn vào bên trong. Tiếng nổ vang lên, chiếc xe tăng dừng hẳn. Kíp lái bị tiêu diệt, tạo điều kiện để đơn vị tiếp tục xung phong làm chủ trận địa. Chiến công ấy nhanh chóng lan truyền khắp mặt trận, trở thành nguồn cổ vũ to lớn đối với bộ đội trong Chiến dịch Hòa Bình.

Sau trận đánh, phong trào thi đua "Noi gương Cù Chính Lan" được phát động trong nhiều đơn vị. Hình ảnh người chiến sĩ một mình đuổi theo xe tăng đã trở thành biểu tượng của lòng dũng cảm và tinh thần "dám đánh, biết đánh và quyết thắng" của Quân đội nhân dân Việt Nam trong những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp.

Đáng tiếc, chỉ ít ngày sau chiến công ấy, Cù Chính Lan đã anh dũng hy sinh khi tiếp tục chiến đấu trên mặt trận Hòa Bình. Ông ra đi khi mới ngoài hai mươi tuổi, để lại niềm tiếc thương vô hạn cho đồng đội. Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc, ông được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, là một trong những anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Ngày nay, tại nhiều địa phương trên cả nước có trường học, đường phố và công trình mang tên Cù Chính Lan. Khu di tích tưởng niệm tại Hòa Bình vẫn lưu giữ những dấu tích của trận đánh năm xưa, nhắc nhở các thế hệ sau về người chiến sĩ trẻ đã làm nên một chiến công đặc biệt giữa chiến trường khốc liệt. Hơn bảy mươi năm đã trôi qua, câu chuyện về Cù Chính Lan vẫn được kể lại như một minh chứng rằng lòng dũng cảm, ý chí và sự mưu trí của con người có thể tạo nên những điều tưởng chừng không thể.