CÂU TRUYỆN THỜI HOA LỬA - NGỌN ĐUỐC ĐỒNG KHỞI TRÊN ĐẤT HÒA THỊNH

CÂU TRUYỆN THỜI HOA LỬA

NGỌN ĐUỐC ĐỒNG KHỞI TRÊN ĐẤT HÒA THỊNH

Trong dòng chảy bất tận của lịch sử dân tộc Việt Nam, có những câu chuyện vừa giản dị, vừa kỳ vĩ, được thắp sáng bởi ý chí của con người biết biến gian khổ thành sức mạnh. Đó là những câu chuyện của “Hoa” và “Lửa” – nơi “hoa” tượng trưng cho sự sống, hy vọng, khát vọng tự do; còn “lửa” là chiến tranh, áp bức, bom đạn có thể thiêu hủy cả núi rừng lẫn kiếp người. Thế nhưng trong mọi biến động, người Việt Nam chưa bao giờ để “lửa” nuốt mất “hoa”. Chính giữa ngọn lửa khốc liệt nhất, những nụ hoa can trường nhất lại nở rộ, sáng bừng như một lời khẳng định: dân tộc này bất diệt.

Giữa những trang sử vàng của dân tộc Việt Nam, có những câu chuyện vừa bình dị, vừa kỳ vĩ — nơi con người bước ra từ gian khổ nhưng vẫn mang trong lòng một đóa hoa của hy vọng. Hòa Thịnh, một vùng quê nhỏ nằm giữa núi đồi và sông suối của Phú Yên xưa, chính là nơi mà “hoa” đã nảy nở ngay trong “lửa” chiến tranh. Ngọn lửa của áp bức, của những cơn càn quét đẫm máu tưởng chừng có thể thiêu rụi tất cả, nhưng cuối cùng chỉ làm sáng hơn ý chí quật cường của người dân nơi đây. Và ngay bây giờ, Chi Đoàn DHC23GTH03 xin được đưa quý thầy cô và các bạn trở lại vùng đất ấy, để cùng tìm hiểu Phong trào Đồng Khởi – bước ngoặt vĩ đại đưa nhân dân miền Nam chuyển từ thế giữ gìn lực lượng sang thế tiến công mạnh mẽ, mở ra một giai đoạn mới đầy sôi động cho Cách mạng miền Nam.

Phần 1. Bối cảnh lịch sử và nguyên nhân phát động phong trào

Nửa sau thập niên 1950, miền Nam Việt Nam bước vào một giai đoạn lịch sử đầy biến động và khắc nghiệt. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, đất nước tạm thời bị chia cắt theo vĩ tuyến 17. Miền Nam rơi vào sự kiểm soát của chính quyền Ngô Đình Diệm – một bộ máy hoạt động dưới sự hậu thuẫn trực tiếp từ Hoa Kỳ trong chiến lược ngăn chặn chủ nghĩa cộng sản. Thay vì thực thi hòa bình và chuẩn bị cho tổng tuyển cử thống nhất đất nước như hiệp định đã nêu, chính quyền Diệm triển khai một hệ thống chính sách đàn áp toàn diện, đặc biệt là với những lực lượng kháng chiến cũ và người dân yêu nước.

Trong không khí xã hội ngột ngạt ấy, các chiến dịch “tố cộng, diệt cộng” liên tục được phát động dưới nhiều hình thức. Ở các thôn làng, bọn chức việc và dân vệ thường xuyên mở các cuộc họp, lập danh sách tình nghi, bắt bớ ban đêm, đánh đập hoặc ép dân phải đứng lên tố giác lẫn nhau. Chính sách này không chỉ gây thương tổn về thể xác mà còn phá vỡ tình làng nghĩa xóm, gieo vào cộng đồng nỗi sợ triền miên. Nhiều người từng tham gia kháng chiến chống Pháp buộc phải rời bỏ quê hương hoặc lẩn trốn trong núi rừng.

Cùng với đó, Luật 10/59 – đạo luật nổi tiếng với hình ảnh máy chém – trở thành biểu tượng của sự tàn bạo. Máy chém được đặt công khai ở một số nơi trong miền Nam như lời đe dọa thẳng thừng đối với phong trào cách mạng. Mỗi lần chính quyền tổ chức “xét nghiệm”, người dân cả làng phải quỳ dưới nắng để bản thân và gia đình được coi là “trong sạch”. Đời sống lao động bị đảo lộn, ruộng vườn bỏ dở, ai cũng trong tâm thế lo âu khi đêm xuống.

Chính trong không khí ấy, sự bất mãn của người dân tích tụ qua năm tháng, như một mồi lửa âm ỉ. Nhiều gia đình bị mất đất, bị thu thuế nặng, con cái bị bắt lính, người thân bị vu khống, tra khảo. Nỗi đau biến thành sự phẫn uất; nỗi sợ biến thành quyết tâm tìm kiếm con đường tự giải phóng. Khi áp bức lên đến điểm cực đại, nhu cầu phản kháng của quần chúng trở thành điều tất yếu.

Phần 2. Chuẩn bị — nghệ thuật tổ chức quần chúng và quân sự hóa nông thôn

Chiến thắng tại Hòa Thịnh không phải là một hành động bộc phát hay ngẫu nhiên, mà là kết quả của một quá trình chuẩn bị công phu, lâu dài, bao trùm cả hai mặt chính trị và quân sự. Công tác chuẩn bị chính trị tập trung vào việc tạo đồng thuận trong quần chúng, tổ chức các hoạt động tuyên truyền, vận động và khơi dậy ý thức trách nhiệm cộng đồng. Chi bộ Đảng và các cơ sở nội tuyến triển khai từng bước: từng gia đình, từng nhóm thanh niên, từng tổ phụ nữ, thợ thuyền và già làng đều được tiếp cận, được thuyết phục tham gia phong trào. Mục tiêu không chỉ đơn giản là tuyển dụng nhân lực, mà quan trọng hơn là xây dựng sự đồng thuận xã hội, đảm bảo khi có lệnh phát động, toàn bộ địa phương sẽ tham gia mà không bị chia rẽ.

Chiến lược này còn bao gồm việc phân hóa lực lượng dân vệ, cô lập các cán bộ tay sai và khéo léo thuyết phục một bộ phận dân cư bị ép buộc hợp tác với chính quyền địch tham gia gián tiếp hoặc trung lập. Đây là một nghệ thuật binh vận tinh tế, tận dụng triệt để mối quan hệ làng xã và truyền thống cộng đồng để làm lung lay trụ cột chính quyền tay sai từ bên trong. Hệ thống “nội tuyến” trong các cơ quan hành chính giúp chi bộ nắm rõ lịch tuần tra, vũ khí, và hoạt động của dân vệ, từ đó lên kế hoạch từng bước tấn công với rủi ro tối thiểu.

Về mặt quân sự, lực lượng địa phương đã được rút ra từ cộng đồng để huấn luyện tại các vùng căn cứ, dù chỉ có vũ khí thô sơ, nhưng các kỹ năng chiến thuật được rèn luyện bài bản: phân đội, luyện hành quân đêm, thiết lập kỷ luật, tập huấn cách phối hợp tấn công vào các mục tiêu cụ thể. Trọng điểm nhắm vào các trụ sở hành chính, trung đội dân vệ, các đầu mối lưu trữ giấy tờ và con dấu — những “huyết mạch” hành chính của bộ máy tay sai. Việc chuẩn bị này không chỉ nâng cao khả năng chiến đấu, mà còn đảm bảo rằng khi chiếm trụ sở, lực lượng cách mạng có thể nhanh chóng thiết lập quyền quản lý địa phương.

Sự kết hợp giữa chuẩn bị chính trị và quân sự này đã tạo ra một “mô hình Hòa Thịnh” nổi bật, thể hiện cách khai thác ưu thế của số đông ở nông thôn, sức mạnh chính danh từ quần chúng và khả năng triển khai đòn tấn công có mục tiêu chiến lược. Mô hình này sau đó được nhân rộng, điều chỉnh và áp dụng trong nhiều phong trào Đồng Khởi khác, trở thành bài học kinh nghiệm quý báu về tổ chức lực lượng và sử dụng sức mạnh quần chúng kết hợp với chiến thuật vũ trang.

Phần 3. Đêm khởi nghĩa — diễn biến chi tiết và phân tích chiến thuật

Đêm 22/12/1960 được ghi nhớ là đêm lịch sử của Hòa Thịnh. Khoảng 19 giờ, dưới che chở của màn đêm và hướng gió núi, ba mũi tiến công đồng loạt rời vị trí đã định — Dốc Đá Ngó, Đá Chồng, Mỹ Xuân — tiến về trụ sở xã. Những người tham gia không phải là bộ đội chuyên nghiệp, phần lớn là nông dân, thanh niên, phụ nữ, mang theo gậy gộc, dây thừng, cuốc, thuổng. Tuy vũ khí thô sơ, nhưng quyết tâm của họ vô cùng lớn, gắn liền với mong muốn giải phóng quê hương khỏi áp bức. Khi tiếng súng lẻ rơi vang lên như hiệu lệnh, hàng nghìn người ùa ra đường, biến cả xã thành một sân khấu lịch sử sống động.

Chiến thuật đêm khởi nghĩa thể hiện sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa yếu tố bất ngờ, phân mũi tiến công và huy động quần chúng. Bất ngờ tấn công vào ban đêm gây hoảng loạn cho lực lượng địch, trong khi chia mũi khống chế nhiều mục tiêu cùng lúc giúp kiểm soát trụ sở xã, trung đội dân vệ, kho lưu trữ giấy tờ và con dấu. Tổ chức mít-tinh ngay sau khi chiếm trụ sở là một động tác chính trị quan trọng, khẳng định quyền lực mới và tạo sức lan tỏa về tinh thần. Các hành động bắt giữ nhân vật tay sai, thu giấy tờ và con dấu là các bước chiến lược, vừa triệt hạ khả năng hành chính của đối phương vừa thiết lập quyền lực ngay tại chỗ.

Về khía cạnh tâm lý chiến, cuộc nổi dậy nâng cao tinh thần quần chúng, khiến lực lượng địch mất phương hướng và không kịp phản công. Chiến thắng nhanh chóng tại Hòa Thịnh trở thành động lực cho các xã lân cận, hình thành một chuỗi nổi dậy mở rộng trên địa bàn tỉnh, đồng thời chứng minh hiệu quả của phương thức tấn công kết hợp chính trị và vũ trang.

Phần 4. Kết quả tức thời và hiệu ứng lan rộng

Hòa Thịnh trở thành xã đầu tiên ở đồng bằng Khu V được giải phóng, đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược trên địa bàn. Vùng giải phóng nhanh chóng mở rộng: nhiều xã lân cận nối tiếp nổi dậy, tổng số dân trong vùng giải phóng vượt hơn 20.000 người, hàng nghìn thanh niên tình nguyện thoát ly gia nhập lực lượng vũ trang, bổ sung nhân lực cho các mặt trận khác. Những số liệu này được ghi nhận trong báo chí và tài liệu lịch sử địa phương, minh chứng cho sự lan tỏa mạnh mẽ về cả quân sự lẫn chính trị.

Ý nghĩa chiến lược lớn hơn nằm ở việc chứng minh tính đúng đắn của Nghị quyết 15: tranh thủ quần chúng, tổ chức lực lượng và tiến công có kế hoạch có thể thay đổi cán cân quyền lực ở nông thôn. Chiến thắng tại Hòa Thịnh không chỉ là một thắng lợi quân sự trong một đêm, mà là thắng lợi chính trị có hệ thống, làm lung lay nền tảng chính quyền tay sai cấp cơ sở và mở đường cho các phong trào Đồng Khởi khác trong Khu V và miền Nam.

Phần 5. Hậu quả xã hội, chính trị và kinh tế (dài hạn)

Ngay sau khi Hòa Thịnh được giải phóng, vùng này bước vào quá trình chuyển hóa sâu rộng về chính trị, xã hội và kinh tế. Về chính trị, các cơ cấu chính quyền nhân dân nhanh chóng được thiết lập, từ xã xuống các ấp, khôi phục hoạt động quản lý và an ninh. Những cán bộ cách mạng trẻ tại địa phương được giao nhiệm vụ vận hành bộ máy mới, giám sát sản xuất nông nghiệp, phân phối lương thực và duy trì trật tự công cộng. Việc này giúp giảm bớt sự hỗn loạn, đồng thời tạo uy tín cho chính quyền cách mạng ngay từ những ngày đầu.

Về mặt kinh tế, Hòa Thịnh từng là vùng sản xuất manh mún, dựa vào nông hộ tự cung tự cấp. Sau chiến thắng, phong trào kêu gọi huy động sản xuất tập trung để phục vụ cả dân và lực lượng vũ trang. Theo báo cáo của chi bộ Đảng địa phương năm 1961, các mô hình hợp tác nông nghiệp được thành lập tại 5 ấp chính, tập trung vào sản xuất lúa, khoai, sắn và rau xanh cung cấp cho dân và cho lực lượng chiến đấu. Việc này không chỉ ổn định lương thực, mà còn nâng cao hiệu quả lao động nhờ phối hợp sức lao động tập thể.

Về xã hội, đời sống người dân từng chịu áp bức, bị thu thuế nặng và quản lý hà khắc của chính quyền tay sai, nay dần ổn định. Trường học trước đây bị bỏ hoang hoặc hoạt động hạn chế được khôi phục; một số cơ sở y tế được xây dựng mới, cung cấp chăm sóc cơ bản cho dân cư. Theo tư liệu lưu trữ tại Bảo tàng Đồng Khởi Khu V, từ cuối năm 1961 đến giữa năm 1962, Hòa Thịnh đã tổ chức ít nhất ba lớp đào tạo y tế cơ bản cho thanh niên, giúp điều trị bệnh thông thường và hướng dẫn vệ sinh cộng đồng. Đây là minh chứng rõ ràng cho sự chuyển đổi từ vùng bị đàn áp sang vùng tự quản và tự chăm sóc.

Về nhân lực, hàng nghìn thanh niên tình nguyện thoát ly gia nhập lực lượng vũ trang miền Nam, trở thành lực lượng chủ chốt trong các trận đánh kế tiếp. Trong các báo cáo chiến trường, nhiều người được nhắc tới như các “đội viên nòng cốt” tham gia giải phóng thêm 7 xã lân cận chỉ trong vòng 6 tháng. Các vùng từng là điểm nóng như Hòa Thịnh trở thành biểu tượng lịch sử sống, là nơi ghi dấu truyền thống đấu tranh, khơi dậy lòng yêu nước và tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.

Về dài hạn, Hòa Thịnh và các xã lân cận đã trở thành mô hình chuyển đổi từ chiến tranh sang kiến thiết: tập trung phát triển nông nghiệp, mở rộng giáo dục, chăm sóc y tế, xây dựng cơ sở hạ tầng. Các di tích lịch sử trong vùng được bảo tồn, đồng thời sử dụng làm công cụ giáo dục truyền thống, vừa ghi nhớ lịch sử, vừa truyền cảm hứng cho các thế hệ sau.

Phần 6. Di tích, ký ức và vai trò giáo dục — “lớp học không bảng phấn”

Ngày nay, Khu di tích lịch sử quốc gia Đồng Khởi Hòa Thịnh là minh chứng vật chất sống động của cuộc đấu tranh giải phóng. Di tích bao gồm các vị trí chiến lược của đêm khởi nghĩa, như trụ sở xã cũ, các con đường mòn dẫn vào núi, những căn hầm trú ẩn, cùng nhiều hiện vật vũ khí thô sơ, đồ dùng sinh hoạt của dân quân và người dân tham gia phong trào. Việc bảo tồn các hiện vật này cho phép học sinh, sinh viên và người dân trực tiếp tiếp cận lịch sử, không chỉ qua sách vở mà bằng trải nghiệm thực tế.

Hoạt động giáo dục tại khu di tích bao gồm: tham quan hiện vật, đọc tài liệu, nghe kể chuyện từ nhân chứng, tham gia tái hiện một số tình huống lịch sử. Ví dụ, trong chương trình “Một ngày làm dân quân Đồng Khởi” do trường THPT Hòa Thịnh tổ chức, học sinh được hướng dẫn đóng vai lực lượng quần chúng, thực hành các bước tấn công giả định vào trụ sở xã, đồng thời học về vai trò của kỷ luật, phân công nhiệm vụ và phối hợp trong phong trào. Hoạt động này giúp trẻ cảm nhận sống động tinh thần đoàn kết, dũng cảm và sáng tạo trong kháng chiến.

Di tích còn là nơi ghi dấu ký ức cộng đồng. Hằng năm, các chương trình tưởng niệm được tổ chức vào ngày 22/12, với sự tham gia của nhân dân địa phương, cựu chiến binh và học sinh. Tại đây, các câu chuyện về gia đình có người tham gia khởi nghĩa, những bà mẹ nén đau thương mất con trong chiến đấu hay những thanh niên từ bỏ ruộng vườn gia nhập lực lượng vũ trang, đều được truyền đạt, giúp thế hệ trẻ hiểu sâu hơn giá trị của hy sinh, tinh thần quần chúng và ý nghĩa của tự do.

Khu di tích không chỉ là bảo tàng lịch sử mà còn là lớp học không bảng phấn, nơi trẻ em học cách đánh giá lịch sử qua trải nghiệm thực tế, phát triển lòng biết ơn và tinh thần trách nhiệm công dân. Theo báo cáo của Sở Giáo dục Khu V năm 2022, việc tổ chức tham quan Hòa Thịnh giúp hơn 90% học sinh hiểu đúng hơn về phong trào Đồng Khởi, tinh thần đoàn kết trong dân cư và vai trò của quần chúng trong giải phóng quê hương, đồng thời hình thành nhận thức tích cực về lịch sử địa phương.

Như vậy, Hòa Thịnh vừa là chứng nhân lịch sử, vừa là công cụ giáo dục truyền thống, góp phần nuôi dưỡng tinh thần yêu nước, trách nhiệm công dân và lòng trung thành với các giá trị cách mạng trong thế hệ trẻ.

Phần 7. Cảm nhận cá nhân, truyền thống tiếp nối và bài học lịch sử.

Những câu chuyện lịch sử về phong trào Đồng Khởi tại Hòa Thịnh không chỉ đơn thuần là dữ kiện để học thuộc hay ghi nhớ, mà còn là những bài học sống động về lòng dũng cảm, ý chí kiên cường, tinh thần đoàn kết và khát vọng tự do của nhân dân trong những thời kỳ khó khăn, gian khổ. Khi tiếp cận trực tiếp với lịch sử qua các hiện vật, tư liệu, bức ảnh cũ, hay tham gia các hoạt động trải nghiệm tại khu di tích, nhiều học sinh, thanh thiếu niên và cả người dân đã bày tỏ sự xúc động sâu sắc, lòng biết ơn và sự ngưỡng mộ đối với những thế hệ đi trước. Họ nhận ra rằng tự do, hòa bình, cơ hội học tập, và quyền được sống trong một xã hội bình yên hôm nay đều là kết quả của sự hy sinh, nỗ lực, và tinh thần quật cường của bao thế hệ đã ngã xuống và lao động miệt mài trong quá khứ.

Trải nghiệm này không chỉ giúp thế hệ trẻ hiểu về các sự kiện lịch sử, mà còn giúp họ cảm nhận được nỗi đau, niềm tin và tinh thần chiến đấu của người dân Hòa Thịnh — từ những thanh niên xung phong cầm gậy, cuốc, thuổng tiến lên trụ sở xã, đến những phụ nữ, người già thầm lặng góp sức trong việc nuôi giấu lực lượng cách mạng, tạo điều kiện cho phong trào bùng nổ. Những câu chuyện đó làm sống dậy trong lòng người nghe một cảm giác vừa ngưỡng mộ vừa thôi thúc họ suy nghĩ về trách nhiệm của chính mình đối với quê hương, cộng đồng và đất nước.

Hoạt động giáo dục lịch sử kết hợp với sáng tạo hiện nay, như làm báo tường, viết kịch ngắn, thực hiện phim tài liệu, hay tham gia các chương trình tái hiện sự kiện, đã giúp học sinh không chỉ hiểu mà còn cảm nhận sống động về lịch sử. Khi hóa thân vào các vai trò của những người đi trước, khi tự tay tham gia mô phỏng những chiến dịch, các em học sinh mới thực sự cảm nhận được áp lực, quyết tâm và tinh thần đồng lòng trong từng bước đi, từng quyết định. Đây là cách hiệu quả để “truyền lửa”, biến kiến thức lịch sử thành động lực hành động trong đời sống hiện tại: học tập chăm chỉ, tham gia các hoạt động cộng đồng, giữ gìn các giá trị đạo đức, phát huy tinh thần sáng tạo và tinh thần trách nhiệm với xã hội.

Những bài học từ Hòa Thịnh trở thành kim chỉ nam cho tinh thần công dân hôm nay: biết trân trọng hòa bình, quý trọng tự do và quyền được học hành, ý thức trách nhiệm đối với quê hương và đất nước, đồng thời phát huy tinh thần đoàn kết, sáng tạo, chủ động, dám hành động vì lợi ích chung. Những giá trị ấy không chỉ là bài học trong sách vở mà còn là bài học sống, giúp thanh thiếu niên nhận ra rằng mỗi hành động nhỏ — như giúp đỡ người khác, tham gia bảo vệ môi trường, hay tham gia các hoạt động cộng đồng — đều là một cách nối dài truyền thống Đồng Khởi, nối dài ngọn lửa của lòng yêu nước và ý chí tự do.

Cuộc Đồng khởi Hòa Thịnh năm 1960 với bao hy sinh, gian khổ — giờ đây không chỉ còn nằm trong trang sử, mà đã trở thành nguồn sáng dẫn đường, là biểu tượng bất khuất về lòng dũng cảm, tinh thần đoàn kết và khát vọng tự do của nhân dân. Những lời kể lại, hồi ức của các thế hệ đi trước — dù có muộn, có lạc quan hay giản dị — đều vang lên như một nhắc nhở mạnh mẽ rằng: tự do, bình yên và cơ hội hôm nay là kết quả của máu xương và tinh thần quật khởi. Dấu tích của một thời khói lửa không biến mất, mà được gìn giữ: Khu di tích lịch sử Đồng Khởi Hòa Thịnh — nơi trụ sở, con đường mòn, căn hầm, gốc đá từng là dấu chân những người đi đầu — giờ trở thành không gian lịch sử, nơi thế hệ trẻ tìm về để học, để cảm nhận, để tri ân.

Nhưng ký ức không chỉ để nhớ, mà để sống — để hành động. Những giá trị của Đồng khởi: đoàn kết, tự lực, dám đứng lên chống áp bức — vẫn nguyên vẹn tính thời sự. Giờ đây, khi đất nước hướng tới phát triển kinh tế, cải thiện đời sống, nâng cao dân trí và công bằng xã hội, tinh thần Đồng khởi có thể được tái hiện dưới hình thức khác: ý thức cộng đồng, tinh thần cống hiến, tinh thần trách nhiệm công dân, lòng biết ơn lịch sử, và bản lĩnh vượt khó.

Nhìn lại Hòa Thịnh hôm nay — sau nhiều năm vun đắp, xây dựng và phát triển — ta thấy một làng quê đổi mới: đường làng ngõ xóm bê tông khang trang, trường học, trạm y tế, cơ sở hạ tầng được xây dựng; đời sống dân sinh được cải thiện; người dân có điều kiện tốt hơn để học tập, lao động, vun đắp tương lai cho gia đình và cộng đồng. Các thế hệ hôm nay — học sinh, thanh niên, người lao động — nếu hiểu đúng gốc nguồn, chắc chắn sẽ thêm trân trọng hòa bình, quý trọng quyền tự do, dân chủ và phát huy truyền thống cha ông. Vì thế, “hoa lửa” của Hòa Thịnh — ngọn lửa của lòng yêu nước, của khát vọng tự do và công bằng xã hội — không chỉ dừng lại ở ngày 22/12/1960. Nó tiếp tục cháy trong mỗi người dân, trong mỗi gia đình, trong mỗi thế hệ. Và trách nhiệm của chúng ta hôm nay — không chỉ là nhớ, mà là hành động: giữ gìn và phát huy truyền thống, lan tỏa giá trị sống tích cực, cống hiến cho cộng đồng, cho đất nước.

Như vậy, bài học từ Đồng khởi Hòa Thịnh không chỉ mang ý nghĩa lịch sử, mà mang ý nghĩa thời đại — làm sao để mỗi người đều trở thành người dân có ý thức, có trách nhiệm, sống vì cộng đồng; làm sao “hoa lửa” xưa được tái hiện khác đi, với hình thức xây dựng, phát triển, chứ không là chiến đấu. Cứ thế, truyền thống được tiếp nối, quê hương phát triển, đất nước bền vững.