Cây Đàn Mandolin Giữa Trùng Khơi
Giữa những chuyến hải trình đầy hiểm nguy trên biển Đông, tiếng đàn mandolin của một người chiến sĩ trẻ đã mang đến niềm lạc quan và tiếp thêm nghị lực cho đồng đội. Hơn nửa thế kỷ sau, giai điệu ấy vẫn còn vang vọng trong ký ức của những người đã đi qua thời hoa lửa.
Ông Nguyễn Hải Sơn nhớ lại những ngày đầu năm 1971, khi ông cùng đồng đội thuộc Đoàn tàu không số thực hiện nhiệm vụ vận chuyển vũ khí vào chiến trường miền Nam. Những chuyến đi dài ngày giữa biển khơi luôn tiềm ẩn hiểm nguy bởi sự truy đuổi của tàu địch và những cơn bão bất chợt.
Trong thủy thủ đoàn có chiến sĩ trẻ Võ Thành Nam, quê ở Quảng Ngãi. Trước khi nhập ngũ, Nam từng học nhạc và rất yêu cây đàn mandolin cũ của cha để lại. Khi lên đường, anh mang theo cây đàn ấy như một người bạn thân thiết.
Những lúc biển yên, sau khi hoàn thành ca trực, Nam lại ngồi ở mũi tàu, khẽ gảy những giai điệu quen thuộc. Tiếng đàn giữa màn đêm mênh mông khiến mọi người vơi đi nỗi nhớ nhà và quên bớt những căng thẳng của những chuyến hải trình bí mật.
Ông Hải Sơn kể:
– Nam hay nói rằng, còn tiếng đàn thì còn niềm tin. Dù ở đâu, chỉ cần nghe một giai điệu quê hương là thấy Tổ quốc luôn ở bên mình.
Một đêm cuối năm 1971, khi con tàu đang trên đường làm nhiệm vụ thì gặp bão lớn. Sóng biển dữ dội khiến việc điều khiển tàu vô cùng khó khăn. Giữa lúc đó, Nam vẫn động viên đồng đội, rồi ôm cây đàn vào khoang để tránh bị nước biển cuốn mất.
Ít tháng sau, trong một chuyến vận chuyển đặc biệt, tàu bị phát hiện và phải đối mặt với cuộc truy đuổi ác liệt. Trong lúc cùng đồng đội bảo vệ hàng hóa và hỗ trợ đưa mọi người xuống xuồng cứu sinh, Võ Thành Nam đã anh dũng hy sinh.
Sau trận chiến, ông Nguyễn Hải Sơn tìm thấy cây đàn mandolin bị sứt một góc nhưng vẫn còn nguyên dây đàn. Ông cẩn thận giữ gìn nó suốt những năm còn lại của cuộc kháng chiến.
Ngày đất nước thống nhất, ông tìm về Quảng Ngãi, trao lại cây đàn cho mẹ của Nam. Người mẹ già ôm cây đàn vào lòng, đôi mắt đỏ hoe:
– Từ nhỏ nó mê tiếng đàn lắm. Nó bảo với tôi rằng, khi hòa bình sẽ dạy trẻ con trong làng học nhạc…
Người mẹ nhẹ tay gảy thử một dây đàn đã cũ. Âm thanh ngân lên khẽ khàng, như tiếng gọi từ ký ức xa xăm.
Hơn năm mươi năm đã trôi qua, mỗi lần nhớ về người đồng đội năm xưa, ông Nguyễn Hải Sơn vẫn xúc động:
“Tiếng đàn của Nam đã im từ lâu, nhưng tinh thần lạc quan, tình đồng đội và những ước mơ đẹp của tuổi trẻ thời hoa lửa thì vẫn còn mãi. Đó là những giai điệu không bao giờ tắt trong lòng chúng tôi.”



