Cây Đàn Trong Căn Hầm Nhỏ
Câu chuyện kể về một đội văn công biểu diễn phục vụ bộ đội tại chiến trường miền Trung. Trong những ngày bom đạn khốc liệt, tiếng đàn vang lên giữa căn hầm nhỏ đã trở thành nguồn động viên tinh thần cho những người lính trước giờ ra trận.
Năm 1972, chiến sự ở miền Trung diễn ra ác liệt. Bộ đội hành quân liên tục qua các vùng đồi núi đầy bom phá. Giữa những ngày ấy, đội văn công của Bùi Quốc Nam được giao nhiệm vụ đi biểu diễn phục vụ chiến sĩ tại các điểm tập kết.
Họ mang theo rất ít đồ đạc: vài bộ quần áo, chiếc loa chạy pin và một cây guitar cũ đã sứt nhiều chỗ.
Một buổi chiều, đơn vị của anh đến một khu hầm trú quân gần vùng giáp ranh Quảng Trị. Mưa lớn kéo dài, đất đỏ nhão bùn, nhiều chiến sĩ vừa trở về sau trận đánh còn chưa kịp nghỉ ngơi.
Đêm đó, buổi biểu diễn được tổ chức ngay trong một căn hầm rộng chưa đầy hai chục mét vuông. Không có sân khấu, ánh sáng chỉ là vài ngọn đèn dầu đặt sát vách đất.
Anh Nam nhớ rõ gương mặt những người lính trẻ ngồi chen chúc bên nhau, áo quần còn lấm bùn và mùi khói súng.
Khi anh vừa cất tiếng hát bài đầu tiên, bên ngoài bất ngờ vang lên tiếng pháo kích. Đất trên mái hầm rung xuống từng mảng nhỏ.
Một chiến sĩ ngồi gần cửa hầm cười rồi nói:
“Bom thì mặc bom, hát tiếp đi anh!”
Mọi người bật cười theo.
Anh Nam tiếp tục ôm đàn hát. Tiếng guitar vang lên giữa tiếng bom xa gần. Có người khẽ hát theo, có người ngồi im lặng nhìn ngọn đèn dầu chập chờn.
Trong số đó có chiến sĩ trẻ tên Trần Minh Đức, quê Quảng Nam. Trước lúc đơn vị lên đường làm nhiệm vụ sáng hôm sau, Đức nhờ anh Nam đàn lại bài hát mà cậu thích nhất.
Đó cũng là lần cuối cùng anh gặp Đức.
Vài tuần sau, anh nhận tin người chiến sĩ ấy đã hy sinh trong một trận đánh lớn.
Nhiều năm trôi qua, cây guitar cũ vẫn được anh Nam giữ gìn cẩn thận. Anh nói rằng mỗi vết trầy trên thân đàn đều gợi nhớ về những đêm hát giữa chiến trường — nơi tiếng nhạc từng giúp con người quên đi sợ hãi và giữ niềm tin sống giữa thời hoa lửa.
